به گزارش ایسنا، وبگاه «میدل ایست آی» تصریح میکند در سایه جنگ منطقهای به راه افتاده از سوی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران، امنیت آب آشامیدنی و زنجیره تأمین مواد غذایی این کشورها تحتالشعاع این جنگ با تهدید روبرو است؛ معادلهای که میتواند زندگی روزمره میلیونها نفر را در گرمای طاقتفرسای تابستان دستخوش تحولی عظیم کند.
به نوشته این رسانه انگلیسی زبان، منابع آبی شیرین در کشورهای حاشیه خلیج فارس، برخلاف تصور رایج، نه از چشمهها و سفرههای زیرزمینی، که از دل دریا و درون تاسیسات عظیم نمکزدایی تأمین میشود. بیش از ۴۰۰ آبشیرینکن در امتداد سواحل خلیج فارس، نقشی حیاتی در تداوم صنعت، کشاورزی و از همه مهمتر، تامین آب شرب ساکنان این منطقه ایفا میکنند .
آمارهای موجود در این زمینه حاکی از آن است وابستگی کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس به این تاسیسات به قدری است که در کویت، ۹۰ درصد آب آشامیدنی از دریا تامین میشود. این رقم در عمان ۸۶ درصد، در عربستان سعودی ۷۰ درصد و در امارات ۴۲ درصد است . به بیان دیگر، این کشورها بدون آبشیرینکنها، عملا با خشکسالی مطلق و بیآبی روبرو خواهند شد.
یک تحلیلگر حوزه خلیج فارس که به روی تاثیر ژئوپلتیک بر امنیت غذایی منطقه کار میکند با هشدار نسبت به عواقب هرگونه حمله به این تاسیسات به نشریه «میدل ایست آی» گفته است: «نمیتوانید تصور کنید که این اقتصادها چقدر از نقطه آب آسیبپذیر هستند. مخصوصا زمانی که وارد بهار و تابستان میشویم. اگر این تاسیسات هدف قرار گیرند، آنها هیچ طرح جایگزینی ندارند.» .
بر اساس یک گزارش محرمانه سفارت آمریکا در ریاض در سال ۲۰۰۸ که بعدا منتشر شد، تأسیسات آبشیرینکن «جبیل» به تنهایی بیش از ۹۰ درصد آب آشامیدنی ریاض را تأمین میکرد. این گزارش هشدار داده بود که در صورت آسیب دیدن این تأسیسات یا خطوط لوله آن، پایتخت عربستان ظرف یک هفته باید تخلیه شود .
خطر تنها به آب شرب محدود نمیشود. پالایشگاههای پتروشیمی و صنایع پاییندستی کشورهای حاشیه خلیج فارس نیز برای ادامه حیات خود به شدت به آب شیرین وابسته هستند. کارشناسان تأکید میکنند که اگرچه بیشترین توجهات معطوف به مصارف انسانی است، اما بخش صنعت و کشاورزی در این منطقه، مصرفکنندگان اصلی آب هستند. هرگونه اختلال در زنجیره تامین آب، میتواند چرخ اقتصاد این کشورها را از کار بیندازد .
طبق این گزارش اما تهدید فراتر از آب، به امنیت غذایی نیز کشیده شده است. درگیریهای اخیر و بیثباتی ناشی از آن، عملا تنگه هرمز - این شاهراه حیاتی انرژی و تجارت جهان - را با خطر تعطیلی مواجه کرده است. شرکتهای بزرگ بیمه بینالمللی از پوشش خطرات جنگی در این آبراه خودداری میکنند و این به معنای توقف کشتیرانی و عملا قطع مسیرهای وارداتی است که کشورهای حاشیه جنوبی خلیج فارس برای بقای خود به آن نیاز مبرم دارند.
واردات مواد غذایی در این کشورها بین ۸۰ تا ۹۰ درصد نیاز داخلی را تامین میکند و بخش عمده این واردات از مسیر تنگه هرمز عبور میکند . کالاهای اساسی مانند غلات، برنج و شکر که برای تغذیه جمعیت بومی و خارجی (از جمله میلیونها کارگر خارجی) حیاتی هستند، همگی از این مسیر عبور میکنند.
یک تحلیلگر مسائل خلیج فارس به خبرگزاری رویترز گفته است: «بزرگترین تاثیر فوری، ناشی از محاصره جبل علی در دبی خواهد بود که به حدود ۵۰ میلیون نفر خدمات میدهد. قطر، کویت، بحرین و عراق عملا به کشورهای محصور در خشکی تبدیل میشوند و برای تأمین کالاهای اساسی به مسیرهای زمینی از طریق عربستان سعودی وابسته خواهند شد» . کارشناسان هشدار میدهند که این تغییر مسیر، با توجه به محدودیت ظرفیت بنادر جایگزین مانند صحار (عمان) و جده (عربستان)، با تراکم شدید و هزینههای سرسامآور همراه خواهد بود .
گرچه کشورهای حاشیه خلیج فارس پس از بحرانهای غذایی گذشته، اقدام به ذخیرهسازی راهبردی کالاهای اساسی کردهاند و ذخایر فعلی آنها برای تأمین نیاز ۴ تا ۶ ماه آینده کافی است، اما مشکل اصلی، کالاهای فاسدشدنی و تازه است . محصولاتی مانند میوه، سبزیجات و مواد لبنی که وابسته به نهادههای وارداتی هستند، با کوچکترین اختلال در زنجیره تامین دچار افزایش شدید قیمت خواهند شد.
کشورهای حاشیه خلیج فارس کاملا به آسیبپذیری عمیق و حیاتی در حوزه آب و غذا واقف بوده و به خوبی میدانند بنادر و زیرساختهای آبی آنها ممکن است در خط مقدم یک جنگ اقتصادی تمام عیار قرار بگیرد.
انتهای پیام
