اشکناز اورعی با حضور در تحریریه ایسنا، با اشاره به وجود رقابت در بازار کار بهویژه در میان نسل Z، اظهار کرد: در حال حاضر، در بسیاری از سازمانها افرادی حضور دارند که در سالهای پایانی دوران کاری خود هستند و در آستانه بازنشستگی قرار دارند؛ در این گروه عملاً رقابت چندانی دیده نمیشود، اما در نسل جوانتر، بهویژه نسل Z، وجود رقابت بسیار پررنگتر از نسلهای قبل است بهطوریکه کوچکترین نشانه توجه یا تمایز میتواند به تنش و تعارض منجر شود.
وی در ادامه به بیان تجربههای شخصی خود در اینباره پرداخت و ادامه داد: من شخصاً این موضوع را تجربه کردهام. برای مثال، استخدام فرد جوانی که تنها دو روز پس از شروع کار، با یکی از همکارانش دچار اختلاف شد. دلیل این تنش، نه اختلاف کاری، بلکه این بود که فرد تازهوارد در همان روزهای ابتدایی با مدیریت صحبت کرده و این موضوع از سوی دیگران بهعنوان «جلب توجه مدیر» تعبیر شده بود؛ این اتفاق، صرفاً ناشی از حس رقابت بود.
اورعی افزود: برخلاف تصور رایج، تجربه بنده نشان میدهد که این نوع رقابت و حساسیت، در بسیاری از موارد میان آقایان پررنگتر از خانمها است. وقتی در محیط کار به فرد جدیدی توجه میشود، بهویژه اگر جوان باشد، ممکن است در برخی همکاران احساس نارضایتی یا تهدید ایجاد شود. به همین دلیل، کنترل کردن توجه یکی از حساسترین وظایف مدیران است؛ نهفقط مدیرعامل، بلکه مدیران میانی و کارشناسان ارشد نیز باید در این زمینه دقت بالایی داشته باشند.
هنر مدیریت؛ تقویت روحیه تیمی بهجای رقابت فردی
این استاد دانشگاه درباره اهمیت کار تیمی و تبدیل رقابت فردی به روحیه کار جمعی، اظهار کرد: از نظر من، هنر واقعی مدیریت در این است که اجازه ندهد رقابت فردی، جای روحیه کار تیمی را بگیرد. مدیر باید بتواند با روشهای مختلف، کارکنان را بهعنوان اعضای یک تیم واحد تعریف کند؛ تیمی که در آن تلاش همه برای موفقیت جمع است و برای حذف یکدیگر نیست.
وی با بیان اینکه توصیه همیشگی من به همکارانم برای یادگیری کار تیمی، انجام «بازی تیمی» است، تصریح کرد: پیشنهاد میکنم که از فعالیتهای گروهی و بازیهای جمعی مانند بازیهای گروهی برای نقشآفرینی گروهی استفاده شود تا حس رقیب یکدیگر بودن در میان کارکنان از بین رفته و افراد احساس کنند عضو یک تیم هستند. این کار ساده نیست، اما اگر درست انجام شود، بسیار اثربخش خواهد بود.
اورعی اظهار کرد: در بخش فروش، عمداً مدل رقابت فردی را کنار گذاشتهایم؛ زیرا زمانی که برای مدتی تصمیم گرفته شد هر مشتری به یک کارشناس فروش اختصاص داده شود تا نوعی رقابت فردی ایجاد شود، نتیجه مطلوبی حاصل نشد و پس از آن مدل را تغییر داده و فروش را کاملاً تیمی کردیم. در این حالت مشتریها بهصورت جمعی مدیریت میشدند و اعضای تیم، مسئول تقسیم کار بودند. نتیجه این تغییر، بهطور محسوسی بهتر شده و موجب تعامل بیشتر، یادگیری جمعی و افزایش عملکرد شد.
وی خاطرنشان کرد: این تجربه به خوبی نشان داد که در نسل Z رقابت موضوعی بسیار حساس است و اگر مدیریت نشود، میتواند محیط کار را به فضایی مسموم تبدیل کند. در مقابل، کار تیمی میتواند این انرژی رقابتی را به همکاری سازنده تبدیل کند.
این کارآفرین جوان با بیان اینکه کار تیمی موضوعی عمیقا فرهنگی است، ادامه داد: در برخی کشورها معنای واقعی تیم را که «گذشتن از منافع فردی برای منفعت جمع» است را میتوان به خوبی درک کرد و باید سعی کنیم در ایران نیز این فرهنگ را نهادینه کنیم؛ چراکه نبود این فرهنگ، میتواند آسیبزا باشد. بنابراین، اگر بخواهیم کار تیمی را در سازمانها نهادینه کنیم، باید به لایههای عمیق فرهنگی توجه کنیم و صرفاً به دستورالعملهای اداری پایبند نباشیم.
اورعی با اشاره به توجه و علاقه نسل زد z به دانش دیجیتال، بیان کرد: این نسل توانسته در حوزه فناوری دیجیتال از جمله فناوری اطلاعات و هوش مصنوعی تحولات قابلتوجهی ایجاد کند. شرکتهای نرمافزاری و رایانهای متعددی در ایران، چه در تهران و چه در استانها، پیشرفتهای خوبی داشتهاند و حتی برخی از آنها در سطح بینالمللی فعالیت میکنند.
نبود داده دیجیتال؛ سد راه صنعت ایران
وی با بیان اینکه ورود فناوری دیجیتال به بخش صنعت همچنان محدود است، اظهار کرد: دلیل اصلی این موضوع نبود دادههای دیجیتال است. فناوری دیجیتال زمانی معنا پیدا میکند که داده وجود داشته باشد تا بتوان آن را تحلیل کرد. در بسیاری از صنایع، بانک اطلاعاتی منسجمی وجود ندارد و دادهها در میانه فرایند تولید اندازهگیری نمیشوند.
وی ادامه داد: برای مثال، در حوزه کنترل کیفیت، فناوریهایی مانند پردازش تصویر میتوانند با ثبت تصویر از محصول و تحلیل آن، ایرادات را در همان مراحل اولیه شناسایی کنند. این کار باعث میشود خطای اپراتور یا نقص فرآیند، پیش از رسیدن محصول به مرحله نهایی تشخیص داده شود و از افزایش ضایعات جلوگیری شود. متأسفانه این قابلیتها هنوز بهطور گسترده در صنایع ایران استفاده نمیشوند.
این کارآفرین جوان یکی از چالشهای اساسی صنایع کشور را نبود یکپارچگی نرمافزاری دانست و تصریح کرد: بسیاری از سازمانها فاقد سامانههای برنامهریزی منابع سازمانی هستند و هر بخش با نرمافزاری جداگانه و گاه بسیار قدیمی کار میکند. در برخی موارد، این نرمافزارها به حدی قدیمی هستند که با سیستمعاملهای جدید سازگار نیستند.
اورعی راهکار اصولی را ایجاد یک بانک اطلاعاتی یکپارچه و اتصال سامانهها از طریق رابطهای برنامهنویسی دانست و اضافه کرد: این کار باعث میشود دادههای منابع انسانی، تولید، ضایعات و بهای تمامشده بهصورت متمرکز تحلیل شوند. با این حال، بسیاری از سازمانها هنوز درگیر مراحل ابتدایی مانند حذف کاغذ و راهاندازی اتوماسیون اداری هستند.
وی با بیان اینکه بروکراسی اداری و سامانههای ناکارآمد، مانع جدی توسعه کسبوکارها شدند، ادامه داد: فرآیندهایی مانند دریافت یا تمدید مجوزها گاهی ماهها و حتی سالها زمان میبرند. اگرچه ایجاد درگاههای الکترونیکی اقدامی مثبت بوده، اما در عمل مراجعه حضوری، پیگیری تلفنی و روابط غیررسمی نقش پررنگی دارند. این شرایط نهتنها برای کسبوکارهای نوپا بسیار فرساینده است؛ بلکه حتی کسبوکارهای قدیمی را نیز دچار مشکل میکند.
توصیه به جوانان؛ ماندن یا رفتن؟
اورعی در پاسخ به این پرسش که جوانان بمانند یا مهاجرت کنند؟، با اشاره به تجربه خود از مهاجرت به کشور دیگر، گفت: دیدگاه من در طول زمان تغییر کرده است و در حال حاضر معتقد هستم که مهاجرت موقت و صرفا برای تحصیل، تجربههای جدید و گسترش جهانبینی، میتواند بسیار مفید باشد، اما بازگشت به وطن نیز اهمیت دارد؛ چراکه در ایران با وجود تمام چالشها، فرصت درخشش و پیشرفت برای افراد پرتلاش و خلاق بیشتر فراهم است.
این استاد دانشگاه اضافه کرد: در بسیاری از کشورهای توسعه یافته، سقف پیشرفت شغلی برای مهاجران مشخص است و اغلب به سطوح عالی مدیریتی دست پیدا نمیکنند اما در ایران، اگر فردی دانش، انگیزه و پشتکار کافی داشته باشد، میتواند مسیر متفاوتی را طی کند.
اورعی درباره مزایای مهاجرت تحصیلی اظهار کرد: جدا شدن از خانواده، زندگی در خوابگاه و تجربه استقلال، بخش مهمی از رشد فردی است. این تجربه، انسان را پختهتر کرده و برای ورود به جامعه آمادهتر خواهد کرد.
انتهای پیام
