• سه‌شنبه / ۱ اردیبهشت ۱۴۰۵ / ۰۸:۴۴
  • دسته‌بندی: قم
  • کد مطلب: 1405020100046

/میراث اتحاد، ایران مقتدر/

رسانه‌های فراملی زیر ذره‌بین؛ از شیوه روایت‌سازی تا تأثیر بر افکار عمومی

رسانه‌های فراملی زیر ذره‌بین؛ از شیوه روایت‌سازی تا تأثیر بر افکار عمومی

ایسنا/قم یک پژوهشگر ارتباطات، با تشریح سازوکارهای روایت‌سازی رسانه‌های فراملی و شیوه اثرگذاری‌شان بر احساسات و برداشت‌های عمومی، اهمیت اطلاع‌رسانی دقیق و پاسخ‌گویی به‌موقع رسانه‌های داخلی برای کاهش نیاز مخاطب به منابع بیرونی تأکید کرد.

آزاده‌ زینب محمودیان در گفت‌وگو با ایسنا با اشاره به تأکید اخیر مقام معظم رهبری درباره «هوشیاری در برابر رسانه‌های بیگانه» اظهار کرد: رسانه‌هایی مانند ایران اینترنشنال نقش فعالی در فرسایش عناصر هویتی و تضعیف سرمایه اجتماعی ایفا می‌کنند. این رسانه‌ها با بزرگ‌نمایی ضعف‌ها، ایجاد هراس روانی و بی‌اثر کردن دستاوردهای ملی، بخشی از جنگ روایت‌ها را پیش می‌برند و در ادامه نیز حمایت آشکارشان از برخی جریان‌های سیاسی، ریشه در منافع بازیگران منطقه‌ای دارد.

رسانه‌ها مجرای شکل‌گیری «فکر و قلب مخاطب» هستند

یک پژوهشگر ارتباطات با اشاره به هشدار اخیر رهبری درباره سپردن گوش و ذهن به رسانه‌های بیگانه افزود: مقام معظم رهبری تأکید کردند که رسانه‌ها ورودی قلب و مغز مردم‌اند. به تعبیر مولوی، آدمی از راه گوش فربه می‌شود. یعنی آنچه می‌شنویم، جان ما را می‌سازد. از این جهت، هشدار نسبت به رسانه‌هایی که در جهت‌گیری‌های هویتی و فرهنگی ایران نقش‌آفرینی می‌کنند، کاملاً قابل تأمل است.

«دیگری‌های هویتی»؛ نقش رسانه‌های معارض

وی ایران اینترنشنال را ذیل رسانه‌هایی قرار داد که به تعبیری «دیگری‌های هویتی» هستند و اضافه کرد: این رسانه‌ها مأموریت دارند بخش‌های ارزش‌ساز هویت ایرانی را فشل و بی‌اثر کنند؛ همان بخش‌هایی که می‌تواند در موقعیت‌های حساس، قدرت انسجام‌بخشی داشته باشد.

محمودیان با اشاره به همپوشانی کارکرد دو رسانه بی‌بی‌سی و اینترنشنال گفت: بی‌بی‌سی ظاهر منطقی‌تر و منعطف‌تری دارد و اینترنشنال زبان تندتر و گزنده‌تر. اما هر دو آن‌ها دو قطعه از یک پازل‌اند. مضامین محوری‌شان مشترک است؛ فقط با دو سبک متفاوت عرضه می‌شود تا گروه‌های مختلف جامعه را پوشش دهند.

سه هدف اصلی روایت‌سازی ایران اینترنشنال

به گفته این پژوهشگر ارتباطات، روایت‌سازی ایران اینترنشنال سه هدف محوری دارد: بزرگ‌نمایی ضعف‌های داخلی؛ هر مشکل را نشانه اختلال ساختاری و بی‌ثباتی معرفی می‌کند، ایجاد اضطراب و ترس اجتماعی؛ با چینش اخبار و نظر کارشناسان، مدام احساس فروپاشی را القا می‌کند؛ از ناامیدی اقتصادی تا نبود تاب‌آوری اجتماعی، بی‌اثر کردن دستاوردهای ملی؛ دستاوردهای دفاعی یا میدانی ایران را صفر می‌کنند، زیرا جامعه وقتی ارزش‌های مقاومتش تضعیف شود، انگیزه‌اش برای ایستادگی هم کاهش می‌یابد.

محمودیان در بخش دیگری از گفت‌وگو، درباره تغییر رویکرد اینترنشنال نسبت به ترامپ گفت: رویکرد این رسانه در پیوند با منافع اسرائیل قابل تحلیل است؛ وقتی حمایت از یک چهره سیاسی یا نقد او، منافع مورد انتظار اسرائیل متجاوز را تأمین کند، ادبیات رسانه هم تغییر می‌کند.

این پژوهشگر از تجربه مردم‌نگاری اخیر بیان کرد: بخش قابل توجهی از مخاطبان سابق اینترنشنال در ماه‌های اخیر متوجه ماهیت جانبدارانه آن شده‌اند. حتی گروه‌های موسوم به خاکستری، که پیش‌تر زاویه انتقادی با ساختار رسمی داشتند، اکنون نسبت به محتوای این رسانه تردید جدی پیدا کرده‌اند.

«اطلاع‌رسانی دقیق و به‌موقع»؛ راهکارهای مقابله با رسانه‌های بیگانه

محمودیان مهم‌ترین راه مقابله با اثرگذاری این رسانه‌ها را شفافیت و پاسخ‌گویی داخلی دانست و گفت: در ارتباطات بحران، اصل اول اطلاع‌رسانی دقیق، سریع و غیرکلی‌گویی است. اگر رسانه داخلی اطلاعات قابل اتکا ارائه کند، مخاطب نیازی به رجوع به رسانه‌های رقیب ندارد. بنابراین پیش از اینکه میدان روایت را به رسانه‌های خارج بدهیم، مسئولان باید خودشان را موظف به توضیح بدانند. سکوت و پاس‌کاری به افراد غیرمسئول، فاجعه رسانه‌ای ایجاد می‌کند.

انتهای پیام