فرزاد شعبانی در گفت و گو با ایسنا با تاکید بر اینکه ماهیت نظام مراقبت اجتماعی، فراتر از آموزش محض است، اظهار کرد: اگرچه آموزش موضوع اصلی نظام آموزش و پرورش است، اما در کنار آن، حفاظت از دانشآموزان و پیشگیری از آسیبپذیری استعدادهای جوان در برابر انواع مخاطرات اجتماعی، از اولویتهای اصلی ماست.
وی مطرح کرد: در جامعهای که ممکن است با انواع آسیبها روبرو باشد، این نظام به عنوان یک سپر دفاعی عمل میکند.
شعبانی افزود: هدف نظام مراقبت اجتماعی دانش آموزان(نماد)، نجات یک فرد و در نهایت به معنای نجات یک جامعه است. اگر بتوانیم حتی یک دانشآموز را از ورطه آسیب نجات دهیم، گامی بزرگ برای سلامت کل جامعه برداشتهایم. در این راستا شهرستان فردیس به عنوان پایلوت در نظر گرفته شده هر چند در سراسر استان مراکز نماد فعال هستند.
تأثیر شرایط جنگی بر سلامت روان و افزایش نیاز به مشاوره
این مسئول با اشاره به تغییر ماهیت آسیبها در دورههای مختلف، بر تأثیر مستقیم شرایط جنگی بر وضعیت روانی دانشآموزان تأکید کرد و گفت: در شرایط عادی، آسیبهای اجتماعی و روانی از چالشهای اصلی هستند اما شرایط جنگی، استرس، اضطراب و نگرانیهای خاص خود را ایجاد میکند که میتواند منجر به ایجاد معلقات روانی در دانشآموزان شود.
شعبانی در خصوص آمار تماسها با مراکز مشاوره اعلام کرد: در مرکز مشاوره که در حوزه فعالیت ماست، روزانه تا ۲۵ تماس دریافت میشود. این آمار در دورههای مختلف متفاوت است و در زمان بروز بحرانها و مصائب، تغییرات مشخصی را تجربه میکند.
وی یادآور شد: خدمات مشاوره نه تنها برای دانشآموزان، بلکه برای همکاران و عموم مردم نیز در دسترس است.
سازوکار شناسایی و غربالگری زودهنگام
شعبانی درباره نحوه شناسایی دانشآموزان در معرض خطر، به فرآیند غربالگری اشاره کرد و گفت: شناسایی زودهنگام از طریق ابزارهایی نظیر مصاحبههای برخوردی و رفتاری توسط مشاوران در مدارس انجام میشود. در این فرآیند، رفتارهای موقعیتی دانشآموزان مورد بررسی قرار گرفته و پس از جمعبندی، موارد آسیبپذیر رصد و برای دریافت خدمات ارجاع میشوند.
وی در تشریح فرآیند ارجاع اظهار کرد: پس از شناسایی، اگر مشکل در سطح مشاوره قابل حل نباشد، دانشآموز به متخصصان مربوطه، از جمله روانپزشکان، ارجاع داده میشود تا روند درمان یا مداخلههای دارویی آغاز شود.
نقش کلیدی خانواده و چالشهای همکاری
شعبانی نقش معلمان و مشاوران را به عنوان ستونهای اولیه شناسایی و ارجاع توصیف و بر ضرورت همکاری خانوادهها تأکید کرد و افزود: بسیاری از خانوادهها، حتی با وجود داشتن تحصیلات، ممکن است در ابتدا نسبت به مشکلات فرزندشان بیاطلاع باشند یا به دلیل مسائل شخصی و عاطفی، پذیرش مشکل را دشوار بدانند. وظیفه ما این است که آنها را متقاعد کنیم که پیگیری این مسائل به نفع آینده فرزندشان است و عدم مداخله میتواند منجر به وخامت اوضاع شود.
آموزش مهارتهای زندگی و سواد رسانهای؛ ابزارهای پیشگیری در نظام مراقبت اجتماعی
شعبانی درباره نقش آموزش مهارتهای زندگی و سواد رسانهای در پیشگیری از آسیبها، تأکید کرد: پیشگیری، پیش از هر چیز به معنای دانش و آگاهی است. گاهی دانشآموزان با وجود اینکه در موقعیت بحرانی قرار ندارند، اما فاقد دانش و اطلاعات لازم برای حفظ خود در مواجهه با مخاطرات هستند.
مدیرکل آموزش و پرورش استان البرز عنوان کرد: یکی از ارکان اصلی این نظام، آموزش مهارتهای زندگی از جمله توانایی حل مسئله، ایجاد اعتمادبهنفس و شناسایی مخاطرات در مسیر زندگی است.
وی افزود: ما در این حوزه بر آموزش مهارتهای دهگانه که سازمان جهانی بهداشت برای داشتن یک زندگی نرمال برای هر فرد ضروری میداند، تأکید میکنیم. هدف ما از این آگاهیبخشی، ایجاد ترس در دانشآموزان یا خانوادهها نیست؛ بلکه هدف این است که آنها نسبت به وجود آسیبها و مشکلات احتمالی در جامعه آگاه باشند تا بتوانند بهتر از فرزندان خود صیانت کنند.
چالشهای اجرایی و ضرورت همکاری میاندستگاهی
شعبانی به موانع پیشروی اجرای نظام مراقبت اجتماعی اشاره کرد و گفت: بخشی از چالشها مربوط به محدودیت زمان، کمبود نیرو، محدودیتهای مالی و همچنین نگاههای فرهنگی و عدم پذیرش برخی مسائل است.
وی با اشاره به اینکه آموزش و پرورش برای پوشش تمامی ابعاد این حوزه نیست، به همکاریهای گسترده میاندستگاهی نیاز دارد و گفت: مجموعه آموزش و پرورش تنها بخشی از این زنجیره است. برای داشتن قدرت اجرایی بیشتر در حوزه پیشگیری، ما نیازمند همکاری دستگاههای مختلفی از جمله قوه قضائیه، نیروی انتظامی، صدا و سیما و سایر نهادهای مرتبط هستیم تا بتوانیم در این مسیر، کارایی بیشتری داشته باشیم.
انتهای پیام
