علی توکلی، دبیر این کریدور در آیین افتتاح کریدور نوآوری و همافزایی خردشهر که در محل دانشگاه فردوسی مشهد برگزار شد، با اشاره به ضرورت تحول در مدیریت شهری اظهار کرد: اجتماع امروز در دانشگاه فردوسی مشهد با هدف تقویت پیوند میان نهاد دانشگاه و مدیریت اجرایی شهر شکل گرفته است؛ پیوندی که استمرار منظم آن میتواند به حل مسائل جامعه بر پایه دانش، تجربه و خرد جمعی کمک شایانی کند. این کریدور نوآوری قرار است بستری پایدار برای تعامل دانشگاه، دستگاههای اجرایی و نهادهای موثر ایجاد کند تا ظرفیتهای علمی در کنار تجربههای اجرایی قرار گیرند.
وی با اشاره به راهکارهای نوآورانه دانشگاه فردوسی مشهد افزود: سرمایه قیمتی نیروهای متخصص انسانی و مواجهه دستگاههای اجرایی با مسائل واقعی و ملموس شهر، دو بازوی اصلی تحول هستند. ترکیب این ظرفیتها، بستری برای ارائه راهحلهای علمی و در عین حال عملیاتی فراهم میسازد.
دبیر راهبردی کریدور خردشهر در ادامه بیان کرد: استانداری مشهد و معاونتهای تابعه، آستان قدس رضوی، مدیریت عالی حرم مطهر و اتاق بازرگانی استان، آمادگی خود را برای حضور در این مرکز اعلام کردهاند. با امضای تفاهمنامهها، استقرار تدریجی این دستگاهها در قالبهای تخصصی برنامهریزی شده است تا اینجا به عنوان نقطه اتصال مدیران اجرایی و جامعه علمی عمل کند. هدف ما ایجاد بستر گفتگوهای تخصصی، تعریف پروژههای مشترک و شکلگیری همکاریهای مسئلهمحور است.
لزوم فراتر رفتن از همکاریهای نمادین و دستیابی به نتایج عملی در مدیریت شهری
توکلی با بیان اینکه این همکاریها باید از سطح نمادین فراتر رفته و به نتایج عملی منجر شود، خاطرنشان کرد: در این مکان، جلسات تخصصی با حضور معاونان، مدیران کل و سازمانهای شهرداری مشهد و در مقابل، اساتید، روسای دانشکدهها و شرکتهای دانشبنیان مرتبط با حوزه مدیریت شهری برگزار خواهد شد که خروجی آن، تعریف پروژههای کاربردی و انعقاد قراردادهای اجرایی است.
وی با اشاره به پیشگامی مدیریت شهری در این طرح گفت: مفتخریم که شهرداری مشهد نخستین دستگاهی است که در این مجموعه مستقر شده و امروز شاهد افتتاح دفتر همافزایی آن هستیم.
پیوند دانش و تجربه برای ارتقای خدمات شهری
سپس مهدی یعقوبی، معاون محیط زیست و خدمات شهری شهرداری مشهد، ضمن تبریک میلاد باسعادت امام هشتم (ع) اظهار کرد: آغاز همکاری میان شهرداری کلانشهر مشهد به عنوان دومین کلانشهر کشور و دانشگاه فردوسی مشهد به عنوان یکی از معتبرترین مراکز علمی، نویدبخش یک تعامل سازنده است. هدف اصلی ما از این اقدام، تلفیق دانش و تجربه است تا خروجی آن به ارتقای سطح خدماترسانی به شهروندان منجر شود.
وی با اشاره به ظرفیتهای دفتر جدید، افزود: این مرکز با مشارکت شهرداری و همکاری ارزشمند دانشگاه فردوسی آغاز به کار کرده است تا بستری برای برگزاری جلسات تخصصی میان نخبگان، اساتید دانشگاه و مدیران اجرایی شهر باشد. امیدواریم خروجی این نشستها، دستیابی به راهکارهای علمی و دقیق برای حل چالشهای شهری باشد.
معاون محیط زیست و خدمات شهری با اشاره به گستردگی وظایف این معاونت، عنوان کرد: حوزه مدیریت شهری با مسائل متعددی روبرو است که حل آنها مستلزم نگاه علمی است. معاونت خدمات شهری یکی از گستردهترین بخشهای شهرداری است که به صورت شبانهروزی خدمات متنوعی از جمله توسعه فضای سبز، تفرجگاهها، ایمنی و آتشنشانی، مدیریت پسماند و صنایع وابسته، ساماندهی مشاغل شهری، تنظیم بازار و مدیریت آرامستانها را به مردم ارائه میدهد. در واقع این حوزه، پیشخوان شهرداری در جلب رضایتمندی شهروندان است.
ضرورت هوشمندسازی فرآیندها
یعقوبی با اشاره به ضرورت هوشمندسازی فرآیندها، ادامه داد: هرچه بتوانیم خدمات را به سمت غیرحضوری شدن، نظارت هوشمند و کاهش خطای انسانی پیش ببریم، فرآیندها اصلاح شده و بهرهوری افزایش مییابد. به همین دلیل، در دفتر نوآوری خردشهر اولویت را بر موضوعات تخصصی خدمات شهری و استفاده از نوآوریهای روز گذاشتهایم.
وی تصریح کرد: ما از سالهای گذشته همکاریهای خوبی در حوزههایی نظیر شبکه جداسازی آب غیرشرب و مطالعات تخصصی داشتهایم اما با توجه به ظرفیتهای موجود، هنوز جای کار بسیار است. شهرداری مشهد سالانه هزینههای قابلتوجهی را صرف مطالعات و مشاوره میکند و از سوی دیگر، دانشگاه فردوسی با دارا بودن جمع بزرگی از نخبگان و زیرساختهای آزمایشگاهی پیشرفته، پتانسیل بالایی دارد که باید از آن به نفع شهر استفاده کرد.
یعقوبی با اشاره به حمایت شهردار و شورای شهر از طرحهای علمی، خاطرنشان کرد: بسیاری از فعالیتهای پیشروی ما در کشور، حاصل بومیسازی دانش و تجارب جهانی در مشهد بوده است. آمادگی داریم تا مسائل اولویتدار شهر را طرح مسئله کرده و با دانش روز تطبیق دهیم. با تاکیدی که شهردار بر این پیوند دارند امکان تخصیص بودجه برای پروژههای مشترک فراهم است. امیدواریم این تعامل میان دانشگاه و مدیریت شهری، به الگویی موفق در کشور تبدیل شود.

رویکرد مسئلهمحور دانشگاه فردوسی در خدمت ارتقاء هویت و هوشمندی شهر مشهد
در ادامه حبیب رجبیمشهدی ،معاون پژوهش و فناوری دانشگاه فردوسی مشهد با اشاره با رویکرد مسئله محور دانشگاه فردوسی مشهد در خدمت ارتقاء هویت و هوشمندی شهر مشهد، اظهار کرد: دانشگاه فردوسی مشهد، سومین دانشگاه تاسیس شده در ایران و یکی از برترین دانشگاههای کشور است. ما با بهرهمندی از بیش از ۸۵۰ عضو هیئت علمی در ۱۳ دانشکده، ۱۰ پژوهشکده تخصصی، ۱۰ قطب علمی و ۵۳ هسته پژوهشی، ظرفیت عظیمی در اختیار داریم. همچنین بیش از ۲۰ هزار دانشجو در این دانشگاه تحصیل میکنند که نیمی از آنها در مقاطع تحصیلات تکمیلی (ارشد و دکتری) مشغول به نگارش پایاننامه و رسالههای کاربردی هستند.
تغییر رویکرد دانشگاه به سمت حل مسئله
وی با اشاره به تغییر قوانین ارتقا اساتید، افزود: امروز رویکرد ما کاملا کاربردی است. بر اساس آئیننامههای جدید ارتقا اعضای هیئت علمی منوط به حل مسائل کشور و اجرای طرحهای کاربردی است. هدف ما این است که دانش تخصصی اساتید مستقیما در خدمت حل چالشهای جامعه و مدیریت شهری قرار گیرد.
معاون پژوهش و فناوری دانشگاه فردوسی مشهد با اشاره به تجربههای بینالمللی در مدیریت شهری، خاطرنشان کرد: در شهرهای پیشرو دنیا، شهر دارای یک هویت زنده و هوشیار است که با شهروندان ارتباط متقابل دارد. دانشگاه میتواند در جهت کاهش هزینههای خدمات شهری و ارتقای کیفیت زندگی، به شهرداری کمک کند تا مشهد به معنای واقعی به یک شهر هوشمند و هوشیار تبدیل شود.
رجبیمشهدی با اشاره به آمار قراردادهای پژوهشی، گفت: نگاهی به گذشته نشان میدهد سهم همکاری مالی شهرداری با دانشگاه فردوسی، به طور میانگین سالانه حدود ۷ میلیارد تومان بوده و این در حالی است که حجم قراردادهای دانشگاه با نهادهای بیرونی در سال گذشته بالغ بر ۴۰۰ میلیارد تومان بوده است.
دانشگاه، شریک راهبردی و عامل چهارم شهرداری
معاون پژوهش و فناوری دانشگاه فردوسی مشهد ادامه داد: ما آمادگی داریم در موضوعات کلان مانند آب، پسماند، سلامت و مباحث فرهنگی به عنوان عقبه فکری و اتاق فکر در کنار مدیریت شهری باشیم. پیشنهاد من این است که شهرداری، دانشگاه فردوسی را به عنوان یک شریک راهبردی و عامل چهارم در پروژه ها ببیند. ما حتی در تخصصهایی که احیانا در خود دانشگاه موجود نباشد، میتوانیم به عنوان واسطه علمی، بهترین گروههای نخبگانی کشور را به پروژههای شهر متصل کنیم. تقاضای ما تمرکز بر پروژههای کلانمحور است تا این تعامل به ارتقای خدمترسانی به زائران و مجاوران منجر شود.
مطالعات شهری باید از قفسه کتابخانهها به صحنه اجرا بیاید
سپس ابراهیم علیزاده، عضو شورای اسلامی شهر مشهد با اشاره به اینکه موضوع پیوند میان علم و عمل، همواره یکی از ضرورتهای اساسی جامعه ما بوده است، اظهار کرد: من به عنوان کسی که دوران دانشجویی خود را در میان اساتید بزرگوار دانشکده اقتصاد همین دانشگاه سپری کردهام، معتقدم هرچه زودتر باید این اتفاق خجسته، یعنی پیوند واقعی دانش و مدیریت اجرایی، محقق شود. واقعیت این است که دانشگاههای ما به پختگی لازم در حوزههای علمی رسیدهاند اما از سوی دیگر، دستگاههای اجرایی و صنایع ما نیز در مسیر عملیاتی خود در حرکتاند؛ با این حال، همواره یک خلا جدی و شکاف عمیق میان دانشگاه و اجرا احساس شده است.
وی با اشاره به لزوم تغییر رویکرد در مراکز پژوهشی، افزود: اگرچه در سالهای اخیر تلاشهایی برای راهاندازی مراکز پژوهشی و شرکتهای دانشبنیان در بدنه دستگاههای اجرایی صورت گرفته است اما نباید اجازه دهیم این تلاشها در حد توافقنامههای کاغذی یا مطالعاتی باقی بماند که صرفا به درد قفسه کتابخانهها میخورد. ما به اندازه کافی مطالعه کتابخانهای انجام دادهایم؛ آنچه امروز به آن نیاز مبرم داریم، تبدیل این مطالعات به برنامههای عملیاتی است.
رئیس کمیسیون برنامه و بودجه شورای شهر مشهد عنوانکرد: یکی از بهترین الگوهایی که امروز شاهد آن هستیم، مجموعههای صنعتی پیشرو هستند که واحدهای دانشبنیان را در دل ساختار خود فعال کردهاند. آنها از یک سو به مطالعه و تحقیق میپردازند و از سوی دیگر، بلافاصله یافتههای علمی را در حوزه اجرا به کار میگیرند. این همزمانی تحقیق و اجرا، رمز موفقیت آنهاست؛ اما متاسفانه در تعاملات میان دانشگاه و دستگاههای اجرا شهری مسیر حرکت بسیار کند و خستهکننده بوده است.
سهم ناچیز دانشگاه از بودجه ۳۰۰ میلیاردی مطالعات شهری
علیزاده با اشاره به وضعیت بودجههای پژوهشی در سال ۱۴۰۵، تصریح کرد: در حال حاضر، بودجهای بالغ بر ۳۰۰ میلیارد تومان صرفا برای بخش مطالعات شهری در نظر گرفته شده است اما با کمال تاسف باید بگویم که کمتر از ۳ درصد این بودجه وارد فضای تعاملی با دانشگاه و مراکز نوآوری شده است. انتظار ما از جامعه نخبگانی این است که در حوزه حل مسئله ورود جدیتری داشته باشند و تعاریفی ارائه دهند که مستقیما در حوزه اجرا گرهگشا باشد.
وی با بیان اینکه فرآیند پاسخگویی به مطالبات شهرسازی مردم، یکی از دغدغههای اصلی ما است، گفت: ما نیازمندیم که نخبگان بررسی کنند در دنیا چه الگوهای موفقی وجود دارد و سپس با در نظر گرفتن شرایط بومی شهر مشهد، راهکارهای علمی برای اصلاح این فرآیندها ارائه دهند.
کریدور «خردشهر» باید فراتر از یک دانشگاه باشد
عضو شورای اسلامی شهر مشهد با اشاره به اینکه فضای "خردشهر" تنها به دانشگاه فردوسی محدود نماند، خاطرنشانکرد: این مرکز باید به معرکهای برای حضور تمامی دانشگاههای معتبر کشور تبدیل شود. ما باید برای همه دانشگاههای بزرگ مشهد و ایران در اینجا صندلی و کرسی تعریف کنیم تا تمام علوم و تخصصها در این نقطه متمرکز شوند. این مکان باید به حلقه اتصال نهایی میان دستگاههای اجرایی، مدیریت شهری، صنعت و بدنه علمیه کشور تبدیل شود تا ثمرات آن را مردم در زندگی روزمره خود حس کنند.
انتهای پیام
