عاطفه صیادی شهرکی در گفت‌وگو با ایسنا با اشاره به اینکه بخش کشاورزی یکی از ارکان اساسی امنیت غذایی و توسعه پایدار در جهان است، اظهار کرد: با افزایش جمعیت، تغییرات اقلیمی، کاهش منابع آب، فرسایش خاک و محدودیت زمین‌های قابل کشت، روش‌های سنتی کشاورزی دیگر پاسخگوی نیازهای آینده نیستند. در چنین شرایطی، بهره‌گیری از فناوری‌های نوین به‌منظور افزایش بهره‌وری، کاهش مصرف منابع و بهینه‌سازی فرآیند تولید ضروری به نظر می‌رسد.

محقق مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی چهارمحال و بختیاری افزود: در بخش کشاورزی هزینه‌های آشکار و نهان زیادی وجود دارد که باید مدیریت و کنترل شوند. تجربه‌ها و شواهد در تمامی حوزه‌ها، از بخش صنعت گرفته تا خدمات، نشان می‌دهند که هوشمندسازی پاسخی شایسته برای کاهش هزینه‌ها و افزایش کارایی، به‌ویژه در بخش کشاورزی است.

صیادی با بیان اینکه کشاورزی هوشمند رویکردی نوین است که با استفاده از فناوری‌های دیجیتال، داده‌محور و خودکار، مدیریت مزرعه را دقیق‌تر، علمی‌تر و کارآمدتر می‌کند، تصریح کرد: کشاورزی هوشمند (Smart Farming or Smart Agriculture) به شیوه‌ای نوین از کشت، نگهداری و برداشت محصولات کشاورزی و گیاهان مبتنی بر تکنولوژی و فرایندهای خودکار و هوشمند اشاره دارد. در کشاورزی سنتی تصمیم‌گیری‌ها غالباً بر اساس تجربه فردی کشاورز انجام می‌شد. در حالی که در کشاورزی هوشمند تصمیم‌گیری‌ها مبتنی بر داده‌های دقیق، اندازه‌گیری‌های لحظه‌ای و تحلیل‌های علمی است.

این دکترای آبیاری و زهکشی گفت: فناوری‌های اصلی در کشاورزی هوشمند عبارتند از اینترنت اشیاء (نصب حسگرهایی در مزرعه برای اندازه‌گیری رطوبت، دما، مواد مغذی، نور و ...)، داده‌های ماهواره‌ای و تصاویر پهپادی، سیستم‌های آبیاری هوشمند (زمان آبیاری بر اساس رطوبت خاک، بارندگی و نیاز گیاه تعیین می‌شود)، هوش مصنوعی و یادگیری ماشین، ماشین آلات خودران و استفاده از ربات‌ها.

وی یادآور شد: مزرعه هوشمند به تجهیزات مختلفی مجهز می‌شود تا به تسهیل کارهای کشاورزی، جلوگیری از نابودی خاک، تصمیم‌گیری صحیح با استفاده از داده‌های واقعی و افزایش کیفیت و کمیت محصولات کمک کند. در حالی که مزرعه سنتی بر پایه تجربه کشاورزان مدیریت می‌شود امکان اتخاذ تصمیمات اشتباه یا دیرهنگام وجود دارد.

صیادی به مزایای استفاده از کشاورزی هوشمند اشاره کرد و توضیح داد: افزایش تولید یکی از مزایای این نوع کشاورزی به شمار می‌رود که کاشت و برداشت دقیق و به موقع، آبیاری به میزان مورد نیاز و استفاده صحیح از آفت‌کش‌ها باعث افزایش نرخ تولید می‌شود. همچنین صرفه‌جویی در مصرف آب از دیگر مزایاست که پیش‌بینی وضعیت آب و هوا و سنسورهای رطوبت خاک اجازه نمی‌دهند بیشتر از میزان مورد نیاز آب مصرف شود.

وی جمع‌آوری داده‌های واقعی و اطلاعات مفید را از دیگر مزایا دانست و تصریح کرد: کشاورزان می‌توانند حتی از راه دور به اطلاعاتی مانند سطح تولید، شدت نور، میزان رطوبت خاک و ... دسترسی داشته باشند. از طرفی کاهش هزینه‌های عملیاتی موجب خودکارسازی فرایندهای کاشت، داشت و برداشت محصول باعث کاهش منابع مصرفی، خطای انسانی و در نتیجه هزینه‌های کلی می‌شود.

صیادی به بهبود کیفیت محصول در کشاورزی هوشمند اشاره کرد و گفت: تحلیل دقیق کیفیت محصول و بررسی ارتباط آن با مراحل کاشت و داشت به کشاورزان کمک می‌کند که با تنظیم درست فرایندها کیفیت محصولات را افزایش دهند. همچنین ارزیابی دقیق زمین‌های کشاورزی موجب می‌شود کشاورزی هوشمند با ارزیابی دقیق نرخ تولید در طول زمان، امکان پیش‌بینی دقیق‌تر برای کشت‌های بعدی را فراهم کند.

محقق مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی چهارمحال و بختیاری نظارت و کنترل از راه دور را از جمله دیگر مزایای کشاورزی هوشمند عنوان کرد و افزود: کشاورزان می‌توانند از طریق اینترنت زمین‌های مختلف خود را در هر کجای دنیا نظارت کرده و آن‌ها را مدیریت کنند. این امر موجب صرفه‌جویی در وقت و انرژی کشاورز می‌شود. حفاظت از محیط زیست نیز موجب بهره‌وری بالای زمین‌های کشاورزی فعلی، نیاز به جنگل‌زدایی برای ایجاد زمین‌های زراعی بیشتر را کاهش دهد.

صیادی همچنین به چالش‌های کشاورزی هوشمند اشاره و تاکید کرد: جایگزین کردن ابزارها و روش‌های قدیمی اغلب با مشکلاتی همراه است. یکی از بزرگ‌ترین موانع و مشکلات، مقاومت روانی و ذهنی بهره‌برداران نسبت به خود تغییر مربوط است. عدم آگاهی و شناخت ناکافی بهره‌برداران از ابزارهای هوشمندسازی و کم و کیف استفاده از آن‌ها مهم‌ترین چالش استفاده از کشاورزی هوشمند است. هزینه‌های اولیه بالا، نیاز مبرم به زیرساخت اینترنت و ارتباطات، کمبود دانش فنی و امنیت داده‌ها از دیگر معایب هوشمندسازی کشاورزی است.

انتهای پیام