گیلان امروز پنجشنبه، ۳۱ اردیبهشت میزبان نشست هم اندیشی «رفع موانع توسعه تجارت و حملونقل» با حضور معاون اقتصادی وزیر کشور، ۵ معاون وزیر و ۸ استاندار از استانهای گیلان، مازندران، گلستان، تهران، قزوین، زنجان، اردبیل و آذربایجان شرقی است؛ نشستی راهبردی که با محوریت کنترل بازار، مهار قیمتها، حمایت از تولید و تقویت همکاریهای اقتصادی میان استانها برگزار میشود.
در شرایطی که اقتصاد کشور با چالشهایی همچون نوسانات بازار، افزایش هزینههای تولید، فشارهای ناشی از تحریم و ضرورت تامین پایدار کالاهای اساسی مواجه است، برگزاری نشست مشترک ۱۰ استاندار کشور به میزبانی گیلان را میتوان فراتر از یک گردهمایی اداری و در قالب یک اتاق فکر منطقهای برای مدیریت اقتصاد ملی ارزیابی کرد؛ نشستی که هدف اصلی آن هماندیشی، همافزایی و تدوین راهکارهای مشترک برای مهار قیمتها، کنترل بازار، رفع موانع تولید و تقویت تجارت بیناستانی است.
در سالهای اخیر، بسیاری از کارشناسان اقتصادی بر این باور بودهاند که عبور از شرایط جنگ اقتصادی، نیازمند فعالسازی ظرفیتهای منطقهای و کاهش تمرکز صرف بر سیاستگذاریهای کلان از مرکز است. بر همین اساس، نشست گیلان را میتوان تلاشی در جهت شکلگیری دیپلماسی اقتصادی میان استانها دانست؛ مدلی که در آن، استانها به جای رقابت جزیرهای، با شناسایی مزیتهای مشترک و تکمیل زنجیرههای تولید و توزیع، به دنبال کاهش هزینهها و افزایش تابآوری اقتصادی هستند.
گیلان به عنوان میزبان این رویداد، یکی از مهمترین استانهای تامینکننده امنیت غذایی کشور به شمار میرود. اقلیم کمنظیر، دسترسی به منابع آبی، خاک حاصلخیز و مجاورت با دریای خزر، این استان را به قطب تولید محصولات کشاورزی و غذایی تبدیل کرده است. برنج گیلان نهتنها یکی از مهمترین محصولات استراتژیک کشور است بلکه نقش مهمی در تنظیم بازار داخلی دارد.
چای گیلان نیز به عنوان تنها قطب اصلی تولید چای ایرانی، بخشی از نیاز کشور را تامین میکند و میتواند در کاهش وابستگی به واردات نقشآفرین باشد. در کنار آن، تولید زیتون در رودبار، کیوی در غرب استان، مرکبات، فندق، محصولات گلخانهای و همچنین ظرفیت گسترده شیلات و آبزیپروری، جایگاه گیلان را در اقتصاد غذایی کشور تثبیت کرده است.
از سوی دیگر، گیلان یکی از قطبهای مهم تولید مرغ و فرآوردههای پروتئینی کشور نیز محسوب میشود؛ ظرفیتی که در شرایط نوسانات بازار و فشارهای اقتصادی، اهمیت آن دوچندان شده است. در واقع، نقش گیلان تنها محدود به تولید محصولات کشاورزی نیست، بلکه این استان بخشی از زنجیره راهبردی تنظیم بازار و تامین کالاهای اساسی کشور را برعهده دارد.
اهمیت این نشست اما تنها به ظرفیتهای گیلان محدود نمیشود، بلکه ترکیب استانهای حاضر نشان میدهد که هدف، ایجاد یک شبکه اقتصادی مکمل میان قطبهای مهم تولیدی ایران است.
آذربایجان شرقی به عنوان یکی از موتورهای صنعتی کشور، ظرفیت گستردهای در حوزه صنایع مادر، ماشینسازی، فولاد، پتروشیمی، قطعهسازی و تجارت مرزی دارد. تبریز سالهاست به عنوان یکی از مهمترین مراکز صنعتی و صادراتی ایران شناخته میشود و میتواند نقش کلیدی در تامین تجهیزات، توسعه صادرات و تکمیل زنجیره تولید ایفا کند.
اردبیل با محوریت کشاورزی، دامپروری و صنایع تبدیلی، یکی از قطبهای مهم تولید محصولات دامی و کشاورزی کشور است و همجواری آن با گیلان و قزوین میتواند زمینهساز توسعه بازارهای مشترک و کاهش هزینههای حملونقل شود.
مازندران و گلستان نیز به عنوان دو قطب مهم کشاورزی کشور، ظرفیتهای گستردهای در تولید برنج، مرکبات، محصولات باغی، غلات، دامپروری و آبزیپروری دارند. همگرایی این استانها با گیلان میتواند نقش مهمی در تامین پایدار کالاهای اساسی، تنظیم بازار و مقابله با کمبودهای مقطعی ایفا کند.
زنجان با توانمندی در صنایع معدنی، فلزی، کشاورزی و صنایع تبدیلی و قزوین با برخورداری از شهرکهای صنعتی بزرگ، موقعیت ترانزیتی و تولیدات متنوع کشاورزی و صنعتی، از دیگر حلقههای مهم این زنجیره اقتصادی محسوب میشوند.
حضور تهران در این نشست نیز از منظر اقتصادی و مدیریتی حائز اهمیت است. پایتخت نهتنها بزرگترین بازار مصرف کشور است بلکه مرکز تصمیمسازی، سرمایهگذاری و شبکه توزیع کالا در ایران محسوب میشود و پیوند میان استانهای تولیدکننده با تهران میتواند بخشی از مشکلات بازار و توزیع را کاهش دهد.
یکی از مهمترین محورهای این نشست، انعقاد تفاهمنامه تردد خودروهای منطقه آزاد میان استانهای گیلان، زنجان، اردبیل، قزوین و گلستان است؛ تفاهمنامهای که میتواند آثار قابل توجهی بر توسعه تجارت، حملونقل و کاهش هزینههای تولید داشته باشد.
منطقه آزاد انزلی در سالهای اخیر به یکی از مهمترین کانونهای واردات تجهیزات، ماشینآلات و مبادلات تجاری شمال کشور تبدیل شده است و تسهیل تردد خودروها و ماشینآلات منطقه آزاد میان استانهای همجوار، میتواند روند انتقال تجهیزات تولیدی، ماشینآلات صنعتی و کالاهای مورد نیاز واحدهای تولیدی را تسریع کند.
کارشناسان اقتصادی معتقدند تسهیل دسترسی تولیدکنندگان به ماشینآلات و تجهیزات وارداتی، بهویژه در شرایطی که هزینههای تولید افزایش یافته، میتواند بخشی از فشار موجود بر صنایع و بازار را کاهش دهد. از سوی دیگر، کاهش موانع حملونقل و افزایش سرعت جابهجایی کالا میان استانها، نقش مهمی در کنترل قیمت تمامشده محصولات خواهد داشت.
در واقع، این تفاهمنامه تنها یک توافق حملونقلی نیست، بلکه بخشی از یک رویکرد جدید اقتصادی برای تقویت پیوند میان استانهای تولیدمحور کشور به شمار میرود؛ رویکردی که هدف آن کاهش بروکراسی، تسهیل تجارت داخلی، افزایش بهرهوری و حمایت از تولیدکنندگان در شرایط جنگ اقتصادی است.
تجربه کشورهای مختلف نشان میدهد که در دورههای بحران اقتصادی، ایجاد ائتلافهای منطقهای و شبکهسازی میان قطبهای تولیدی، یکی از موثرترین ابزارها برای کنترل بازار و افزایش تابآوری اقتصادی بوده است. اکنون نیز به نظر میرسد استانهای حاضر در نشست گیلان به دنبال آن هستند تا با استفاده از ظرفیتهای مکمل یکدیگر، مدلی تازه از همکاری اقتصادی درونزا را شکل دهند.
امید میرود خروجی این نشست به توسعه زیرساختهای حملونقل، تسهیل مبادلات تجاری، کاهش هزینههای تولید و ایجاد بازارهای مشترک منجر شود؛ در این صورت میتوان انتظار داشت این همگرایی استانی به یکی از موثرترین الگوهای مدیریت اقتصادی کشور در شرایط فعلی تبدیل شود؛ الگویی که بر پایه تولید داخلی، همافزایی منطقهای و تقویت زنجیره تامین ملی، مسیر مهار گرانی، تنظیم بازار و رونق تولید را هموار خواهد کرد.
انتهای پیام
