اراضی کشاورزی در شهرستان سوادکوه، بهجای آنکه موتور محرک اقتصاد منطقه باشند، با پدیدهای نگرانکننده به نام «رکود زراعی» دستوپنجه نرم میکنند. در حالی که هزاران هکتار زمین در مناطق پلسفید و زیراب پتانسیل کشت محصولات استراتژیک را دارند، بخش بزرگی از آنها بهدلیل چالشهای ساختاری و فنی، بایر ماندهاند.
سرپرست مدیریت جهاد کشاورزی سوادکوه سهشنبه هشتم اردیبهشت در گفتوگو با ایسنا، با اشاره به پتانسیل بالای این اراضی، از وجود موانعی نظیر خرد شدن زمینها، اختلافات طایفهای و محدودیتهای منابع طبیعی خبر داد که مانع از تبدیل این زمینها به کانونهای تولید شده است.
هزاران هکتار زمین در انتظار احیا
عباسعلی پورمند، با تشریح وضعیت بحرانی اراضی، به ارائه آمارهای تکاندهنده پرداخت و گفت: در منطقه پلسفید، بیش از ۷۰۰ هکتار زمین بایر گزارش شده است؛ بهطوری که در روستای بایعکلا، از مجموع اراضی، تنها ۴۰ هکتار زیر کشت رفته و ۶۰ هکتار زمین آماده کشت، بهدلیل موانع مختلف بایر مانده است.
پورمند با اشاره به وضعیت شهر زیراب افزود: در این منطقه با توجه به مساحت کل زمینهای قابل کشت بین ۴۰۰۰ تا ۵۰۰۰ هکتار، تنها ۱۰۰۰ تا ۱۵۰۰ هکتار واقعاً زیر کشت رفته و مابقی اراضی شامل شالیزارها، زمینهای دیم گندم و جو و علوفههای دامی، بهصورت بایر باقی ماندهاند.
گرههای مالکیتی و اجتماعی؛ مانع اول در مسیر کشت
به گفته سرپرست مدیریت جهاد کشاورزی سوادکوه، بخش بزرگی از این بحران ریشه در مسائل اجتماعی و حقوقی دارد، وی در این زمینه توصیح داد: مشاع بودن زمینها، مالکیتهای گروهی و طایفهای و اختلافات بین مالکان، از مهمترین موانعی است که مانع از شروع یا ادامه کشت میشود. همچنین پدیده خردهمالکی باعث شده تا زمینهای کوچک بازده اقتصادی پایینی داشته باشند و کشاورز توجیه مالی برای کشت آنها نداشته باشد.
او همچنین به تداخل اراضی با مالکیتهای دولتی و محدودیتهای منابع طبیعی اشاره کرد که راه را بر واگذاری و کشت در بسیاری از نقاط بسته است.
چالشهای فنی؛ از حمله حیوانات وحشی تا کمبود نقدینگی
پورمند در ادامه به جنبههای فنی و اجرایی این چالش پرداخت و از وضعیت دشوار عملیات مکانیزه در این منطقه گفت: به دلیل چسبیدن اراضی به منابع طبیعی و محدودیتهای قانونی، امکان حصارکشی با چوب جنگلی وجود ندارد؛ این موضوع باعث شده اراضی در برابر حمله حیوانات وحشی بیدفاع بمانند و خسارات جدی به محصولات وارد شود.
وی در ادامه افزود: کمبود تجهیزات سنگین مانند تراکتورهای پرقدرت و کمباین، هزینههای بالای شخمزنی در زمینهای شیبدار و همچنین کمبود شدید نقدینگی کشاورزان برای خرید بذر، کود و سم، از دیگر چالشهای پیشروی ماست که با توپوگرافی خاص و شیبدار منطقه تشدید میشود.
نقشه راه احیا؛ از گیاهان دارویی تا اصلاح الگوی کشت
سرپرست مدیریت جهاد کشاورزی سوادکوه، راهکارهای عملیاتی خود را برای خروج از این رکود مطرح کرد و پیشنهاد داد: کشت علوفههای مخلوط و زودبازده برای تأمین خوراک دامداران و همچنین توسعه کشت گیاهان دارویی بومی منطقه مانند آویشن، گلگاوزبان و بابونه در اراضی مساعد، میتواند با توجه به بازار رو به رشد، درآمد کشاورزان را تضمین کند.
وی خواستار همکاری نزدیک منابع طبیعی جهت صدور مجوزهای حصارکشی شد و تأکید کرد: ایجاد مجتمعهای کشت و صنعت محلی برای تجمیع زمینهای خرد، راهاندازی ایستگاههای خدمات مکانیزه و حمایتهای دولتی برای تأمین نهادهها و ماشینآلات، کلید جلوگیری از مهاجرت روستاییان و حفظ امنیت غذایی در بلندمدت است.
انتهای پیام
