افشین عالمی در گفت‌وگو با ایسنا در این رابطه تصریح کرد: استان یزد به‌دلیل قرارگیری در کمربند خشک کشور از رودخانه‌های فصلی محدودی برخوردار است و در چنین شرایطی، بندهای تأخیری و سازه‌های تغذیه مصنوعی می‌توانند نقش مؤثری در مدیریت سیلاب‌ها و بهره‌برداری بهینه از منابع آب ایفا کنند.

وی با اشاره به بهره‌برداری از بند کنترل سیلاب رودخانه کوه‌کاسه، افزود: این بند که خردادماه امسال به بهره‌برداری رسید، توانایی آرام‌سازی بیش از ۵۰۰ هزار مترمکعب سیلاب را دارد و نقش مهمی در ایمن‌سازی شهرها و روستاها و زیرساخت‌های حیاتی پایین دست رودخانه از جمله محورهای مواصلاتی و صنایع بزرگ ایفا می‌کند.

عالمی همچنین بند صادق‌آباد را نمونه‌ای موفق از مدیریت علمی سیلاب در استان دانست و اظهار کرد: این بند طی سال‌های ۱۴۰۰، ۱۴۰۱ و ۱۴۰۳ توانسته است سیلاب‌های حوزه رودخانه نصرآباد را به‌ طور مؤثر مهار کرده و از شهر تفت در برابر سیلاب‌ها محافظت کند.

معاون توسعه آب منطقه‌ای تأکید کرد: بندهای تأخیری علاوه بر کاهش سرعت و شدت جریان سیلاب، با ایجاد شرایط مناسب برای ته‌نشینی رسوبات و رهاسازی تدریجی آب با کیفیت بهتر، نقش مهمی در تغذیه سفره‌های آب زیرزمینی دارند و می‌توانند به‌عنوان بخشی از راهبرد استانی و ملی سازگاری با تغییر اقلیم مورد توجه قرار گیرند.

عالمی در همین رابطه خاطرنشان کرد: کنترل سیلاب رودخانه‌ها به‌ویژه در اقلیم‌های خشک و بیابانی ایران، نیازمند طراحی و اجرای سازه‌هایی است که بتوانند دبی‌های اوج را مهار و آثار مخرب آن را در پایین‌دست به حداقل برسانند.

وی با بیان این که تجربه استان یزد می‌تواند به‌عنوان یک الگوی قابل تعمیم در سطح کشور مطرح شود، افزود: در سال ۱۳۶۵ وقوع سیلابی با حجم حدود ۳۵ میلیون مترمکعب در رودخانه اعظم، خسارات گسترده‌ای به شهر هرات در استان وارد کرد که این رخداد، ضرورت بازنگری در سیاست‌های کنترل سیلاب و سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌های ایمن‌ساز را آشکار ساخت.

معاون توسعه آب منطقه‌ای با بیان اینکه براساس سیلاب سال ۶۵ و سایر اطلاعات هیدرومتری ایستگاه بند پایین، سد هرات در مرز استان‌های یزد و فارس تعریف شد، ادامه داد: بر همین اساس نیز اعتبارات این طرح در سال ۱۳۸۷ به تصویب رسید و عملیات اجرایی از سال ۱۳۸۸ آغاز شد.

وی عنوان کرد: این سد در سال ۱۴۰۱ و همزمان با بارش‌های شدید ناشی از سامانه‌های مونسونی اقیانوس هند، نقش تعیین‌کننده خود را در مهار سیلاب ایفا کرد.

عالمی تصریح کرد: در جریان این رخداد، دبی سیلاب ورودی به سد حدود ۲۰۰ مترمکعب بر ثانیه بود که با مدیریت مخزن، دبی خروجی به حدود ۱۵ تا ۳۰ مترمکعب بر ثانیه کاهش یافت و این فرآیند موجب ایجاد تأخیر در پیک سیلاب و مهار حدود هفت میلیون مترمکعب آب و انتقال تدریجی آن به پایین‌دست شد؛ اقدامی که عملاً خطر بروز خسارات سنگین به شهر هرات و روستاهای پیرامونی را به حداقل رساند.

این مسئول در پایان با تأکید بر مفهوم «بازگشت سرمایه ایمنی» در طرح‌های کنترل سیلاب، ابراز کرد: تجربه سد هرات نشان داد که حتی یک‌بار مهار موفق سیلاب می‌تواند توجیه اقتصادی، اجتماعی و فنی یک طرح ملی را محقق کند؛ موضوعی که در ارزیابی‌های نوین مهندسی آب، اهمیت ویژه‌ای دارد.

انتهای پیام