مسعود گنجی در گفت‌وگو با ایسنا با بیان اینکه استادی دانشگاه، فراتر از انتقالِ صرفِ دانش، تجسمِ پیوندِ عمیقی میانِ پرسشگری، تفکرِ انتقادی و هدایتِ نسلِ جوان در پیچیدگی‌هایِ علم و زندگی است، گفت: این جایگاه، مسئولیتِ پرورشِ انسان‌هایی را بر دوش می‌گذارد که نه تنها در حوزه‌ تخصصی خود متبحر باشند، بلکه قادر به حلِ مسائلِ نوظهور و ارتقایِ جامعه نیز باشند.

وی افزود: سنگینیِ این مسئولیت در درکِ این نکته نهفته است که هر دانشجو، امانتی است که باید با دقت و تعهد، او را به سویِ فهمِ عمیق‌تر و کاربردِ سازنده‌ علم رهنمون شد.

گنجی با اشاره به تفاوت نسل‌ها در تعامل استاد و دانشجو، تصریح کرد: نسل‌های گذشته شاهدِ رابطه‌ای عمدتاً عمودی و سلسله‌ مراتبی بودند؛ استاد به عنوانِ منبعِ بی‌بدیلِ دانش و دانشجو به عنوانِ گیرنده‌ِ منفعل. اما در نظامِ آموزشیِ مدرن، این رابطه به سمتِ افقی شدن، همکارانه شدن، و دیالکتیکی شدن پیش رفته است. امروزه، استاد بیشتر نقشِ تسهیل‌گر، مربی، و همکارِ پژوهشی را ایفا می‌کند که دانشجو را به چالش می‌کشد تا خود به کشفِ حقیقت و ارائه‌ی راه‌حل‌هایِ خلاقانه بپردازد. تأکید بر تفکرِ انتقادی، خودآموزی، و همکاریِ بینِ دانشجویان، از مشخصه‌هایِ این دوران است.

رئیس سابق صندوق رفاه دانشجویان وزارت علوم، تحقیقات و فناوری با اشاره به عدالت آموزشی در آموزش مجازی در جنگ، تاکید کرد: آموزش مجازی در شرایطِ جنگی، اگرچه گامی مثبت در جهتِ استمرارِ فرایندِ آموزش محسوب می‌شود، اما در برقراریِ کاملِ«عدالت آموزشی» با چالش‌هایِ جدی روبروست. تفاوت‌هایِ فاحش در دسترسی به اینترنتِ پایدار، دستگاه‌هایِ هوشمندِ کافی، برقِ مطمئن و حتی محیطِ آرام برایِ یادگیری، شکافِ عمیقی میانِ دانشجویانِ مناطقِ مختلف ایجاد کرده است.

وی افزود: دانشجویانی که در مناطقِ دورافتاده‌تر یا مناطقِ درگیرِ جنگ زندگی می‌کنند، به مراتب در وضعیتِ نامساعدتری نسبت به همتایانِ خود در مناطقِ امن‌تر قرار دارند. بنابراین، عدالتِ آموزشی در این شرایط، بیشتر یک آرمان است تا یک واقعیتِ کامل.

گنجی با اشاره به  فشار مضاعف آموزش مجازی در شرایط جنگی، ادامه داد: «اضطراری بودن» آموزش مجازی در دورانِ جنگ، لایه‌هایِ متعددی از فشارِ روانی و فنی را به هر دو گروهِ اساتید و دانشجویان تحمیل کرده است. برایِ اساتید، علاوه بر دغدغه‌هایِ امنیتی و خانوادگی، مسئولیتِ سنگینِ سازگاریِ سریع با پلتفرم‌هایِ نوینِ آموزشی، طراحیِ محتوایِ جذاب و قابلِ فهم در بسترِ مجازی و مدیریتِ کلاس‌هایِ آنلاینِ پراکنده، انرژیِ مضاعفی را می‌طلبد. از سویِ دیگر، دانشجویان با استرسِ ناشی از ناامنی، قطعیِ مکررِ اینترنت، کمبودِ تمرکز به دلیلِ شرایطِ محیطی و از دست دادنِ بسیاری از جنبه‌هایِ تعاملی و اجتماعیِ دانشگاه، دست‌وپنجه نرم می‌کنند. این وضعیت، فرسودگیِ روانی و کاهشِ کیفیتِ یادگیری را به همراه دارد.

رئیس اسبق دانشگاه محقق اردبیلی با تاکید بر اینکه سیاست‌گذارانِ آموزش عالی باید رویکردی پیشگیرانه و تاب‌آور را اتخاذ کنند، گفت: توصیه اصلی این است که بر تقویتِ زیرساخت‌هایِ فناورانه‌ انعطاف‌پذیر و امن و همچنین توسعه‌ پروتکل‌هایِ آموزشیِ چندوجهی (Blended Learning) تمرکز کنند که قابلیتِ انتقالِ سریع بینِ حضوری و مجازی را در شرایطِ اضطراری داشته باشند.

وی ادامه داد: علاوه بر این، سرمایه‌گذاری بر برنامه‌هایِ آموزشِ مداوم برایِ اساتید و دانشجویان در زمینه‌یِ مهارت‌هایِ دیجیتال و تاب‌آوریِ روانی و همچنین ایجادِ صندوق‌هایِ حمایتی برایِ تأمینِ تجهیزاتِ آموزشیِ لازم برایِ دانشجویانِ مناطقِ محروم، امری حیاتی است.

استاد نمونه کشور در سال ۱۴۰۳ گفت: به دانشجویانِ گرانقدر که در این دورانِ پرآشوب، شورِ علم‌اندوزی را در دلِ خود زنده نگه داشته‌اند، پیامِ من این است که شما نه تنها دانشجو، بلکه قهرمانانِ امروزِ جامعه‌اید. اراده‌ پولادینِ شما برایِ پیمودنِ مسیرِ علم، نشانه‌یِ امیدواری به آینده‌ای روشن‌تر است. بدانید که هر صفحه که می‌خوانید، هر مسئله که حل می‌کنید و هر دانشی که کسب می‌کنید، بذری است که در خاکِ خشکِ روزگار کاشته می‌شود و در آینده‌ای نه چندان دور، ثمر خواهد داد. این سختی‌ها، شما را آبدیده‌تر و توانمندتر خواهد ساخت. به خود و به توانایی‌هایتان ایمان داشته باشید و بدانید که نورِ دانش، همواره بر تاریکی‌ها غلبه خواهد کرد.

انتهای پیام