میراث ناملموس
-
فرهنگی و هنری > گردشگری و میراثویدئو| هشدار درباره میراث خلیج فارس که در آستانه انقراض است
مدیر موزه زنده لنجسازی گوران قشم میگوید: دانش ساخت لنج و دریانوردی سنتی خلیج فارس، روایت انسانهایی است که بدون ابزارهای مدرن، با دریا گفتوگو میکردند و راه خود را مییافتند؛ میراثی که اگر امروز از آن حفاظت نکنیم، ممکن است فردا حتی در کتابها نیز نشانی از آن باقی نماند.
-
ایسنا گزارش میدهد
استانها > کرمانپرونده ثبت جهانی قنات داوران رفسنجان؛ تلاقی دانش دانشگاهی و همگرایی منطقهای
قنات تاریخی «داوران» در شهرستان رفسنجان به عنوان یکی از منحصربهفردترین سازههای آبی و کوهستانی کشور، اکنون در آستانه ورود به فهرست میراث جهانی یونسکو قرار گرفته است.
-
استانها > سمنانثبت ۷ عنصر از میراث ناملموس استان سمنان در فهرست ملی میراث فرهنگی
مدیرکل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی استان سمنان از ثبت هفت عنصر جدید از میراث فرهنگی ناملموس استان در فهرست ملی خبر داد.
-
فرهنگی و هنری > گردشگری و میراثمهرگان؛ جشنی که ثبت جهانی شد اما در پستو ماند!
دو سال از ثبت جهانی «مهرگان» در یونسکو میگذرد، اما این جشن به محاق رفته است؛ جشنی که در کنار نوروز، از کهنترین آیینهای ایران باستان محسوب میشود.
-
استانها > کرمانشاه۵ میراث ناملموس کرمانشاه ثبت ملی شد
معاون میراث فرهنگی اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان کرمانشاه از قرار گرفتن پنج میراث ناملموس کرمانشاه در فهرست آثار ملی کشور خبر داد.
-
فرهنگی و هنری > گردشگری و میراثوقتی لباس چوپانان مد میشود!
یک بالاپوش در مجموعه پاییز ـ زمستان ۲۰۲۶ لویی ویتون، بهدلیل فرم و طراحی، مخاطب ایرانی را به یاد «شولا»، پوشش چوپانان مازندرانی میاندازد؛ شباهتی که البته به معنای تأیید الهام گرفتن طراح فرانسوی از این پوشش نیست.
-
استانها > کرمانزرندیها حماسه دویستم را تمبر ملی میکنند/پیگیری ثبت ملی شبهای اقتدار
شهرستان زرند این روزها شاهد ثبت رکوردی است که از مرزهای یک گردهمایی عبور و به عمق تاریخ هویتی این دیار نفوذ کرده است. مردم ولایتمدار زرند با حضور مستمر در ۲۰۰ شب متوالی در میدان، حماسهای خلق کردند که حالا در قالب یک اثر ماندگار هنری، مسیر ثبت ملی را در پیش گرفته است.
-
فرهنگی و هنری > گردشگری و میراثلالایی لری؛ میراثی که مادران زنده نگه داشتند
گاهی یک میراث فرهنگی نه در موزه نگهداری میشود و نه در مجموعههای شخصی، بلکه با صدای مادری ادامه پیدا میکند که کودکش را در آغوش گرفته و برای خواباندنش آواز میخواند. «لالایی محلی لُری» یکی از همین میراثهای زنده و فرهنگ شفاهی است که در فهرست ملی میراث فرهنگی ناملموس ایران ثبت شده است؛ آواهایی که در گذر نسلها، زبان، موسیقی، احساسات و بخشی از جهانبینی قوم لر را با خود حمل کردهاند.
-
فرهنگی و هنری > گردشگری و میراثکفنهای سفید و ذکر یا عباس؛ داستان یک وفاداری
آیین «یا عباسی» در شهرستان کوهبنان، از رسوم کهن عزاداری محرم در استان کرمان است که عزاداران آن با پوشیدن کفن و سردادن نوای «جانم فدای عباس(ع)» در روزهای تاسوعا و عاشورا، ارادت خود را به علمدار کربلا نشان میدهند؛ آیینی که در آذرماه ۱۳۹۱ در فهرست میراث فرهنگی ناملموس کشور به ثبت رسید.
-
فرهنگی و هنری > گردشگری و میراثسازی که مردم رامسر را به سوگ فرا میخواند
نوای کُرْنا، پیش از آغاز دستههای عزاداری، سالهاست مردم رامسر را به سوگواری سیدالشهدا (ع) فرامیخواند. «کُرنازنی» از کهنترین آیینهای عاشورایی غرب مازندران است که با پیشینهای چندصدساله، در سال ۱۳۹۱ در فهرست میراث فرهنگی ناملموس کشور به ثبت رسید.
-
/به بهانه روز چله تابستان/
استانها > خراسان رضویاز «چله تابستان» تا «چله زمستان»؛ چرا یکی ماند و دیگری کمرنگ شد؟
یک خراسانپژوه با بیان اینکه «چله تموز» یا چله تابستان از کهنترین جشنهای ایرانی است که امروز به فراموشی سپرده شده، گفت: تفاوت شرایط اقلیمی، سبک زندگی و فرصت بیشتر مردم برای برگزاری آیینهای جمعی در زمستان، از مهمترین دلایل ماندگاری چله زمستان و کمرنگ شدن چله تابستان در فرهنگ ایرانی است.
-
فرهنگی و هنری > گردشگری و میراثسوگواری با «جغجغه»!
آیین «جغجغهزنی» یا «سنگزنی» از کهنترین شیوههای عزاداری محرم در استان یزد است که با اجرای ضربآهنگهای منظم به وسیله ابزارهای چوبی یا فلزی، بخشی از میراث فرهنگی ناملموس و هویت عاشورایی این استان را روایت میکند.
-
فرهنگی و هنری > گردشگری و میراثآواز عزا که سحرگاه در کوچهها میپیچد
با فرارسیدن شبهای محرم، نوای «باد صبا اثر کن، از کوچهها گذر کن…» در کوچههای روستای تشویر طنین میاندازد؛ آوازی که سالهاست آغاز یکی از کهنترین آیینهای عزاداری طارم در زنجان را خبر میدهد.
-
فرهنگی و هنری > گردشگری و میراثروایت حذف دکه ۸۰ ساله «عامو برفی»
یک پژوهشگر حفاظت شهری و میراث فرهنگی با انتقاد از جمعآوری و جابهجایی «دکه عامو برفی» در سبزهمیدان خرمآباد، این دکه را یکی از مهمترین نشانههای فرهنگی و تاریخی این شهر دانست و هشدار داد که حذف چنین فضاهایی، بخشی از حافظه جمعی و هویت تاریخی شهر را از میان میبرد.
-
فرهنگی و هنری > گردشگری و میراثچوبهایی که قرنهاست صدای اندوه میدهند
پیش از آنکه صدای نوحه در کوچههای مازندران بپیچد، ریتم منظم برخورد دو قطعه چوب خبر از آغاز آیینی میدهد که قرنهاست در فرهنگ این سرزمین ریشه دارد. «کَرپزنی» روایت مردمانی است که اندوه عاشورا را با موسیقی آیینی، مهارتهای بومی و مشارکت جمعی به نسلهای بعد سپردهاند.
-
فرهنگی و هنری > گردشگری و میراث«قارقارا»؛ آیینی کهن از نذر و مشارکت مردم + عکس
مردم شهرستان خلخال در استان اردبیل یکی از کهنترین آیینهای مذهبی خود را با عنوان «قارقارا» در آستانه ماه محرم برگزار میکنند؛ آیینی که محور اصلی آن برافراشتن درختی تنومند به همین نام است و از دیرباز بهعنوان نشانه آغاز عزای امام حسین (ع) شناخته میشود.
-
فرهنگی و هنری > گردشگری و میراث«صبح تیرهرو»؛ در یکی از آبادیهای کهن تهران
در میان آیینهای مذهبی و سنتهای عاشورایی تهران، برخی مراسم محلی همچنان هویت تاریخی خود را حفظ کردهاند و نسل به نسل به یادگار ماندهاند. آیین «صبح تیرهرو» در روستای قدیمی سوهانک، از جمله این سنتهای ارزشمند است که هر ساله در سپیدهدم روز عاشورا برگزار میشود و یادآور اندوه و مصیبت واقعه کربلا است.
-
-
فرهنگی و هنری > گردشگری و میراثهنری کمتر شناختهشده از محرم + عکس
در میان دهها آیین و هنر وابسته به ماه محرم، نام نخل، علم و کتیبه بیش از دیگر عناصر به گوش میرسد، اما در یزد، هنری وجود دارد که اگرچه کمتر شناخته شده، ولی نقشی اساسی در شکلگیری فضای عزاداری ایفا میکند. «پوشدوزی» هنری است که نتیجه آن هر سال پیش از آغاز محرم بر فراز حسینیهها، تکیهها و فضاهای مذهبی این شهر کویری دیده میشود؛ پارچهای عظیم که مردم یزد آن را «پوش» مینامند.
-
استانها > همدانکلوچه ملایر؛ میراث ناملموسی مانده در کش و قوس برندسازی و بستهبندی اصولی
عطر کلوچه تازه از تنور در آمده فضای حیاط خانه را پر کرده بود؛ حتی عابران کوچه پس کوچههای ده از بوی پیچیده شده در هوا میدانستند دوباره دستان پینهبسته همسر کدخدا دارد با آتش تنور بازی میکند!
-
فرهنگی و هنری > گردشگری و میراثصدایی از جنوب؛ بدون ساز و تشریفات
در جنوب ایران، جایی میان گرما و دریا، نوعی آواز شکل گرفته که بدون ساز و تشریفات، تنها با صدا و احساس روایت میشود. «شَروهخوانی» یکی از مهمترین جلوههای موسیقی آوازی جنوب ایران است که در فهرست میراث ناملموس کشور ثبت شده است و همچنان در بستر زندگی اجتماعی و آیینی مردم این منطقه جریان دارد.
-
استانها > قزوین«پنجاهبهدر»؛ پیوند آسمان و زمین در باغستان سنتی قزوین
پنجاهبهدر آئینی باستانی، مذهبی و منحصربهفرد مخصوص مردم شهر قزوین است. این مراسم همه ساله در پنجاهمین روز از فصل بهار، مصادف با نوزدهم اردیبهشت برگزار میشود و تجلیگر پیوند عمیق مردم این دیار با طبیعت، شکرگزاری از نعمتهای الهی بهویژه باران و همچنین طلب رحمت و برکت برای زمینهای کشاورزی است.
-
فرهنگی و هنری > گردشگری و میراثچرا قهوه یزدی با همه قهوهها فرق دارد؟
عطر هل و قهوه در برخی محلههای قدیمی یزد، هنوز بخشی از فضای مراسم مذهبی و دورهمیهای سنتی است. «شیوه تهیه قهوه یزدی» که رواج آن به دوره قاجار نسبت داده میشود، در طول سالها از یک نوشیدنی آیینی فراتر رفته و امروز علاوهبر حسینیهها و در مراسم عزاداری، در کافهها، فروشگاههای سوغات و مغازههای بینراهی یزد نیز سرو میشود.
-
فرهنگی و هنری > گردشگری و میراثداستان «نان ساجی»
نان ساجی عشایری، یکی از سادهترین و در عین حال عمیقترین جلوههای فرهنگ غذایی کوچنشینان، روایتی زنده از سازگاری انسان با طبیعت و شرایط سخت زیستی است.
-
استانها > کرمانشاهوقتی گیاهان بهاری سفره کرمانشاهیان را رنگارنگ میکند
بهار که از راه میرسد، در کنار سرسبزی و طراوت طبیعت، رویش گیاهان بهاری را نیز به همراه میآورد. گیاهانی که بخشی از آنها خوراکی بوده و برخی نیز خواص درمانی دارند.
-
فرهنگی و هنری > گردشگری و میراثنوای ماندگاری از شرق ایران
در پهنه وسیع خراسان، جایی که فرهنگهای گوناگون در طول تاریخ بههم رسیده و درآمیختهاند، «موسیقی مقامی» به عنوان یکی از اصیلترین جلوههای میراث ناملموس ایران، همچنان زنده و جاری است. موسیقی مقامی خراسان نه فقط مجموعهای از نغمهها، بلکه بازتابی از هویت، تاریخ و زیست فرهنگی مردمانی است که روایتهای خود را در قالب صدا و کلام حفظ کردهاند.
-
فرهنگی و هنری > گردشگری و میراثهشدار درباره آن بخش از تخریبهای جنگ که پنهان مانده است
یک موسسه ایرانی دارای مقام مشورتی یونسکو در نامهای به این سازمان فرهنگی بینالمللی نسبت به خطرات جنگ برای میراث جهانی، آیینها و جوامع فرهنگی ایران هشدار جدی داد.
-
فرهنگی و هنری > گردشگری و میراثیک جشن متفاوت برای نوروز
در روزهایی که نوروز در بسیاری از خانهها با سفرههای هفتسین و دیدوبازدیدهای خانوادگی شناخته میشود، در روستای قاضیخانی در استان همدان، سال نو با آیینی متفاوت و در دل طبیعت آغاز میشود؛ جایی که رودخانه، به جای خانه، به مرکز جشن تبدیل میشود و «سورِ چَم» روایت دیگری از نوروز را پیش چشم میگذارد.
-
فرهنگی و هنری > فرهنگ عمومیراهی برای حاجتخواهی در شب هفدهم رمضان
در تقویم آیینی ماه رمضان، برخی روزها و شبها در میان مردم جایگاه ویژهای پیدا کردهاند و همین اهمیت، زمینه شکلگیری رسمها و سنتهایی را فراهم کرده است که نسل به نسل منتقل شدهاند. هفدهم ماه رمضان از جمله این مناسبتهاست که در روایتهای دینی و در حافظه فرهنگی برخی مناطق ایران معنای خاصی دارد.
-
استانها > کردستانمیراثی فراتر از اشیاء/ ثبت سنتها و مهارتهای فرهنگی در کردستان
در سالهای اخیر، توجه به میراث ناملموس بهعنوان یکی از مهمترین ارکان هویت فرهنگی جوامع بیش از پیش مورد توجه قرار گرفته است؛ میراثی که نه در بناها و اشیاء، بلکه در آیینها، مهارتها، سنتها و شیوههای زندگی مردم ریشه دارد و نسلبهنسل منتقل شده است.