• دوشنبه / ۷ بهمن ۱۳۹۸ / ۱۱:۵۰
  • دسته‌بندی: پژوهش
  • کد خبر: 98110704878
  • خبرنگار : 71605

نگاهی به "صفر تا صد" فعالیت کمیته‌های اخلاق در پژوهش دانشگاه آزاد اسلامی

نگاهی به "صفر تا صد" فعالیت کمیته‌های اخلاق در پژوهش دانشگاه آزاد اسلامی

از میان ۴۳ واحد علوم پزشکی‌ دانشگاه آزاد اسلامی که دارای کمیته اخلاق هستند، "دانشکده داروسازی و علوم دارویی" دانشگاه علوم پزشکی آزاد اسلامی تهران با ۷۰۱ مصوبه، فعال‌ترین کمیته اخلاق در میان واحدهای علوم پزشکی این دانشگاه به شمار می‌آید.

به گزارش ایسنا، رعایت موازین حقوقی و اخلاقی در پژوهش‌های علوم پزشکی از اهمیت به‌سزایی برخوردار است و اجرای طرح‌های تحقیقاتی مختلف از جمله پژوهش بر روی انسان‌ها و جمع آوری و نگهداری اطلاعات، باعث افزایش نگرانی از سوء استفاده و زیان رساندن به انسان‌ها؛ عدم رعایت موازین اخلاقی در طراحی و اجرای طرح‌ها و بهره‌گیری نامشروع از اطلاعات شده است.

در این میان دانشگاه آزاد اسلامی با سهم ۳۸ درصدی خود در پوشش آموزش عالی کشور بنا بر اظهارات مسئولان این دانشگاه و ۹۶ واحد دانشگاهی در حوزه علوم پزشکی، دارای بیشترین‌ تعداد زیرمجموعه‌ها (۴۳ زیرمجموعه) در کمیته ملی اخلاق در پژوهش‌های زیست‌پزشکی نیز هست.

از میان ۶۴ هزار و ۴۸۱ کل مصوبات کمیته‌های اخلاق در پژوهش، دانشکده داروسازی و علوم دارویی " دانشگاه علوم پزشکی آزاد اسلامی با ۷۰۱ مصوبه، دانشکده پزشکی علوم پزشکی آزاد اسلامی تهران با ۶۱۴ مصوبه و دانشگاه آزاد واحد اصفهان (خوراسگان) با ۵۴۲ مصوبه، جزو واحدهایی  هستند که کمیته‌های اخلاق در آن‌ها نسبت به سایر واحدها (با اختلاف)، فعالیت بیشتری دارند.

این در حالی است که برخی واحدهای این دانشگاه که دارای کمیته‌های اخلاق پژوهش (کمیته‌های سازمانی) هستند، تاکنون هیچ مصوبه‌ای را تصویب یا حداقل منتشر نکرده‌اند که از جمله آن‌ها می‌توان به دانشگاه آزاد اسلامی واحد اردبیل، واحد تهران شمال و واحد پرند اشاره کرد.

کمیته اخلاق دانشگاهی معاونت علوم پزشکی دانشگاه آزاد اسلامی نیز ، که به تازگی در یازدهمین جلسه خود به عملکرد کمیته‌های سازمانی اخلاق در پژوهش‌های زیست پزشکی واحدهای این دانشگاه پرداخته است، مسئولیت بررسی و اعطای کد اختصاصی به واحدهای دانشگاهی تحت عنوان کمیته اخلاق سازمانی را بر عهده داشته و در همان جلسه نیز با اعطای کد اخلاق به ۷ واحد دانشگاهی متقاضی شامل تهران مرکزی، بهبهان، تربت جام، سنندج، خمینی شهر، بندرعباس و ابهر موافقت کرده است.

در این جلسه با حضور محسن نفر، معاون علوم پزشکی دانشگاه آزاد اسلامی چنین عنوان شده که هم اکنون ۵۰ واحد دانشگاهی در ۲۴ استان کشور دارای کد کمیته اخلاق سازمانی از معاونت علوم پزشکی دانشگاه هستند و این موارد در سامانه ملی کمیته اخلاق وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی به آدرس ethics.research.ac.ir به ثبت رسیده است.

از میان ۷۲۱۱ مقاله، طرح پژوهشی و پایان‌نامه واجد شرایطی که کد کشوری اخلاق برای آن‌ها صادر شده،  بیشترین کدهای اخلاق اختصاص داده شده به ترتیب مربوط به دانشگاه علوم پزشکی آزاد اسلامی تهران، واحد علوم و تحقیقات تهران و واحد اصفهان (خوراسگان) هستند.

در دستورالعمل رسیدگی به تخلفات پژوهشی، که به کمیته‌های ملی و دانشگاهی اخلاق در پژوهش‌های زیست‌پزشکی ابلاغ شده است، چنین عنوان شده که اجرای صحیح این دستورالعمل بر عهده رئیس دانشگاه یا مؤسسه مربوط به عنوان رئیس کمیته اخلاق در پژوهش‌ دانشگاهی است و نیز کمیته ملی اخلاق موظف است بر حسن اجرای این دستورالعمل نظارت داشته باشد. همچنین یکی از مصادیق تخلف پژوهشی در این دستورالعمل (ذیل تخلفات پیش از شروع مراحل انجام پژوهش)، عدم اخذ مجوز کمیته اخلاق در پژوهش است.

بر این اساس چنان‌چه طرح‌نامه پژوهش‌های زیست‌پزشکی - با هر نام و عنوان از جمله طرح، طرح تحقیقاتی، پژوهش، مطالعه، پایان‌نامه و مانند آن‌ها- در دانشگاه یا مؤسسه مربوطه ثبت نشود؛ یا مجوز کمیته اخلاق در پژوهش را دریافت نکند، یک تخلف از نوع تخلفات پیش از شروع مراحل انجام پژوهش به شمار می‌آید.

همچنین زمانی که یک مطالعه در کمیته اخلاق در پژوهش تصویب می‌شود، کلیه مسؤولیت‌های حقوقی و حرفه‌ای اجرای طرح بر عهده محقق و همکاران اوست و مجوز کمیته اخلاق در پژوهش، هیچ مسئولیتی برای این کمیته ایجاد نمی‌کند.

انتهای پیام

  • در زمینه انتشار نظرات مخاطبان رعایت چند مورد ضروری است:
  • -لطفا نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
  • -«ایسنا» مجاز به ویرایش ادبی نظرات مخاطبان است.
  • - ایسنا از انتشار نظراتی که حاوی مطالب کذب، توهین یا بی‌احترامی به اشخاص، قومیت‌ها، عقاید دیگران، موارد مغایر با قوانین کشور و آموزه‌های دین مبین اسلام باشد معذور است.
  • - نظرات پس از تأیید مدیر بخش مربوطه منتشر می‌شود.

نظرات

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.