به گزارش ایسنا، پس از ناآرامیهای سال ۱۴۰۱، اولین بار بحث سطحبندی دسترسی به اینترنت بهطور پراکنده و غیررسمی مطرح شد. همزمان با محدودیت دسترسی به شبکههای اجتماعی، برخی گزارشها حاکی از آن بود که بخشی از مردم از اینترنت بدون فیلتر استفاده میکنند و همین موضوع باعث شد اصطلاحاتی مانند «اینترنت سفید» یا «اینترنت طبقاتی» وارد گفتوگوی عمومی شود.
تاثیر یک تمایز بر فرهنگ عمومی
با پایان جنگ ۱۲روزه تحمیلی علیه کشورمان، یکی از نخستین مسائلی که در فضای عمومی و شبکههای اجتماعی بازتاب یافت، موضوع دسترسی تفکیکشده به اینترنت یا همان اینترنت طبقاتی بود. اگرچه هم اکنون اینترنت به صورت عمومی و البته با اعمال محدویتهایی در دسترس است، اما تجربه اختلال اینترنت در روزهای جنگ و شکلگیری بحثها و گمانهزنیها درباره دسترسی آزاد برای برخی مشاغل، مسئلهای فراتر از فناوری یا موضوعات امنیتی که در روزهای جنگ به آن اشاره میشد را به میان کشیده است که در صورت جدی شدن، سبب نوعی شکاف پنهان در بستر زندگی فرهنگی و ارتباطی جامعه خواهد شد.
جهان در وسعت یک حباب!
از پیامدهای پنهان دسترسی طبقاتی به اینترنت، تقویت پدیدهای است که در نظریههای رسانهای به «حباب فیلتر» (Filter Bubble) معروف است؛ مفهومی که نخستین بار «الی پاریسر» آن را مطرح کرد تا هشدار دهد وقتی کاربران تنها با اطلاعاتی مواجه میشوند که با سلیقه، باور یا دیدگاهشان همسو است، بهتدریج از جهان متنوع و متکثر اطلاعات دور میافتند و این، خود عاملی برای بروز چندقطبی در جامعه است.
در مورد اینترنت طبقاتی اما، این پدیده دیگر صرفاً حاصل عملکرد الگوریتمها یا انتخاب کاربر نیست، بلکه برآمده از نوعی تفکیک ساختاری در سطح دسترسی است. وقتی گروهی از مردم فقط در فضای چند اپلیکیشن خاص فعالاند و پلتفرمهای جهانی یا منابع متنوع اطلاعرسانی برایشان قابل استفاده نیست، جهان اطلاعاتیشان کوچک و تکراری میشود. در چنین شرایطی، حتی مفاهیمی مانند مشارکت اجتماعی، سلیقه فرهنگی یا