به گزارش ایسنا، این پایگاه هوایی مخفی مصر که در مجاورت مزارع گندم دایره‌ای‌شکل احداث شده، میزبان پهپادهای پیشرفته نظامی است که برای انجام عملیات در یکی از گسترده‌ترین جنگهای پهپادی جهان که در سودان جریان دارد به پرواز درمی‌آیند.

تصاویر ماهواره‌ای، مدارک پروازی و ویدیوهای بررسی شده توسط نیویورک تایمز، همراه با مصاحبه با مقامات آمریکایی، اروپایی و عربی نشان می‌دهد که حداقل برای شش ماه، پهپادهای نظامی پیشرفته مستقر در پایگاه هوایی مخفی در صحرای غربی مصر، حملات خود را در سودان انجام داده‌اند. آنها در این حملات، مواضع گروه شبه‌نظامی موسوم به «نیروهای واکنش سریع» (RSF)، گروهی  که بیش از ۱۰۰۰ روز است که با ارتش سودان درگیر است، هدف گرفته‌اند.

به نوشته «نیویورک تایمز»، این عملیات پهپادی مخفی، گواه جدیدی است بر اینکه چگونه جنگ داخلی سودان – که با قحطی، جنایات ضد بشری متعدد و ده‌ها هزار کشته همراه شده – به عرصه‌ای گسترده برای جنگ پهپادهای پیشرفته تحت تاثیر منافع رقبای خارجی تبدیل شده است.

این روزنامه تصریح می‌کند: «باند پرواز در مجاورت مزارع کشاورزی عظیم دایره‌ای شکل در حاشیه صحرای بزرگ آفریقا قرار دارد. پهپادهای نظامی از فراز مزارع  گندم برخاسته و پایگاه مخفی خود را به مقصد میدان یکی از بزرگترین جنگهای پهپادی جهان ترک می‌کنند. این پایگاه در مصر و در میان یک پروژه کشاورزی عظیم در صحرای غربی این کشور پنهان است. اما اهداف آن در سودان هستند.»

به این ترتیب مصر که تاکنون عمدتا نقش دیپلماتیک در کارزار جنگ سودان داشت، با این فعالیت پهپادی وارد این جنگ به نفع ارتش سودان شده  و یک لایه دیگر به جنگی که تحت تاثیر حمایت قدرت‌های مختلف خارجی از هر از طرفین آن است اضافه کرده است. مقام‌ها می‌گویند امارات متحده عربی تامین کننده تسلیحات شبه‌نظامیان «نیروهای واکنش سریع» است درحالی که عربستان سعودی و قطر از ارتش سودان که همچنین از ترکیه و روسیه هم سلاح دریافت کرده حمایت می‌کنند.

نیویورک تایمز نوشته است: «اکنون مصر، همسایه سودان در کرانه نیل، وارد مناقشه شده است. پایگاه محرمانه پهپادی این کشور، با تهدیدهای تلویحی انتقامجویی از سوی نیروهای واکنش سریع مواجه است.

ورود مصر به این جنگ نشان می‌دهد چگونه فناوری، بیش از هر زمان دیگری، در حال شکل‌دهی به یکی از فاجعه‌بارترین جنگ‌های جهان است که بر اساس برآوردها، ۱۲ میلیون نفر را آواره ساخته. پهپادهای قدرتمند و دوربرد، اکنون سهم عمده‌ای در نبردها در سودان داشته و حمله موشکی علیه نیروهای دشمن و کاروانهای تامینی انجام داده اما همچنین مساجد، بیمارستانها و نیروگاهها را نیز هدف قرار می‌دهند. این حملات هزاران نفر، از غیرنظامیان گرفته تا نیروهای جنگی را به کشتن داده است.»

در این میان رونق جهانی طلا، تا حدی محرک این جنگ پهپادی بوده و افزایش قیمتها، ذخایر جنگی را انباشته کرده است. هر ۲ گروه جنگ داخلی سودان، نیروهای واکنش سریع و ارتش، به سرعت در حال استخراج ذخایر کشور خود هستند. اما عمده فعالیت‌های پهپادی تحت تاثیر قدرتهای خارجی هدایت می‌شود.

به نوشته نیویورک تایمز، جبهه «نیروهای واکنش سریع» از پهپادهای دوربرد چینی CH-۹۵  که توسط امارات تأمین شده‌اند استفاده می‌کند و ارتش سودان از پهپادهای پیشرفته ماهواره‌ای «بیرقدار» ترکیه بهره می‌گیرد.

اماراتی‌ها تاکید دارند از هیچ کدام از طرفین این جنگ حمایت نمی‌کنند. یک مقام ارشد ترکیه‌ای نیز عنوان کرد آنکارا پهپادهای بیرقدار را مطابق قوانین بین‌المللی صادر کرده و هیچ گونه پشتیبانی مستقیمی از ارتش سودان به عمل نمی‌آورد.

نیویورک تایمز نوشته است: «به گفته چهار مقام آمریکایی و یک مقام خاور میانه پهپادهای ترکیه‌ای در مصر پنهان شده‌اند تا ایمنی آنها حفظ شود. مشخص نیست که آیا وظیفه عملیاتی ساختن این پهپادها به نیروهای مصری یا سودانی سپرده شده است یا خیر. »

مقام‌های مورد استناد این گزارش می‌گویند اتفاقی که مصر را به ورود به جنگ سودان وا داشت سقوط شهر الفاشر در منطقه دارفور در اواخر ماه اکتبر بود.

نیروهای واکنش سریع بعد از آنکه محاصره‌ بی‌رحمانه‌ای به مدت ۱۸ ماه بر این شهر اعمال کردند نهایتا آنجا را که شدیدا گرفتار گرسنگی بود تصرف کردند که این رویداد واکنش‌های منفی جهانی را برانگیخت. با گذشت چند هفته، این شبه‌نظامیان همچنین در یک محور جدید، در منطقه کردوفان در مرکز سودان، پیشروی کرده و بار دیگر تهدید به تصرف بخش‌های وسیعی از سودان کردند.

«عبدالفتاح السیسی»، رئیس جمهوری مصر که همواره از تصرف قدرت توسط نیروهای واکنش سریع در سودان هراس داشت، از این خبر آشکارا ابراز نگرانی کرد. او در ماه دسامبر هشدار داده بود  در سودان «از خط قرمز عبور شده است» در حالی که تا پیش از آن زمان ۱.۵ میلیون پناهجوی سودانی به مصر وارد شده بودند.

بر مبنای تحلیل‌های ویدیویی، همان موقع، پهپادهای ترکیه‌ای «آکینجی»، پهپادی که در تصاویر ماهواره‌ای گرفته شده از پایگاه مخفی واقع در جنوبی مصر مشاهده شده‌، شروع به حملاتی در عمق خاک سودان کرده و شبه‌نظامیان نیروهای واکنش سریع و کاروانهای تامینی آنها را در صحرا هدف گرفتند.

در یکی از ویدیوها به تاریخ ۵ نوامبر، کاروانی متشکل از چهار کامیون بعد از گذر از مرز لیبی، جایی که به گفته مقام‌ها یکی از منبع‌های اصلی تامین تسلیحات، سوخت و سرباز برای نیروهای واکنش سریع بوده، در وسط صحرای سودان هدف گرفته شده و به آتش کشیده می‌شود.

به نوشته نیویورک تایمز، نقش پایگاه پهپادی مصر در جنگ سودان، عبدالفتاح السیسی رئیس جمهور این کشور را به یک بندبازی ظریف وادار می‌کند. اقتصاد مصر به شدت به امارات وابسته است. امارات در سال ۲۰۲۴، ۳۵ میلیارد دلار در یک پروژه توسعه در ساحل دریای مدیترانه در مصر سرمایه‌گذاری کرد که به منزله بزرگترین سرمایه‌گذاری خارجی مصر تا کنون است. این در حالی رخ داده که امارات از نیروهای پشتیبانی سریع سوان پشتیبانی می کند.

هر ۲ طرف جنگ به ارتکاب جنایات جنگی متهم شده‌اند. جنگنده‌های ارتش سودان حملات کور و بی‌هدف به روستاها انجام داده و دهها نفر را کشته‌اند.

مشهورترین حملات پهپادی علیه غیرنظامیان به نیروهای واکنش سریع نسبت داده شده است، از جمله حمله‌ای به یک مهدکودک که به گفته سازمان بهداشت جهانی، ۱۱۴ نفر از جمله ۶۳ کودک را کشت.

یک مقام ارشد اروپایی گفت در حالی که پهپادهای نیروهای واکنش سریع اغلب به نیروهایش کمک می کنند تا از خطوط مقدم عبور کنند، ارتش سودان از پهپادهای ترکیه‌ای خود برای قطع خطوط تأمینی حیاتی نیروهای واکنش سریع از منشاءهای لیبی و چاد استفاده می کند.

«ویم زویننبرگ»، کارشناس حوزه پهپاد در سازمان هلندی «پاکس» گفت: به نظر می‌رسد نیروهای واکنش سریع برای مقابله با این حملات تسلیحات مختل‌کننده پهپاد و موشک‌های سطح به هوای چینی را که احتمالا توسط حامیان اماراتی آنها تأمین شده به دست آورده‌اند.»

تصاویر میدان نبرد داخلی سودان که برخی توسط نیویورک تایمز تایید شده‌اند نشان می‌دهند شبه‌نظامیان نیروهای واکنش سریع در چهار ماه گذشته حداقل چهار پهپاد ترکیه‌ای آکینجی که هزینه هر یک حدود ۲۵ میلیون دلار است را سرنگون کرده‌اند.

زِویننبرگ گفت: «رقابت بر سر پهپادها، آشوب و تخریب بیشتری در این جنگ به وجود آورده است.»

 حملات نیروهای واکنش سریع ایستگاه‌های توزیع برق و تأسیسات آب را از بین برده و به این ترتیب موجب قطع برق و آب آشامیدنی میلیونها نفر شده‌ است. او گفت: «این پهپادها ترس را در میان مردم ایجاد می‌کنند.»

روزنامه آمریکایی می‌نویسد: « محل شروع نقش آفرینی مصر در جنگ سودان به حدی نامعمول است که فضانوردان ناسا در ایستگاه فضایی بین‌المللی یک بار از فضا از آن عکس برداری کردند.» این مکانی غیرمعمولی پروژه احیای زمین‌های کویری اویانات شرقی واقع در شرق صحرای بزرگ آفریقا در فاصله ۴۰ مایلی از مرز سودان است. این پروژه که از بیش از سه دهه پیش آغاز شد، از بزرگترین سامانه‌های شناخته شده آبخوان فسیلی جهان بهره می‌برد.

در سال ۲۰۲۳، السیسی از این پروژه که تحت کنترل ارتش بوده و دومین تولیدکننده بزرگ گندم مصر محسوب می‌شود، بازدید کرد. سرمایه‌گذاران خارجی آن شامل شرکتهای بزرگ کشاورزی اماراتی هستند.

تصاویر ماهواره‌ای نیویورک تایمز نشان میدهند از سال ۲۰۱۸، فرودگاه این منطقه به طور محرمانه گسترش یافته و تا سال ۲۰۲۴، یک باند دوم و حدود ۱۷ آشیانه هواپیما در آن عمدتا برای اهداف نظامی ساخته شده است.

طبق این گزارش نقش آفرینی ترکیه در این پایگاه نیز به نگرانی‌های امنیتی برای آن دامن زده است.

از سال گذشته میلادی چندین هواپیمای ترابری ترکیه در این پایگاه فرود آمده‌اند. داده‌های پروازی نشان می‌دهند برخی از این پروازها از پایگاه جورلو در ترکیه انجام شده‌اند؛ جایی که شرکت بیرقدار پهپادهای آکینجی را در آنجا توسعه داده و آزمایش می‌کند.

نیروهای واکنش سریع با انتشار بیانیه‌ای در نوامبر، نسبت به این پایگاه اخطار دادند و گفتند پهپادهایی که نیروهای آنها را هدف قرار می‌دهند «از یک پایگاه خارجی پرتاب می‌شوند» و در «زمان و مکان مناسب» به آن پاسخ خواهند داد.

به رغم این رقابت فن‌آورانه، هیچیک از طرفین نشانه‌ای از پیروزی نهایی نشان نمی‌دهند. آمریکا هر دو طرف را تحریم کرده است، اما تلاشها برای محدود ساختن تامین تسلیحات آنها ناموفق بوده است.

پهپادها نه تنها نیروهای جنگی، بلکه مساجد، بیمارستان‌ها و نیروگاهها را هم هدف قرار داده و هزاران غیرنظامی و رزمنده را کشته‌اند. به گفته کارشناسان، این مسابقه تسلیحاتی «آشوب و تخریب بیشتری» به همراه آورده و پهپادها «ترس را در میان مردم گسترش می‌دهند.»

به نوشته نیویورک تایمز، جنگ سودان، با ابعاد فاجعه‌بار انسانی، اکنون به آزمایشگاهی برای جنگهای نیابتی و فناوریهای نظامی نوین تبدیل شده است، در حالی که آینده مردم این کشور در هاله‌ای از ابهام و رنج فرو رفته است.

انتهای پیام