مجتبی اصیلی در گفتوگو با ایسنا با اشاره به اینکه در ماههای اخیر مجموعهای از نشستها، گزارشها و اظهارنظرهای مسئولان حوزه دارو، فعالان صنعت و اقتصاددانان منتشر شده که تصویر نسبتاً روشنی از وضعیت کنونی اقتصاد داروی کشور ارائه میدهد، اظهار کرد: بررسی این اظهارات در کنار دادهها و گزارشهای منتشرشده نشان میدهد صنعت داروی ایران در شرایطی قرار گرفته که تصمیمهای سیاستی در سالهای پیشرو میتواند مسیر این صنعت را به شکل قابل توجهی تغییر دهد.
نظام قیمتگذاری دستوری و فشار بر تولیدکنندگان
وی یکی از مهمترین مسائل مطرح شده در اغلب این نشستها را موضوع نظام قیمتگذاری دارو برشمرد و توضیح داد: بسیاری از فعالان صنعت معتقدند تداوم قیمتگذاری دستوری در شرایط تورمی اقتصاد ایران، فشار قابلتوجهی بر تولیدکنندگان وارد کرده است. زمانی که قیمت دارو با فاصله قابلتوجهی از هزینههای واقعی تولید، تعیین میشود، امکان سرمایهگذاری در نوسازی خطوط تولید، توسعه، تحقیق، همچنین حضور فعال در بازارهای صادراتی کاهش پیدا میکند.
عضو هیئت مدیره انجمن شرکتهای صنعت پخش دارو خراسانرضوی با بیان اینکه در کنار این موضوع، چالش تأمین نقدینگی در زنجیره دارو نیز از جمله مسائل جدی است که در گزارشهای مختلف به آن اشاره شده است، گفت: تأخیر در پرداخت مطالبات از سوی بیمهها و نهادهای دولتی، گاهی به چندین ماه میرسد و همین مسئله باعث ایجاد فشار مالی در حلقههای مختلف زنجیره تأمین از تولیدکننده تا شرکتهای پخش و داروخانهها میشود.
سیاستهای ارزی و پیچیدگی در نظام تامین و توزیع دارو
اصیلی با اشاره به اینکه موضوع دیگری که در تحلیل وضعیت صنعت دارو باید مورد توجه قرار گیرد، سیاستهای ارزی در حوزه دارو است، خاطرنشان کرد: طی سالهای گذشته تخصیص ارز ترجیحی برای تأمین دارو و مواد اولیه، با هدف کنترل قیمتها انجام شده است، اما اختلاف قابلتوجه میان نرخ ارز ترجیحی و نرخ بازار آزاد، در عمل پیچیدگیهایی در نظام تأمین و توزیع ایجاد کرده است. بسیاری از کارشناسان معتقدند اصلاح این سیاستها در نهایت اجتنابناپذیر است، اما اجرای آن نیازمند طراحی دقیق سازوکارهای حمایتی، به ویژه برای بیماران و نظام بیمهای کشور خواهد بود.
سهم اندک ایران از صادرات دارو
وی درباره وضعیت صادرات دارو تصریح کرد: از سوی دیگر، مسئله صادرات دارو همچنان یکی از موضوعاتی است که فاصله قابلتوجهی میان ظرفیت بالقوه و عملکرد واقعی آن دیده میشود. بر اساس آمارهای منتشر شده، صادرات داروی ایران در حال حاضر در حدود چند ده میلیون دلار برآورد میشود؛ رقمی که با توجه به ظرفیتهای علمی، صنعتی و تعداد شرکتهای داروسازی کشور، بسیار محدود به نظر میرسد.
عضو هیئت مدیره انجمن شرکتهای صنعت پخش دارو خراسانرضوی اظهار کرد: در حالی که کشورهایی مانند ترکیه یا هند طی سالهای گذشته با توسعه زیرساختهای صادراتی، اصلاح سیاستهای صنعتی و حمایت هدفمند دولت توانستهاند سهم قابل توجهی از بازار جهانی دارو را به دست آورند، صنعت داروی ایران هنوز بیشتر بر بازار داخلی متمرکز مانده است.
اصیلی نبود شبکههای حرفهای بازاریابی بینالمللی، دشواریهای نقلوانتقال مالی و محدودیتهای ناشی از تحریمها را از جمله عواملی دانست که در این زمینه مطرح میشود.
وی اضافه کرد: در عین حال، برخی بازارهای منطقهای از جمله کشورهای آسیای میانه، عراق و افغانستان میتوانند فرصت مناسبی برای توسعه صادرات دارویی ایران باشند؛ البته تحقق این هدف نیازمند برنامهریزی منسجم، ایجاد ساختارهای تخصصی مدیریت صادرات و حمایتهای سیاستی مشخص است.
لزوم تقویت زیرساختهای تولید و ارتقای استانداردهای کیفی دارو
عضو هیئت مدیره انجمن شرکتهای صنعت پخش دارو خراسانرضوی با تاکید بر لزوم تقویت زیرساختها، گفت: نکته مهم دیگر که در بسیاری از مباحث کارشناسی مطرح میشود، لزوم تقویت زیرساختهای تولید و ارتقای استانداردهای کیفی در صنعت دارو است. هرچند ایران در حوزه تولید بسیاری از داروهای ژنریک به خودکفایی نسبی رسیده، اما برای حضور گستردهتر در بازارهای بینالمللی، رعایت استانداردهای سختگیرانه جهانی و نوسازی خطوط تولید اهمیت ویژهای دارد.
اصیلی با بیان اینکه در مجموع، بررسی مجموعه اظهارنظرهای منتشر شده از سوی مسئولان و فعالان صنعت دارو نشان میدهد که این صنعت در نقطهای حساس قرار گرفته است، تصریح کرد: از یک سو ظرفیت علمی و صنعتی قابلتوجهی در کشور وجود دارد و از سوی دیگر چالشهایی مانند سیاستهای قیمتی، محدودیت منابع مالی، مشکلات ارزی و ضعف زیرساختهای صادراتی مانع از شکوفایی کامل این ظرفیتها شده است.
انتهای پیام
