• پنجشنبه / ۲۰ فروردین ۱۴۰۵ / ۱۳:۴۹
  • دسته‌بندی: سیاست داخلی
  • کد مطلب: 1405012010614

واعظی در گفت‌وگو با ایسنا مطرح کرد

تاب‌آوری؛ مثلثی متشکل از میدان، مردم و دیپلماسی

تاب‌آوری؛ مثلثی متشکل از میدان، مردم و دیپلماسی

قائم‌مقام حزب اعتدال و توسعه با تأکید بر نقش تعیین‌کننده مردم در شرایط جنگی، تاب‌آوری ملی را حاصل هم‌افزایی توان نظامی، حضور و انسجام اجتماعی و دیپلماسی فعال دانست و گفت: عملکرد این سه مؤلفه در هفته‌های اخیر، نه‌تنها برتری ایران در میدان را رقم زده، بلکه دست بالا را در عرصه سیاسی و مذاکراتی نیز برای کشور ایجاد کرده است.

محمود واعظی در گفت‌وگو با ایسنا، ضمن اشاره به مفهوم تاب‌آوری در شرایط جنگی اظهار کرد: بحث تاب‌آوری در جنگ، بسیار مهم و چندوجهی است. تاب‌آوری اجتماعی نیز بخشی از این مفهوم محسوب می‌شود یکی از اضلاع اصلی مثلثی که آن را به مثلث تاب‌آوری ملی تشبیه می‌کنم.

عملکرد نیروهای مسلح نوعی قدرت‌نمایی قاطعانه برای آینده ایران محسوب می‌شود

قائم مقام حزب اعتدال و توسعه افزود: در ارتباط با تاب‌آوری در جنگ، همانند سه راس مثلث با سه عرصه اصلی، مواجه هستیم. نخستین راس، عملکرد رزمندگان غیور و مجموعه نیروهای مقتدر مسلح است که تا امروز با شجاعت، تدبیر و ایستادگی عزتمندانه دستاوردهای بزرگی به ارمغان آورده اند. این عملکرد، ارزش افزوده ای ارزشمند برای کشور است و نوعی قدرت‌نمایی قاطعانه برای آینده ایران محسوب می‌شود. موضوعی که در حوزه بازدارندگی نظامی، بی‌تردید یک ضرورت اساسی است.

نقش تعیین‌کننده مردم در پشتیبانی از میدان

واعظی ضمن تاکید بر جایگاه مردم به‌عنوان ضلع دوم این مثلث گفت: دومین راس، تاب‌آوری اجتماعی است. وحدت، همبستگی و حضور ایرانیان عزیز در خیابان‌ها و عرصه های میدانی و حمایت تمام قد از رزمندگان غیور نشان‌دهنده آن است که پشتیبان نیروهای مسلح دلیر ما قدرتی بی بدیل است که در طول تاریخ هر تمدنی بر پایه این قدرت والا پابرجامانده است.

به اعتقاد رئیس دفتر رئیس جمهور در دولت دوازدهم، هرچه حضور مردم در میدان و در جامعه پرشورتر و پررنگ‌تر باشد، موجب دلگرمی مضاعف رزمندگان بوده و طبیعی است که سیاست‌های بازدارنده مرکبی که در حال اجراست، با قدرت بیشتر استمرار خواهد یافت.

واعظی ادامه داد: بر کسی پوشیده نیست که قدرت مردم، مولفه ای بسیار بزرگ و تعیین‌کننده در عرصه بقای تمدن ها است. موضوعی که در همه کشورها نیز مشاهده می‌شود، چراکه در نهایت، قدرت واقعی هر کشور از مردمان آن نشأت می‌گیرد.

لزوم پرهیز از دوگانگی و تقویت وحدت ملی

قائم‌مقام حزب اعتدال و توسعه ضمن تاکید بر ضرورت انسجام داخلی تصریح کرد: در شرایط کنونی که مردم در صحنه حضور دارند و باید این حضور استمرار داشته باشد، ضروری است از هرگونه دو دستگی و اختلاف پرهیز شود. اکنون زمان وحدت و همگرایی است و هرگونه اصوات که دوقطبی را اشاعه نماید عمدا یا سهوا بازی در زمین دشمن است.

وی افزود: همه ارکان کشور، از مسئولین عالی تا میانی دولت گرفته تا سیاسیون، کلیه احزاب و جناح‌های سیاسی، باید یکپارچه از ایران عزیز، رزمندگان مقتدر و نظام مقدس جمهوری اسلامی حمایت کنند. علیرغم اختلاف‌سلیقه‌ها و دیدگاه‌های متفاوتی که وجود داشته و دارد، اکنون زمان آن است که اختلافات را کنار گذاشته و یکپارچه به بسط منافع ملی و حفظ تمامیت ارضی بپردازیم و با حفظ وحدت سیاسی به عنوان بخشی از اقدامات بازدارنده در عرصه حکمرانی تمام قد در مقابل دشمن غدار بایستیم.

واعظی همچنین ضمن اشاره به شرایط تقابل با دشمنان گفت: ما با دشمنان معمولی و قابل پیش‌بینی روبه‌رو نیستیم، بلکه در برابر قدرت‌هایی قرار گرفته‌ایم که از پیشرفته‌ترین امکانات نظامی، اقتصادی و رسانه‌ای برخوردارند. با این حال، آنچه معادله را تغییر می‌دهد، صرفا ابزار و تجهیزات نیست، بلکه اراده، هویت و ظرفیت‌های درونی یک ملت است.

رئیس دفتر رئیس جمهور دولت دوازدهم خاطرنشان کرد: ایران کشوری با پشتوانه‌ای عمیق از تاریخ، فرهنگ و تجارب پر فراز و نشیب است. ملتی که بارها در برابر فشارهای متعدد و انواع تهدیدها ایستاده و توانسته مسیر خود را با تکیه بر استقلال، خودباوری و درون زایی ادامه دهد.

واعظی با بیان اینکه سرزمین کهن ایران صرفا یک جغرافیا نیست، بلکه مجموعه‌ای از سرمایه‌های انسانی، علمی و راهبردی چند هزار ساله است که در بیش از چهار دهه اخیر در حوزه‌های مختلف رشد و پیشرفت قابل توجهی داشته‌، اظهار کرد: در چنین شرایطی، قدرت ایران صرفاً در توان نظامی خلاصه نمی‌شود، بلکه در ترکیب هوشمندانه‌ای از توان دفاعی نامتقارن، عمق راهبردی، پیشرفت‌های علمی و از همه مهم‌تر، پشتیبانی مردمی معنا پیدا می‌کند. 

وی افزود: در ادوار تاریخ هرزمان که پیوند میان مردم و حاکمیت مستحکم‌تر بوده، کشور توانسته با اطمینان بیشتری از چالش‌ها عبور کند. بنابراین، اگرچه طرف مقابل دارای برتری‌های تکنولوژیک و تسلیحاتی است، اما آنچه می‌تواند نتیجه نهایی را رقم بزند، ایستادگی، انسجام و اتکای ایران به ظرفیت‌های بومی و مردمی خود است. عواملی که بارها نشان داده‌اند می‌توانند موازنه‌ها را تغییر دهند و مسیر آینده را به نفع کشور رقم بزنند.

 عملکرد مردم در هفته‌های اخیر

واعظی با مثبت ارزیابی کردن نقش مردم در شرایط فعلی، تاکید کرد: ملت ایران طی این روزها، هر آنچه در حوزه مسئولیت اجتماعی بر دوش داشته‌اند، به بهترین شکل ممکن انجام داده‌اند و تلاش کرده‌اند پیام حمایت و همبستگی خود را به رزمندگان جانفدا و همچنین مسئولان خدمتگذار از یکسو و از سوی دیگر ایستادگی خود را به دشمنان متجاوز منتقل کنند. پیامی مبنی بر اینکه ایرانیان پای ایران و نظامشان ایستاده‌اند.

دیپلماسی جنگ؛ ضلع سوم و تعیین‌کننده

قائم مقام حزب اعتدال و توسعه ضلع سوم تاب‌آوری را «دیپلماسی جنگ» دانست و گفت: به باور بنده، دیپلماسی جنگ نیز در زمان تقابل از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است و هنگامی که اضلاع سه ضلع مثلثی که گفتم در کنار یکدیگر قرار بگیرند، بدون تردید می‌توان به دستاوردها و توفیقات قابل توجه و در نهایت به پیروزی عزتمندانه دست یافت.

وی ادامه داد: در حال حاضر و در سطح جهان نشانه‌هایی از شکل‌گیری این برداشت دیده می‌شود که روند تحولات مطابق اهداف اولیه آمریکا و اسرائیل شکست خورده است. برخی از تحلیلگران و حتی بخشی از افکار عمومی در داخل آمریکا بر این باورند که وقتی اهداف اعلام‌شده  محقق نمی‌شود، این نشانه‌ای از برتری نسبی طرف مقابل، یعنی ایران، در مدیریت این تقابل است.

رئیس دفتر رئیس جمهور دولت دوازدهم تاکید کرد: واقعیت این است که آن‌ها در دستیابی به اهدافی که برای این تقابل تعریف کرده بودند، با شکست جدی روبه‌رو شدند. کنترل هدفمند عبور و مرور در تنگه هرمز و اعمال محدودیت برای کشور های متخاصم از سوی ایران اصلی ترین راهبرد در راستای شکست اهداف دشمنان بود. در حالی‌که باید توجه داشت پیش از این تجاوز آشکار، این گذرگاه راهبردی کاملاً باز بود و جریان عبور و مرور کشتی‌ها و انتقال انرژی بدون هیچ‌گونه اختلالی و در امنیت کامل انجام می‌شد.

وی افزود: از سوی دیگر، این ارزیابی فقط به میدان نظامی محدود نمی‌شود. بلکه ابعاد سیاسی، رسانه‌ای و روانی نیز نقش مهمی در شکل‌گیری این نگاه دارند. توانایی ایران در حفظ ثبات داخلی، مدیریت فشارها و تأثیرگذاری بر روایت‌ها در سطح منطقه و جهان، از جمله عواملی است که در این تحلیل‌ها مورد توجه قرار می‌گیرد.

واعظی تصریح کرد: در مجموع، در چنین شرایطی دست برتر مفهومی چندبعدی است که علاوه بر نتایج میدانی، به میزان تحقق اهداف، هزینه‌های تحمیل‌شده و قدرت شکل‌دهی به افکار عمومی نیز وابسته است.

نقش اقتصاد در تکمیل مثلث تاب‌آوری

این فعال سیاسی متذکر شد: در کنار میدان، مردم و دیپلماسی، خدمت رسانی دولت نیز نقش پشتیبان و تقویت‌کننده‌ای در تاب‌آوری کشور ایفا می‌کند. هر اندازه که مدیریت دولت و ارائه خدمات به مردم در شرایط جنگی هوشمندانه‌تر عمل کند و بتواند ثبات نسبی در بازار، تأمین کالاهای اساسی و آرامش روانی جامعه را حفظ کند، ظرفیت ملی برای ادامه مسیر و عبور از فشارهای بیرونی افزایش پیدا می‌کند. تجربه بسیاری از کشورها نشان داده است که پایداری اقتصادی، یکی از پایه‌های مهم موفقیت در جنگ‌های طولانی‌مدت محسوب می‌شود.

وی گفت: البته باید از دولت بسیار تقدیر کرد که با خدمت شبانه‌روزی از این آزمون بزرگ سربلند بیرون آمد و تاکنون  کمبود در زنجیره تامین کالاهای اساسی دیده نشده است.

قائم‌مقام حزب اعتدال و توسعه در پاسخ به پرسشی درباره تاب‌آوری نظام سیاسی نیز اظهار کرد: گفت‌وگو و مذاکره به عنوان ابزار صلح آمیز پذیرفته شده در عرصه بین‌المللی زمانی معنا و اثرگذاری واقعی پیدا می‌کند که از پشتوانه‌ای قوی در داخل کشور برخوردار باشد. همانگونه که این اتفاق افتاد و آمریکا را وادار به پذیرش شروط دهگانه ایران کرد مردمی که در این روزها در صحنه حضور داشته‌اند، در واقع بزرگ‌ترین سرمایه، قدرت و دلگرمی برای دیپلمات‌های ما محسوب می‌شوند.

وی در ادامه چنین ابراز عقیده کرد: ضروری است پیروزی‌های نظامی به دست‌آمده به میدان نبرد محدود نشوند، بلکه با هوشمندی به میز مذاکره منتقل شده و به دستاوردهای پایدار سیاسی تبدیل شوند. تجربه نشان داده است که موفقیت واقعی زمانی کامل می‌شود که نتایج میدانی بتواند در قالب امتیاز و برای تثبیت موقعیت در عرصه منطقه و بین‌المللی تجلی پیدا کند.

واعظی تصریح کرد: در این مسیر، هنر دیپلماسی در آن است که از قدرت ایجادشده در میدان، به‌عنوان اهرمی برای پیشبرد منافع ملی استفاده کنیم. به‌گونه‌ای که هزینه‌های طرف مقابل افزایش یابد و در عین حال، فرصت‌های جدیدی برای کشور ایجاد شود. چنین رویکردی می‌تواند دستاوردها را از حالت مقطعی خارج کرده و به نتایجی ماندگار و قابل اتکا تبدیل کند.

وی افزود: خوشبختانه نشانه‌ها حاکی از آن است که روند امور تا اینجا در همین مسیر پیش رفته و تلاش شده است که میدان و دیپلماسی مکمل یکدیگر و وظایف خود را انجام دهند. تداوم این روند، نیازمند دقت، انسجام در تصمیم‌گیری و حفظ وحدت در داخل است تا بتوان از این فرصت به بهترین شکل برای تثبیت منافع بلندمدت بهره برد.

تحولات میدانی اخیر و تغییر معادلات جنگ

واعظی ضمن اشاره به رخدادهای اخیر، اظهار کرد: روزهای شنبه و یکشنبه برای ایران پیروزی بسیار مهمی رقم زد؛ در مقابل، برای آمریکا و رژیم صهیونیستی که تا پیش از آن به‌دنبال اقدام زمینی یا حمله به سواحل و جزایر بودند، عملاً این گزینه‌ها از دستور کار خارج شد.

این مقام سیاسی ادامه داد: آنچه در اصفهان رخ داد، از جمله زمین‌گیر شدن هواپیماها و همچنین واکنش و حضور مردم، نشان داد که جامعه ایرانی آمادگی و ظرفیت بالایی دارد. تا جایی که حتی ترامپ نیز گفته بود که گویی نیمی از مردم ایران نظامی هستند.

وی ادامه داد: ترامپ روزهای پیش در محوطه‌ کاخ سفید طبق معمول با اظهارات متناقض از درخواست مردم ایران برای بمباران شدن گفت، اما ساعتی بعد رئیس ستاد مشترک نیروهای مسلح ایالات متحده، در همان کاخ سفید اعلام کرد در عملیات نجات خلبان، هر ایرانی‌ای که تفنگ کوچکی داشت به سوی آنها تیراندازی کرده است.

وی ضمن اشاره به دستاوردهای سیاسی تصریح کرد: در کنار تحولات نظامی، یک پیروزی سیاسی بزرگ نیز حاصل شده است. در ابتدا آمریکا پیشنهادی ۱۵ بندی ارائه داد که از سوی ما پذیرفته نشد و با وجود سیل گسترده تهدیدها ایران مقتدر از مواضع خود عقب‌نشینی نکرد و نهایتا پیشنهاد ۱۰ بندی خود را با چارچوب و شروط مشخص ارائه کردیم که پذیرفته شد و اکنون اینکه مباحث و گفت‌وگوها بر محور پیشنهادات ایران متمرکز شد،  این مهم به‌خودی‌خود یک موفقیت بزرگ در عرصه سیاسی به شمار می‌آید.

اهمیت شجاعت در دیپلماسی هم‌پای میدان

قائم‌مقام حزب اعتدال و توسعه تاکید کرد: همان‌گونه که حضور در میدان جنگ نیازمند شجاعت، ایستادگی و آمادگی برای پذیرش خطر است، دیپلماسی در شرایط جنگی نیز کمتر از آن نیست، بلکه در بسیاری از مواقع، پیچیده‌تر و حساس‌تر است. در میدان نبرد، خطوط تقابل روشن‌تر است، اما در عرصه مذاکره، تصمیم‌ها در فضایی گرفته می‌شود که مملو از ابهام، فشار و محاسبات چندلایه است. به همین دلیل، دیپلماسی در چنین شرایطی شجاعتی که با تدبیر، صبر و آینده‌نگری و هزینه دادن همراه باشد می‌طلبد و دیدیم که پاسخ هم داد.

وی افزود: در این میان، در حقیقت نقش مذاکره‌کنندگان بسیار مهم و تعیین‌کننده است. آنان در واقع نمایندگان منافع و عزت یک ملت‌اند و هر تصمیم یا موضع‌گیری‌شان می‌تواند تأثیرات بلندمدتی بر سرنوشت کشور داشته باشد. این مسئولیت سنگین ایجاب می‌کند که با روحیه‌ای فداکارانه، ذهنی خلاق و قدرت ابتکار عمل وارد میدان شوند و از فرصت‌ها در دل تهدیدها به بهترین شکل استفاده کنند.

واعظی تاکید کرد: مذاکره‌کنندگان باید جسارت اتخاذ تصمیم‌های دشوار را داشته باشند، بدون آنکه از خطوط قرمز و منافع اساسی کشور فاصله بگیرند. ترکیب انعطاف‌پذیری و قاطعیت، همان عاملی است که می‌تواند مذاکرات جنگ را به سمت پیروزی عزتمندانه هدایت کند.  در نهایت، پیروزی در این مسیر زمانی حاصل می‌شود که شجاعت میدان و شجاعت دیپلماسی همراه با حمایت مردم در کنار یکدیگر قرار گیرند و در قالب یک راهبرد منسجم نظام، منافع و امنیت ملی را به‌صورت پایدار تأمین کنند.

شرایط جهانی و فرصت برای پایان جنگ

واعظی ضمن اشاره به شرایط بین‌المللی گفت: افکار عمومی جهان این جنگ را غیرقانونی می‌داند و رخدادهای اخیر نیز برای ترامپ نوعی شکست محسوب شد. به‌گونه‌ای که وی ناچار گردید از سر استیصال به تهدید مردم و تمدن ایران و ادبیاتی سخیف استفاده کند، اما همین مسئله در نهایت به زیان خود او تمام شد. امروز جنگ تنها در میدان نظامی یا حتی در میز مذاکره تعیین نمی‌شود، بلکه در عرصه افکار عمومی و رسانه‌ها نیز جریان دارد. جنگ روایت‌ها یکی از مهم‌ترین ابعاد منازعات معاصر است و هر کشوری که بتواند روایت خود را در افکار عمومی جهانی تثبیت کند، عملاً بخشی از میدان را در اختیار گرفته است. از این منظر، دیپلماسی رسانه‌ای و اطلاع‌رسانی دقیق و هوشمندانه، می‌تواند مکمل دیپلماسی رسمی کشور باشد

قائم مقام حزب اعتدال و توسعه ادامه داد: از سوی دیگر، افزایش قیمت‌ها در حوزه انرژی و سایر کالاها در اقصی نقاط جهان موجب شده است فشارهای بین‌المللی برای پایان دادن به جنگ افزایش پیدا کند و این شرایط می‌تواند فرصتی مناسب برای تیم مذاکره‌کننده ایران فراهم آورد.

چشم‌انداز دوره پساجنگ

واعظی تصریح کرد: یکی از مهم‌ترین دستاوردهای شرایط کنونی و در ادامه پیروزی حاصل شده، تقویت حس همبستگی ملی و سرمایه اجتماعی در جامعه است. این سرمایه ارزشمند باید همچنان حفظ و تقویت شود. اگر این انسجام ملی به فرصت‌هایی برای اصلاحات اقتصادی، بهبود حکمرانی و افزایش مشارکت اجتماعی تبدیل شود، می‌تواند زمینه‌ساز دوره‌ای تازه از پیشرفت و توسعه برای کشور باشد

وی افزود: تردیدی ندارم به برکت خون پاک شهدای پاکباخته دفاع مقدس دوازده روزه و رمضان و  با حمایتی که مردم در این دوران از رزمندگان دلاورمان داشته‌اند، ایران عزیز به پیروزی مطلوبی دست پیدا خواهد کرد. تحولات اخیر می‌تواند فرصتی برای بازتعریف جایگاه منطقه‌ای ایران نیز فراهم کند.

این فعال سیاسی تاکید کرد: دستاوردهای میدانی و دیپلماتیک بعد از اتمام جنگ می‌تواند موجب افزایش جایگاه  ایران در معادلات منطقه‌ای و بین المللی شود و  پیروزی عزتمندانه میتواند زمینه‌ساز ایجاد موازنه و نظم جدید منطقه ای و همچنین تحولات مهم داخلی در دوره پسا جنگ باشد.

انتهای پیام