به گزارش ایسنا، داوود نجفیان در حاشیه میزخدمت و در جمع خبرنگاران که روز جمعه چهارم اردیبهشت در مصلی کرج برگزار شد، با اشاره به چالشهای جدی موجود در بخش آب و بررسی وضعیت بارشها و ذخایر سدها، از استراتژیهای اتخاذ شده برای مقابله با خشکسالی در استانهای تهران و البرز گفت و افزود: سال گذشته سال بسیار سنگینی در حوزه آب بود. طبق آمار، میزان بارشها نسبت به میانگین بلندمدت حدود ۴۰ درصد کمتر بود که این امر منجر به کاهش شدید ذخایر مخازن شد.
وی افزود: به دلیل کمبود شدید ورودی سدها، مخازن سالهای گذشته ناچاراً صرف تامین آب شرب تهران و البرز شد. این وضعیت طوری بود که حجم سد کرج به رقم بیسابقهای رسید؛ به همین دلیل، در اواخر سال آبی گذشته مجبور شدیم خروجی سد کرج را به شدت محدود کنیم تا از خالی شدن کامل ذخایر جلوگیری کنیم.
وی تأکید کرد: علاوه بر این با توجه به میزان بارشها و محدودیتهای موجود، اواخر سال گذشته تصمیم بر این شد که خروجی سدها صرفاً برای مصارف شرب مد نظر قرار گیرد و برنامهریزیهای گستردهای برای بهرهگیری حداکثری از آبهای زیرزمینی جهت عبور از دوره اوج مصرف در تابستان انجام شود.
نجفیان در ادامه افزود: در سال گذشته، سهم آب زیرزمینی در تأمین نیاز تهران از ۲۵ درصد به حدود ۵۰ تا ۵۵ درصد افزایش یافته بود که این نشاندهنده فشار شدید بر سفرههای زیرزمینی است.
راهکارهای عملیاتی و مصوبه شورای عالی امنیت ملی
وی بیان کرد: برای مدیریت این بحران، اقدامات گستردهای در دستور کار قرار گرفته است. بر این اساس تمامی ظرفیتهای چاههای کشاورزی بخش خصوصی و دولتی و چاههای فضای سبز شهرداریها که قابلیت اتصال به شبکه شرب را دارند، در تهران و البرز شناسایی شدهاند. حدود ۱۰ چاه در کنار رودخانه کردان پیشبینی شده است که به صورت استندبای و تنها در صورت بروز خشکسالی شدید، برای جبران کسری آب سطحی وارد مدار خواهند شد.
مدیرعامل شرکت آب منطقهای با اشاره مصوبه شورای امنیت ملی، گفت: با مصوبه شورای عالی امنیت ملی، امکان استفاده از چاههای کشاورزی برای تأمین آب شرب فراهم شده است؛ البته با این شرط که دولت خسارت مادی کشاورزان را در صورت عدم امکان کشت، پرداخت خواهد کرد. سازمان آب و فاضلاب عملیات حفاری چاههای مورد نیاز را آغاز کرده و هماهنگیهای لازم با دستگاههای دولتی نیز انجام شده است.
امید به بارشهای اردیبهشتماه و ضرورت صرفهجویی ۲۰ درصدی برای عبور از تابستان
نجفیان با تشریح آخرین وضعیت منابع آبی استان، ضمن ارائه آمار مقایسهای بارشها و ذخایر سدها، راهکارهای مدیریت تنش آبی در سال جاری را تبیین کرد و افزود: اگرچه در مقطعی از ابتدای سال نگران بودیم وضعیت حتی از سال قبل نیز بدتر شود، اما با بارشهای اخیر، میزان بارشها به حدود ۲۷۰ میلیمتر رسیده است. این رقم نسبت به ۲۱۱ میلیمتر بارش سال گذشته، نشاندهنده رشدی ۲۷ درصدی است؛ با این حال، باید توجه داشت که نسبت به میانگین بلندمدت، همچنان ۱۷ درصد کسری بارش داریم.
وضعیت ذخایر مخازن و سدها
وی در خصوص وضعیت سدها افزود: شرایط ذخایر سدها متفاوت است. سد طالقان در حال حاضر حدود ۱۱۰ میلیون مترمکعب آب دارد، در حالی که در مدت مشابه سال قبل این رقم حدود ۲۳۰ میلیون مترمکعب بود؛ یعنی شاهد کاهش ۵۱ درصدی هستیم که به دلیل حجم مصرف سال گذشته است. اما در سد کرج به دلیل مدیریتهای صورت گرفته، وضعیت کمی بهتر است و با ذخیره فعلی، حدود ۱۱ درصد نسبت به سال قبل شرایط مطلوبتری داریم.
نجفیان با اشاره به گرمای اخیر و نقش آن در ذوب برفها گفت: به دلیل برودت هوا در زمان بارشها، عمده بارشها به صورت برف بوده که اکنون با گرم شدن دما، شاهد ورودیهای بهتر به سدها هستیم. ۳۳ مترمکعب در ثانیه برای سد طالقان و ۲۷ مترمکعب در ثانیه برای کرج داریم و امیدواریم با پیشبینی هواشناسی مبنی بر بارشهای نزدیک به نرمال در اردیبهشتماه، بتوانیم بخشی از شکاف ذخایر سال گذشته را جبران کنیم.
مدیریت بهینه برای جلوگیری از قطعی آب
این مسئول در پاسخ به سوالی درباره احتمال قطعی آب خاطرنشان کرد: برنامهریزیهای ما برای بدبینانهترین شرایط انجام شده است. اگر مصرفکنندگان حدود ۲۰ درصد صرفهجویی داشته باشند، امیدواریم که امسال با قطعی آب مواجه نشویم. پیشبینی ما برای مصرف سال آبی جاری از مهرماه تا پایان شهریورماه، حدود ۳۱۰ میلیون مترمکعب است که باید بخشی از آن از آبهای سطحی و بخشی از آبهای زیرزمینی تأمین شود.
برخورد با بدمصرفها: از قطع پلکانی تا سیستمهای پیشپرداختی
نجفیان با انتقاد از الگوی مصرف فعلی گفت: یکی از بزرگترین چالشهای ما، بالا بودن سرانه مصرف است. سرانه ۲۰۰ تا ۲۴۰ لیتری در شرایط خشکسالی کنونی بسیار بالاست و تقریباً دو برابر استاندارد کشورهای توسعه یافته است. در این مسیر، مصوبه شورای امنیت ملی به ما اجازه میدهد جهت حفظ مخازن و محدود کردن برداشتها، اقدامات مدیریتی را با جدیت بیشتری دنبال کنیم. بر این اساس، تمهیداتی برای شناسایی و برخورد با مشترکین بدمصرف در نظر گرفته شده و استفاده از منابع آب زیرزمینی نیز به عنوان جایگزین برای عبور از پیک مصرف تابستان در دستور کار قرار دارد تا بتوانیم شرایط مطلوبی را برای آینده رقم بزنیم.
نجفیان از سیاستهای جدید و سختگیرانه برای مدیریت مصرف و همچنین پروژههای کلان زیرساختی جهت تضمین پایداری شبکه آبرسانی خبر داد و افزود: کسانی که بیش از دو برابر میزان استاندارد مصرف میکنند، که قرار است در استان البرز به عنوان پایلوت، این مشترکین به صورت پلکانی با قطع و وصل شدن آب مواجه شوند و در صورت تکرار تخلف، انشعاب آنها به طور کامل قطع خواهد شد.
وی همچنین از یک رویکرد نوین و جهانی در مدیریت مصرف سخن گفت: ما پیشنهاد میدهیم که از سیستم کنترلهای پیشپرداختی استفاده شود؛ سیستمی که در کشورهای دیگر به طور گسترده استفاده میشود. هدف ما این است که امسال طرح پایلوت نصب این کنتورهای هوشمند را در بخشی از استانهای تهران و البرز آغاز کنیم. اولویت اصلی نصب این تجهیزات در مناطق برخوردار و استخرهای خصوصی است؛ چرا که طبق مصوبات شورای برنامهریزی، محدودیتهای شدیدی نیز برای بهرهبرداری از استخرها در نظر گرفته شده است.
تکنولوژی در بخش کشاورزی: کنتورهای هوشمند و حقابه
مدیرعامل شرکت آب منطقهای البرز در پاسخ به سوالی درباره بخش کشاورزی، وی تصریح کرد: در بخش کشاورزی نیز از کنتورهای هوشمند استفاده میشود. این کنتورها بر اساس میزان حقابه مشخص، شارژ میشوند و به محض اتمام شارژ، به صورت اتوماتیک جریان آب را قطع میکنند.
نجفیان با اشاره به زیرساختهای موجود، اعلام کرد که به دلیل اجرای مخازن و سیستمهای جدید، پایداری آب شرب در بخشهایی از استان به ویژه غرب استان بسیار بالاست.
وی همچنین از اجرای طرحهای بلندمدت با چشمانداز سال ۱۴۳۰ خبر داد و بیان کرد: توسعه شرق استان اجرای خطوط انتقال و ایستگاههای پمپاژ برای مناطق گرمدره و فردیس جهت بهرهمندی بیشتر ساکنان، پروژه بسیار سنگین با بودجهای نزدیک به ۴۰۰۰ میلیارد تومان که شامل احداث یک تونل ۱۲ تا ۱۲.۵ کیلومتری از سد کرج تا تصفیهخانه دو کرج است را در دستور کار داریم.
وی تأکید کرد: استفاده از تونل به جای لوله، علاوه بر امنیت بالا در شرایط بحرانی، امکان انتقال حجم بسیار بالای آب حدود ۴۰ میلیون مترمکعب و پایداری بیشتر را فراهم میکند.
انتهای پیام
