صادق زارع جمعه دوم مرداد در آیین گرامیداشت سالروز ثبت ملی بافت تاریخی شیراز اظهار کرد: بافت تاریخی شیراز همچنان از نبود ضوابط اختصاصی برای مداخلات و همچنین طرح جامع حفاظت و احیا رنج میبرد و تا زمانی که چنین اسنادی تدوین نشود، مدیریت و صیانت از این میراث ارزشمند با دشواریهای جدی همراه خواهد بود.
وی یکی از نیازهای اساسی بافت تاریخی شیراز را تدوین نقشه راه تخصصی برای حفاظت و احیای آن دانست و افزود: در کنار مرمت بناها، باید برنامهای جامع برای حفاظت، احیا و مدیریت یکپارچه این محدوده تاریخی تدوین شود تا اقدامات انجامشده از انسجام و اثربخشی بیشتری برخوردار باشد.
معاون میراث فرهنگی فارس با اشاره به روند سرمایهگذاری بخش خصوصی در بافت تاریخی شیراز گفت: حضور سرمایهگذاران در سالهای اخیر موجب احیای تعدادی از خانههای تاریخی شده است، اما این روند بهصورت متوازن در سراسر بافت گسترش نیافته و بخشهایی از این محدوده همچنان از مزایای سرمایهگذاری بیبهره ماندهاند.
زارع با اشاره به ظرفیتهای گسترده استان فارس در حوزه میراث فرهنگی اظهار کرد: فارس با بیش از سه هزار و ۳۰۰ اثر ثبت ملی، شامل بناها، بافتهای تاریخی، محوطهها، کاروانسراها، قلعهها، آتشکدهها، قنوات، آثار طبیعی و میراث ناملموس، یکی از غنیترین استانهای کشور در این حوزه به شمار میرود.
وی با بیان اینکه حفاظت از این حجم گسترده آثار تنها با اعتبارات دولتی امکانپذیر نیست، افزود: فاصله میان امکانات موجود و نیازهای حوزه میراث فرهنگی قابل توجه است و اتکا به منابع دولتی بهتنهایی نمیتواند پاسخگوی حفاظت و احیای این آثار باشد. از اینرو باید از همه ظرفیتهای قانونی، مردمی و اجتماعی برای صیانت از میراث فرهنگی بهره گرفت.
معاون میراث فرهنگی فارس مشارکت مردم را یکی از مهمترین ظرفیتهای مغفول در این حوزه دانست و گفت: هرجا مردم نسبت به ارزش آثار تاریخی آگاهی پیدا کردهاند، خود به حافظان این میراث تبدیل شدهاند و از تخریب و تعرض به آثار جلوگیری کردهاند.
زارع همچنین با تأکید بر نقش تشکلها و انجمنهای میراث فرهنگی افزود: با وجود جایگاه ممتاز فارس در ثبت آثار تاریخی، طبیعی و ناملموس، هنوز از ظرفیت تشکلهای تخصصی و مردمی به اندازه کافی استفاده نشده است؛ در حالی که این مجموعهها میتوانند نقش مؤثری در حفاظت و معرفی میراث استان ایفا کنند.
وی با اشاره به نقش خیران در حفاظت از آثار تاریخی نیز گفت: همانگونه که خیران در حوزههای مدرسهسازی و سلامت نقشآفرینی کردهاند، امروز نیز باید زمینه حضور سازمانیافته خیران میراث فرهنگی فراهم شود. تجربههای موفقی در استان در زمینه مشارکت خیران برای مرمت بناهای تاریخی وجود دارد که میتواند توسعه یابد.
معاون میراث فرهنگی فارس ماده ۲۰ قانون برنامه توسعه را از ظرفیتهای مهم قانونی برای حفاظت از میراث فرهنگی برشمرد و افزود: این قانون امکان سرمایهگذاری فعالان اقتصادی در مرمت بناهای تاریخی به جای پرداخت بخشی از مالیات را فراهم کرده است و لازم است بیش از گذشته معرفی و اجرایی شود.
زارع آموزش مهارتهای سنتی مرمت را نیز از ضرورتهای این حوزه دانست و گفت: تقویت آموزشهای تخصصی مرمت و نهادینه کردن فرهنگ حفاظت از میراث فرهنگی از مدارس، میتواند نقش مهمی در صیانت از آثار تاریخی داشته باشد و اجرای طرحهایی مانند «هر مدرسه یک موزه» در این مسیر مؤثر خواهد بود.
وی در پایان بر ضرورت تعریف پروژههای محرک توسعه در نقاط شاخص بافت تاریخی شیراز تأکید کرد و گفت: احیای هدفمند چند محور و پلاک شاخص میتواند زمینه باززندهسازی سایر بخشهای بافت را فراهم کند و شیراز را به الگویی موفق در حفاظت، احیا و بهرهبرداری پایدار از میراث فرهنگی تبدیل کند.
انتهای پیام
