بهروز یعقوبی سهشنبه ۲۷ مرداد در جمع خبرنگاران، اظهار کرد: وقتی روند منابع آب زیرزمینی استان را در سالهای گذشته بررسی میکنیم، مشخص است که سطح آب در بیشتر دشتها روندی عمدتاً نزولی داشته است.
وی افزود: اگرچه در برخی سالها به دلیل افزایش بارندگی یا تغییر در میزان بهرهبرداری، افزایش سطح آب زیرزمینی اتفاق افتاده، اما این افزایشها نتوانسته روند کلی افت آبخوانها را تغییر دهد.
مدیر مطالعات شرکت آب منطقهای همدان ادامه داد: یکی از عوامل اصلی این شرایط، بیشتر بودن میزان برداشت از میزان تغذیه آبخوانها در دو دهه اخیر است و در کنار آن، خشکسالیهای شدید نیز باعث شده تغذیه طبیعی منابع زیرزمینی کاهش پیدا کند.
یعقوبی با اشاره به شرایط اقلیمی استان، گفت: همدان در یک اقلیم نیمهخشک قرار دارد و از طرف دیگر، اقتصاد استان تا حد زیادی به کشاورزی وابسته است. کشاورزی نیز به آب نیاز دارد و با توجه به محدودیت بارندگی، بخش قابل توجهی از آب مورد نیاز از منابع زیرزمینی تأمین میشود.
وی تصریح کرد: این شرایط باعث شده فشار زیادی بر منابع آب زیرزمینی وارد شود و اگر میزان برداشت کنترل نشود، نمیتوان انتظار داشت که سطح آبخوانها در بلندمدت بدون مشکل باقی بماند.
مدیر مطالعات شرکت آب منطقهای همدان در ادامه گفت: وضعیت آبخوانها در همه نقاط استان یکسان نیست و عواملی مانند میزان تغذیه، میزان تخلیه، ضریب ذخیره، میزان بارندگی، جریانهای سطحی و تراکم آبراههها بر رفتار هر آبخوان تأثیر میگذارند.
یعقوبی افزود: بعضی آبخوانها مانند آبخوان تویسرکان و آبخوان همدان-بهار تأثیرپذیری بیشتری از بارش و جریانهای سطحی دارند و به همین دلیل در دورههای ترسالی میتوانند افت خود را بهتر جبران کنند.
وی ادامه داد: همین آبخوانها در سالهای خشکسالی نیز ممکن است افت بیشتری داشته باشند، زیرا وابستگی بیشتری به بارش دارند.
یعقوبی درباره وضعیت بارندگی استان نیز گفت: در حال حاضر ۱۲ ایستگاه تبخیرسنجی و ۱۶ ایستگاه بارانسنجی فعال تحت نظر شرکت آب منطقهای همدان وجود دارد و از ابتدای مهرماه ۱۴۰۴ تا ۲۶ مردادماه سال جاری، مجموع بارش ثبتشده ۳۲۴.۴ میلیمتر بوده است.
وی افزود: این میزان در مدت مشابه سال آبی ۱۴۰۳-۱۴۰۴ برابر با ۲۸۵.۱ میلیمتر و در دوره بلندمدت ۳۴۲ میلیمتر بوده است؛ بنابراین میزان بارش نسبت به سال گذشته افزایش داشته، اما همچنان از میانگین بلندمدت پایینتر است.
مدیر مطالعات شرکت آب منطقهای همدان تأکید کرد: افزایش بارش نسبت به سال گذشته به این معنا نیست که مشکل منابع آب زیرزمینی برطرف شده است، زیرا وضعیت آبخوانها حاصل یک روند بلندمدت است و میزان برداشت، تغذیه، ذخیره آبخوان و شرایط اقلیمی سالهای گذشته همگی در آن تأثیر دارند.
یعقوبی گفت: وقتی روند چند دهه گذشته را بررسی میکنیم، میبینیم که در بسیاری از آبخوانهای استان، میزان برداشت از میزان تغذیه بیشتر بوده و همین موضوع باعث افت سطح آب زیرزمینی شده است.
وی درباره پیامدهای ادامه این روند، گفت: در صورت تداوم شرایط فعلی، علاوه بر افت بیشتر سطح آب زیرزمینی، با مشکلاتی مانند فرونشست زمین، ایجاد فروچاله و کاهش کیفیت آب مواجه خواهیم شد.
مدیر مطالعات شرکت آب منطقهای همدان افزود: ممکن است در آینده مناطقی را از دست بدهیم که امروز از منابع آب زیرزمینی استفاده میکنند و نمونه آن را در دشت کبوترآهنگ داریم که در برخی مناطق آن دیگر آب زیرزمینی قابل برداشت وجود ندارد.
یعقوبی خاطرنشان کرد: این موضوع نشان میدهد مدیریت منابع آب زیرزمینی باید با نگاه بلندمدت انجام شود و برداشتها متناسب با ظرفیت واقعی آبخوانها باشد.
وی تأکید کرد: تجربه سالهای گذشته نشان داده است که ادامه روند فعلی نمیتواند پایدار باشد و اگر برای کاهش فشار بر منابع آب زیرزمینی اقدام نشود، پیامدهای افت آبخوانها در سالهای آینده گستردهتر خواهد شد.
انتهای پیام
