«صباح زنگنه» دیپلمات پیشین و کارشناس مسائل منطقه در گفتوگو با ایسنا با اشاره به سابقه چند دهه تجاوز، اشغال و مداخلات رژیم صهیونیستی در لبنان اظهار کرد: لبنان در طول حدود هشت دهه گذشته همواره در معرض تعدی، تجاوز، دخالت و اشغالگری رژیم صهیونیستی قرار داشته است و در مقاطع مختلف شاهد بودهایم که اسرائیل از تحولات داخلی و منطقهای برای گسترش فشارها و عملیات نظامی علیه لبنان استفاده کرده است.
وی افزود: در واقع هر زمان که رژیم صهیونیستی با مشکلات داخلی مواجه شده، تلاش کرده بخشی از این مشکلات را به کشورهای پیرامونی خود، از جمله لبنان، منتقل کند و از طریق ایجاد بحران و درگیری، فضای داخلی خود را مدیریت کند. در این میان، بهرهبرداری از ظرفیتها و منابع طبیعی لبنان نیز همواره یکی از موضوعات مورد توجه اسرائیل بوده است.
این کارشناس مسائل غرب آسیا با اشاره به اهمیت رود لیتانی و مناطق پیرامونی آن گفت: رود لیتانی از نظر جغرافیایی، اقتصادی و امنیتی برای لبنان اهمیت ویژهای دارد و مناطق واقع در جنوب و اطراف این رودخانه نیز از نظر نظامی و راهبردی حائز اهمیت هستند. به همین دلیل، موضوع حضور و تحرکات اسرائیل در این مناطق را نمیتوان صرفاً یک اقدام تاکتیکی و مقطعی دانست.
زنگنه ادامه داد: در جریان دهههای گذشته، حزبالله تلاش کرده است مانع تحقق اهداف اسرائیل در جنوب لبنان شود و در برابر تجاوزات و اشغالگری این رژیم ایستادگی کند و در مقاطع مختلف توانسته است مانع پیشروی و تحقق برخی اهداف رژیم صهیونیستی شود.
وی با اشاره به اهمیت ارتفاعات علیالطاهر اظهار کرد: این منطقه به دلیل موقعیت مرتفع و اشراف بر بخشهایی از جنوب لبنان از اهمیت نظامی برخوردار است. ارتفاعات علیالطاهر در منطقه النبطیه و در شمال رود لیتانی قرار دارد و موقعیت جغرافیایی آن باعث شده است که در تحولات نظامی اخیر به یکی از نقاط مورد توجه رژیم اسرائیل و حزبالله تبدیل شود.
این دیپلمات پیشین ایران افزود: اکنون رژیم صهیونیستی مدعی شده که کنترل عملیاتی خود را بر ارتفاعات علیالطاهر تثبیت کرده و عملیات پاکسازی مواضع و تونلهای منتسب به حزبالله در این منطقه را به پایان رسانده است. البته باید توجه داشت که این ادعا از سوی ارتش اسرائیل مطرح شده و درباره میزان و عمق کنترل آن بر این منطقه، گزارشهای مختلفی منتشر شده است.
زنگنه با بیان اینکه «تثبیت حضور اسرائیل در این منطقه را باید در چارچوب گستردهتر تحولات جنوب لبنان مورد ارزیابی قرار داد»، گفت: اگر اسرائیل بتواند حضور خود را در مناطق راهبردی جنوب از جمله ارتفاعات علیالطاهر لبنان تثبیت کند، این مسئله میتواند پیامدهای مهمی برای امنیت لبنان و معادلات منطقهای داشته باشد.
وی با اشاره به تحولات سیاسی داخلی لبنان و مواضع برخی جریانهای سیاسی این کشور اظهار کرد: متأسفانه برخی جریانهای سیاسی نزدیک به غرب به جای آنکه اولویت خود را بر مقابله با اشغالگری و تجاوزات اسرائیل قرار دهند، در برابر حزبالله و جریان مقاومت قرار گرفتهاند و موضوع خلع سلاح مقاومت را دنبال میکنند.
این کارشناس مسائل غرب آسیا ادامه داد: دولت لبنان نیز در ماههای اخیر موضوع خلع سلاح حزبالله را در دستور کار قرار داده است و ارتش لبنان مأموریت یافته است طرح مربوط به خلع سلاح این جریان را اجرا کند. مرحله نخست این طرح نیز بر منطقه جنوب رود لیتانی متمرکز بوده است. این در حالی است که همزمان شاهد ادامه حملات و حضور نظامی رژیم صهیونیستی در جنوب لبنان هستیم. بنابراین این سؤال جدی مطرح است که در شرایطی که بخشی از خاک لبنان همچنان در معرض حملات و اشغالگری اسرائیل قرار دارد، تضعیف یا خلع سلاح نیرویی که در برابر این تجاوزات مقاومت کرده است، چگونه میتواند به تأمین امنیت لبنان کمک کند؟
وی با انتقاد از رویکرد دولت لبنان در قبال رژیم صهیونیستی خاطرنشان کرد: دولت لبنان به جای آنکه تمام ظرفیت سیاسی و دیپلماتیک خود را برای وادار کردن اسرائیل به عقبنشینی و احترام به حاکمیت لبنان به کار گیرد، تلاش کرده است از مسیر مذاکره و توافق، به آتشبس و پایان حضور نظامی اسرائیل دست پیدا کند.
این دیپلمات پیشین ایران افزود: تجربه تحولات اخیر نشان میدهد که صرف مذاکره، بدون وجود یک پشتوانه بازدارنده و فشار مؤثر بر رژیم صهیونیستی، لزوماً نمیتواند مانع ادامه اشغالگری شود. حتی در شرایطی که مذاکرات و توافقهای مختلف مطرح بوده، اسرائیل همچنان به عملیات نظامی خود در جنوب لبنان ادامه داده است.
زنگنه با اشاره به نقش آمریکا و فرانسه در تحولات لبنان گفت: آمریکا و فرانسه در مقاطع مختلف در روندهای مربوط به آتشبس و ترتیبات امنیتی لبنان نقش داشتهاند و تلاش کردهاند خود را به عنوان تضمینکنندگان این روندها معرفی کنند، اما اکنون شاهد هستیم که اسرائیل همچنان به عملیات خود در جنوب لبنان ادامه میدهد و آنها در برابر این روندها سکوت کردهاند. این وضعیت نشان میدهد که لبنان نمیتواند صرفاً به تضمینهای سیاسی قدرتهای خارجی برای تأمین امنیت و تمامیت ارضی خود متکی باشد؛ زیرا در نهایت آنچه اهمیت دارد، وجود سازوکار مؤثر برای اجرای توافقها و جلوگیری از نقض آنهاست.
این کارشناس مسائل غرب آسیا با اشاره به توان نظامی ارتش لبنان گفت: ارتش لبنان از نظر تجهیزات و امکانات نظامی، توانایی لازم برای مقابله مستقیم و مؤثر با ارتش اسرائیل را ندارد. در چنین شرایطی، مقاومت لبنان طی سالهای گذشته بخش مهمی از بار مقابله با تجاوزات اسرائیل را بر عهده داشته است. بنابراین اگر دولت لبنان به دنبال خلع سلاح حزبالله است، باید به این سؤال پاسخ دهد که در صورت وقوع تجاوز جدید اسرائیل، چه نیرویی قرار است از خاک لبنان دفاع کند و مانع پیشروی نیروهای اسرائیلی شود؟
وی با اشاره به تحولات مربوط به تفاهم ایران و آمریکا و طرح موضوع لبنان در این چارچوب اظهار کرد: جمهوری اسلامی ایران در جریان مذاکرات و تفاهمهای مربوط به توقف درگیریها، بر ضرورت توجه به وضعیت لبنان و توقف عملیات نظامی علیه این کشور تأکید کرده است. هدف این بود که آتشبس و توقف عملیات نظامی شامل جبهه لبنان نیز شود ولی دولت لبنان به جای استقبال از این موضوع، با طرح اتهاماتی از جمله دخالت ایران در امور لبنان، با اجرای این تفاهم نامه همراهی و همکاری نکرد.
زنگنه در پایان گفت: در شرایط کنونی، لبنان با یک تناقض جدی روبهروست؛ از یک سو با تجاوز و اشغالگری اسرائیل مواجه است و از سوی دیگر، بخشی از ساختار سیاسی این کشور بر خلع سلاح حزبالله تأکید دارد، در حالی که ارتش لبنان به تنهایی از توان لازم برای مقابله با اسرائیل برخوردار نیست. اگر یک سازوکار مؤثر برای پایان اشغالگری و تضمین حاکمیت لبنان ایجاد نشود، بعید است اسرائیل از ادامه فشار نظامی و تلاش برای تثبیت موقعیت خود در جنوب لبنان دست بردارد.
انتهای پیام
