یکی از این آثار روایتگر، کتیبه فیروزهای رنگی است که در آرامگاه باباطاهر که خود گویای آوازه همدان در گوش همگان است که در مقابل دیدهها پنهان بود و در پی خاکبرداری آرامگاه باباطاهر نمایان شد. همانطور که بابا طاهر میگوید:
«به صحرا بنگرم صحرا تو بینم به دریا بنگرم دریا تو بینم
به هر جا بنگرم کوه و در و دشت نشان از قامت رعنا تو بینم»
ما هم هر کجای همدان را بنگریم نشانی از تمدن ایرانی را کشف میکنیم. کتیبه باباطاهر با رنگ فیروزهای و زیبای خود نشان دهنده خلافیت و هنرمندی انسانهای دوستدار هنر، تاریخ و تمدن است. همانطور که از سخنان «محمد صیفیکار» فعال گردشگری و میراث فرهنگی در گفتوگو با ایسنا میتوان به ارزشمندی این کتیبه و ظرفیت تاریخی آن پی برد.
صیفیکار با اشاره اینکه کتیبه خوش رنگ موقع تخریب در ساختمان قدیمی آرامگاه باباطاهر و در زمان مدیریت «محمدتقی مصطفوی» کشف شده است، اظهار کرد: جای این کتیبه مشخص نیست که در کجای آرامگاه به طور مثال در سردر آرامگاه یا کنار پنجرهها بوده است.
صیفیکار با توصیف ویژگیهای منحصر فرد این کتیبه فیروزهای رنگ، گفت: ابعاد این کتیبه ۲۹ در ۴۴ و مربوط به دوره ایلخانی است و آیه ۵۵ سوره مائده (آیه ولایت) روی آن حکاکی شده است. این لوحکاشی دارای آرایههای گیاهی، فرمهای اسلیمی و خط مشبک است که همگی از ویژگی های دوران ایلخانی است.
صیفیکار با اشاره به اینکه نام «ابو الوفا ابن القاسم ابوالعلا» در این کتیبه حک شده، گفت: وجود این نام ظرفیت تاریخی کتیبه را بیشتر می کند. زیرا دارای نشان و آدرس است که یا این فرد کتیبه را ساخته و یا سفارش داده آن را ساخته اند. زمانی که این کتیبه کشف شد به مرکز منتقل شد و در حال حاضر در موزه ایران باستان نگهداری میشود.
وی با اشاره به اینکه این کتیبه گویای این است که آرامگاه باباطاهر یک بنای تاریخی و مربوط به دوره هشت ایلخانی است، تأکید کرد: مجموعه باباطاهر قبلا گورستان بوده و وجود آرامگاه هادی بن علی یا فرزند علی «فرزند امام سجاد (ع)» در آنجا باعث تشویق افراد مختلف برای تدفین در کنار آن بودند. به طوری که خیلی از بزرگان ما در امامزادگان و ائمه تدفین شدند. باباطاهر هم به نوعی در کنار فرزند علی تدفین شده است. در گذشته کل تپه گورستان بوده و اگر بچهای فوت میکرد که نیاز به قبر بود در این تپه تدفین می شد و تا حدود شصت سال پیش و قبل از بنای جدید آرامگاه بابا طاهر نیز این روال وجود داشت.
صیفیکار به دغدغه فعالان گردشگری برای انتقال این کتیبه و به نمایش گذاشتن آن در همدان پرداخت و گفت: درخواستی که ما داریم این است که کتیبه به همدان منتقل شود و در موزه آرامگاه بوعلی سینا یا موزه هگمتانه به نمایش گذاشته شود. اما اینکه موافقت شود یا خیر مشخص نیست. زیرا این کتیبه جزو آثار ملی محسوب میشود و طبیعتا آثار ملی در موزه های مهم با تدابیر امنیتی خاص نگهداری می شوند.
وی در بخش دیگری از این گفت وگو به ثبت ملی روز باباطاهر اشاره کرد و گفت: باباطاهر در حوزه اشعار دو بیتی سرآمد است و در قله قرار دارد. در حوزه عرفان نیز وزن بزرگی دارد. نه فقط همدانیها، بلکه افرادی که دوستدار ادبیات، تاریخ و ریشه تمدنی ایران و همدان هستند، انتظار دارند که برای این شاعر بزرگ در تقویم کشور روز ملی داشته باشیم. در سالهای گذشته «آقای مهندس میدانچی» و «آقای دکتر سلیمی» تلاشی کردند حدود هفتصد امضا از بزرگان، هنرمندان، پیشکسوتان، ادیبان و شاعران جمع کردند تا بتوانند روز سی و یک اردیبهشت را به عنوان روز باباطاهر ثبت ملی کنند که این مهم تا حدودی هم انجام شد و شورای فرهنگ عمومی همدان این درخواست را مصوب کرد و سپس به شورای فرهنگ عمومی کشور و شورای عالی انقلاب فرهنگی منتقل شد. اما به دلیل مقارن بودن با روز شهادت شهید رییسی با این موضوع مخالفت شد. زیرا امکان ثبت یک روز به نام دو فرد تقریبا عملی نیست. بنابراین روز دیگری برای ثبت ملی آن پیشنهاد شد.
این فعال گردشگری با تأکید بر اینکه یکی از اهداف ما ایجاد یک موقعیت و فرصت گردشگری جدید در فصلهایی غیر از فصل گردشگرپذیر برای همدان است، تصریح کرد: در فصل بهار و تابستان همدان گردشگر دارد. اما در دوره پاییز و زمستان این مهم کاهش پیدا میکند. روز باباطاهر میتواند به یک فرصت مغتنم گردشگری ادبی برای همدان تبدیل شود. ما در همدان هر چقدر بتوانیم مناسبتهایی که میتوانیم روی آن مانور دهیم، تاریخگذاری آن را در فصلهای پاییز و زمستان در تقویم کشور جانمایی کنیم، به نوعی برای حوزه گردشگری، هتلها و شهر همدان آورده و رونق ایجاد کردیم. بنابراین تلاش ما این است که در فصلهای پاییز و زمستان بتوانیم برای باباطاهر همدانی روزی را تعیین کنیم تا در تقویم کشور ثبت شود و به این مهم دست یابیم.
صیفیکار بیان کرد: از آنجا که در کنار مزار باباطاهر همدانی تنی چند از بزرگان، ادیبان و عارفان و " از جمله محمد ابن عبدالعزیز ادیب سده سه؛ ابوالفتح اسعد فقیه سده شش؛ میرزا علی نقی کوثر دانشمند سده سیزده؛ سید میرآقا مفتون کبریایی همدانی شاعر سده چهارده؛ علی نیک طلب عارف سده سیزده و صفاءالحق همدانی "مدنی" پزشک سده ۱۳ "دفن شدند، بنابراین نصب یادمانی برای ایشان از دیگر مطالبات است. همچنین از آنجا که آرامگاه باباطاهر در دوره ۸ سال دفاع مقدس توسط رژیم بعث بمباران شد، میتوان با نصب سنگ یادبود، با پرداختن به وقایعی که در این مکان رخ داده، موجب جلب توجه بیشتر گردشگران به این مکان شد.
بهگزارش ایسنا، تصویر کاشی فیروزهای ۷۰۰ ساله متعلق به آرامگاه باباطاهر در سال ۱۳۳۱ که در جریان خاک برداری اطراف بنای امروزی آرامگاه باباطاهر کشف شده است و پس از انتقال به تهران و موزه ملی به دور از دید عموم و در مخزن آنجا نگهداری میشود برای نخستین بار در شهریور ۱۴۰۵ همزمان با رونمایی از کتاب «بهشت عارفان» (شرحی بر کلمات عرفانی باباطاهر همدانی) به نویسندگی استاد شیخ حسین انصاریان به میزبانی هتل باباطاهر همدان به نمایش درآمد و با حضور تنی چند از بزرگان رونمایی شد.
انتهای پیام
