هم‌زمان با ایام فاطمیه مجموعه فرهنگی و تاریخی ایوان ری سه‌شنبه ۱۲ آبان میزبان محفل شعر آیینی «سفره حضرت زهرا (س)» از سلسله برنامه‌های «سفره نذری» بود؛ برنامه‌ای که در آن شعر آیینی و مرثیه‌سرایی با بازخوانی ابعاد مختلف شخصیت حضرت فاطمه زهرا (س) و احیای برخی سنت‌های مذهبی و فرهنگی همراه شد.
در این محفل جمعی از شاعران آیینی با حضور در جمع علاقه‌مندان اهل‌بیت (ع) به شعرخوانی و مرثیه‌سرایی در وصف حضرت فاطمه زهرا (س) پرداختند و با بهره‌گیری از ظرفیت شعر بخش‌هایی از جایگاه معنوی، شخصیتی و سیره آن حضرت را روایت کردند.
یکی از محورهای اصلی این برنامه سخنرانی محمدرضا سنگری پژوهشگر و نویسنده با موضوع بازخوانی ابعاد کمتر شناخته‌شده زندگی حضرت زهرا (س) بود؛ موضوعی که در آن بر ضرورت عبور از نگاه محدود به حوادث پایانی عمر آن حضرت و توجه به مجموعه‌ای از آموزه‌های علمی، اخلاقی، اجتماعی و اقتصادی سیره فاطمی تأکید شد.
سنگری با بیان اینکه شناخت شخصیت حضرت زهرا (س) نباید صرفاً به روایت مصائب و حوادث مربوط به شهادت ایشان محدود شود، اظهار کرد: متأسفانه در معرفی شخصیت حضرت زهرا (س)، بیشتر بر حوادث مربوط به شهادت ایشان تمرکز کرده‌ایم؛ در حالی که زندگی آن حضرت سرشار از درس‌های ارزشمند برای همه نسل‌هاست و باید ابعاد مختلف این شخصیت بزرگ را به جامعه معرفی کنیم.
وی با اشاره به روحیه ایثار، انفاق و بخشندگی حضرت فاطمه زهرا (س) افزود: سیره آن حضرت نشان می‌دهد که حتی در شرایط دشوار اقتصادی نیز کمک به نیازمندان و گره‌گشایی از مشکلات مردم در اولویت قرار داشت. این ویژگی تنها یک رفتار فردی نبود، بلکه بخشی از نگاه اجتماعی و مسئولیت‌پذیری ایشان در برابر جامعه به شمار می‌رفت.
این پژوهشگر و نویسنده در ادامه به ابعاد اقتصادی و اجتماعی زندگی حضرت زهرا (س) پرداخت و گفت: ایشان در کنار مدیریت امور خانواده، به فعالیت‌های اقتصادی، آموزش زنان و رسیدگی به نیازهای جامعه نیز توجه داشتند؛ بنابراین برای شناخت جامع شخصیت آن حضرت باید نقش‌آفرینی ایشان در عرصه‌های مختلف زندگی مورد بررسی قرار گیرد.
سنگری همچنین با تأکید بر جایگاه علمی حضرت زهرا (س) اظهار کرد: خانه ایشان محل مراجعه زنان برای طرح پرسش‌های دینی و علمی بود و آن حضرت با ثبت و نگهداری سخنان پیامبر اکرم(ص)، نقش مهمی در انتقال و حفظ معارف دینی داشتند.
وی با اشاره به اهمیت رفتار اجتماعی و شیوه تعامل حضرت زهرا (س) با دیگران تصریح کرد: برخورد کریمانه و محبت‌آمیز ایشان با همسایگان و حتی پیروان دیگر ادیان، الگویی برای تعامل سازنده و جذب انسان‌هاست؛ الگویی که امروز بیش از گذشته به آن نیاز داریم.
این پژوهشگر بر ضرورت توجه به سیره فاطمی به‌عنوان الگویی جامع برای زندگی فردی و اجتماعی تأکید داشت؛ الگویی که در آن، عبادت و معنویت در کنار مسئولیت اجتماعی، حمایت از نیازمندان، دانش‌اندوزی، آموزش و تعامل انسانی قرار می‌گیرد.
سنگری در پایان با تأکید بر ضرورت گسترش مطالعات فاطمه‌شناسی خاطرنشان کرد: حضرت زهرا (س) الگویی برای همه انسان‌ها و همه نسل‌ها هستند و باید از سطح بیان مصائب فراتر برویم و با شناخت سیره علمی، اخلاقی، اقتصادی و اجتماعی ایشان، زمینه ترویج فرهنگ فاطمی را در جامعه فراهم کنیم.
در کنار بخش‌های ادبی و معرفتی این محفل، بخشی از برنامه به بازنمایی سنت‌های مذهبی و فرهنگ نذر اختصاص داشت. برپایی ایستگاه‌های پذیرایی، پخت نان سنتی و پیراشکی، طبخ آش رشته و توزیع چای از جمله اقداماتی بود که در حاشیه این مراسم انجام شد و فضای پذیرایی و مشارکت خانواده‌ها را در برنامه فراهم کرد.
اجرای آیین سنتی سمنوپزان نیز از دیگر بخش‌های این محفل بود؛ آیینی که در کنار جنبه پذیرایی، یادآور پیوند سنت‌های جمعی، باورهای مذهبی و مشارکت مردمی در مناسبت‌های آیینی است و به برنامه حال‌وهوایی متفاوت بخشید.
ترکیب شعرخوانی، مرثیه‌سرایی، سخنرانی و اجرای آیین‌های سنتی در این برنامه، جلوه‌ای از پیوند فرهنگ ادبی و مذهبی با سنت‌های اجتماعی را به نمایش گذاشت؛ پیوندی که می‌تواند زمینه‌ای برای انتقال مفاهیم و ارزش‌های دینی به نسل‌های جدید و تقویت حضور خانواده‌ها در برنامه‌های فرهنگی و مذهبی باشد.
محفل شعر آیینی «سفره حضرت زهرا(س)» به همت شرکت توسعه فضاهای فرهنگی شهرداری تهران و ستاد طرح شهید آرمان در مجموعه فرهنگی و تاریخی ایوان ری برگزار شد.
انتهای پیام
