زهره غلامی در گفتوگو با ایسنا با اشاره به اهمیت شناخت سبکهای فرزندپروری، اظهار کرد: نوع رفتار و شیوه تربیتی والدین تأثیر مستقیمی بر شکلگیری شخصیت، باورها و مهارتهای اجتماعی فرزندان دارد و بسیاری از مشکلاتی که در دوران نوجوانی و جوانی مشاهده میشود، ریشه در شیوه تعامل خانواده با کودک دارد.
وی با بیان اینکه برخی والدین تلاش میکنند آرزوها و خواستههای تحقق نیافته خود را از طریق فرزندان دنبال کنند، افزود: گاهی والدین به دلیل اینکه خودشان در گذشته شرایط یا امکاناتی نداشتهاند، تلاش میکنند هر آنچه را که میخواستند برای فرزندشان فراهم کنند، اما این موضوع به تنهایی نمیتواند معیار درستی برای تربیت باشد.
این روانشناس ادامه داد: در روانشناسی، سبکهای مختلف فرزندپروری شامل مستبدانه، سهلگیرانه و مقتدرانه مطرح است که هر کدام ویژگیها و پیامدهای خاص خود را دارند.
غلامی با اشاره به سبک فرزندپروری مستبدانه، تصریح کرد: در این سبک، والدین معمولاً کنترل و سختگیری زیادی اعمال میکنند، تصمیمها بیشتر به شکل دستوری گرفته میشود و کودک فرصت کافی برای بیان نظر و تجربه کردن ندارد.
وی اضافه کرد: کودکانی که در چنین خانوادههایی رشد میکنند ممکن است دچار ترس، اضطراب، کاهش اعتمادبهنفس و نگرانی دائمی شوند و در آینده در برقراری ارتباطات اجتماعی یا تصمیمگیری مستقل با مشکل مواجه شوند.
این روانشناس با بیان اینکه نقطه مقابل این سبک، فرزندپروری سهلگیرانه است، بیان کرد: برخی والدین به دلیل علاقه زیاد به فرزند یا جبران کمبودهای گذشته، تقریباً همه خواستههای کودک را برآورده میکنند و محدودیتی برای او ایجاد نمیکنند.
وی ادامه داد: کودکی که همیشه هر آنچه میخواهد دریافت کرده است، ممکن است در آینده در برابر انتقاد، شکست و محدودیتها دچار مشکل شود، زیرا تجربه مواجهه با ناکامی و پذیرش قوانین را نداشته است.
غلامی تأکید کرد: کودکان باید یاد بگیرند که در زندگی همه خواستهها بلافاصله برآورده نمیشود و گاهی لازم است برای رسیدن به اهداف خود صبر، تلاش و سازگاری داشته باشند.
وی با اشاره به اهمیت سبک فرزندپروری مقتدرانه، تشریح کرد: بهترین شیوه تربیتی، ایجاد تعادل میان محبت و قاطعیت است؛ در خانواده مقتدر، والدین در کنار حمایت عاطفی از کودک، قوانین و مرزهای مشخصی نیز تعیین میکنند.
این روانشناس افزود: در این سبک، پدر و مادر هماهنگ هستند و کودک میداند چه انتظاراتی از او وجود دارد. همچنین در کنار توجه به خواستههای کودک، همه خواستهها بدون قید و شرط پذیرفته نمیشود و والدین تلاش میکنند تصمیمهای تربیتی منطقی و هماهنگ داشته باشند.
غلامی با بیان اینکه روابط والدین نیز نقش مهمی در تربیت فرزند دارد، گفت: وقتی پدر و مادر در شیوه تربیتی هماهنگ نباشند و کودک از هر کدام پاسخ متفاوتی دریافت کند، ممکن است دچار سردرگمی شود.
وی تصریح کرد: کودکی که در خانوادهای با تعامل سالم، گفتوگو و حمایت رشد میکند، معمولاً مهارتهای اجتماعی بهتری پیدا میکند و ارتباط گرفتن با دیگران برای او آسانتر خواهد بود.
این روانشناس حوزه نوجوان و خانواده با اشاره به نقش والدین در آموزش مفاهیم اجتماعی به کودکان، تصریح کرد: بسیاری از مفاهیم مانند احترام، سلام کردن، صداقت و درستکاری ابتدا از طریق مشاهده رفتار والدین در ذهن کودک شکل میگیرد.
وی افزود: کودک مفاهیم انتزاعی را از طریق مشاهده رفتارهای عینی یاد میگیرد؛ بنابراین وقتی والدین در عمل الگوی مناسبی باشند، فرزند نیز این رفتارها را بهتر میآموزد.
غلامی با تأکید بر اهمیت پذیرش بیقید و شرط فرزندان، بیان کرد: پذیرفتن کودک به معنای تأیید همه رفتارهای او نیست، بلکه به این معنا است که کودک بداند با وجود اشتباهات، همچنان مورد حمایت و محبت خانواده قرار دارد.
وی گفت: والدین باید بتوانند بین اصلاح رفتارهای نادرست و پذیرش شخصیت کودک تفاوت قائل شوند؛ زیرا کودکی که احساس امنیت و حمایت داشته باشد، آمادگی بیشتری برای اصلاح اشتباهات خود خواهد داشت.
این روانشناس با اشاره به ضرورت توجه والدین به رشد فردی خود، خاطرنشان کرد: والدین پیش از تربیت فرزندان باید روی شناخت و اصلاح رفتارهای خود کار کنند، زیرا بسیاری از الگوهای رفتاری کودکان از محیط خانواده و رفتار والدین شکل میگیرد.
انتهای پیام