به گزارش ایسنا، این بیماری همراه با تب و خونریزی بوده و به شدت واگیر است، تب کنگو هر زمان می‎تواند باشد اما حال موضوع آن به شدت تب گرفته که باید اقداماتی پیشگیرانه در راستای جلوگیری از وقوع آن به کار گرفت.

خوشبختانه با اقدامات بهداشتی فردی از افزایش تلفات جلوگیری به عمل آمده اما این موضوع باید در سطح کلان بررسی شود تا نیازی به مبارزه نباشد و به قول معروف" پیشگیری بهتر از درمان است".

مجید توکلی، کنه شناس و متخصص تاکسونومی و اکولوژی کنه ‎ های سخت و نرمدر این رابطه اظهار کرد: عامل بیماری تب کنگو یک ویروس بوده که ناقل و وکتور آن کنه است. این حشره به وفور در اماکن دامی و روی بدن آنها یافت می ‎‌شود.

وی با بیان اینکه کنه بیشتر روی بدن دام‎های اهلی مانند گوساله، بز و گاو دیده می‎شود و البته روی لاک پشت نیز وجود دارد اما بیماری‎زایی آنها هنوز مشخص نشده است، افزود: جمعیت این ناقل ویروس در اواخر اسفندماه و بهار فوق‎العاده زیاد می‎شود و مهمترین آنها هیالومامارجیناتوم است که به وفور در اکثر مناطق لرستان یافت می‎شود.

توکلی با اشاره به اینکه بین 20 تا 30 نوع کنه به عنوان ناقل بیماری تب کنگو در دنیا شناسایی شده است، گفت: باید روی این ناقل‎ها کار کرد و با مبارزه و کنترل جمعیت این حشره و مدیریت آلودگی دام‎ها آنها را که معضل بسیار مهمی هستند از بین برد.

با وجود پیشرفت‎های مهم علوم بهداشتی، هنوز کنه ها مهار نشده‎اند

عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی لرستان تصریح کرد: متاسفانه با وجود پیشرفت‎های مهم علوم مختلف بهداشتی، هنوز کنه ها مهار نشده‎اند و به عنوان یک مشکل مهم هر ساله حجم زیادی از سموم وارداتی برای از بین بردن آنها استفاده می‎شود.

وی با بیان اینکه کنه‎ها موجوداتی با قدرت سازگاری بالا هستند و با شرایط مختلف محیطی سازش دارند، ادامه داد: بنابراین اگر بخواهیم به عنوان ناقلین بیماری با آنها مبارزه کنیم باید بیولوژیک کنه را بشناسیم و بدانیم که به چه صورت فعالیت می‎کنند.

توکلی، تعدادی از این حشرات را شب فعال و خونخوار دانست که در روز از دید پنهان می‎شود و ادامه داد: یکی از عواملی که باعث بالا رفتن جمعیت کنه‎ها می‎شود شرایط نا مساعد و بد جایگاه دامی است. باید مبارزه اصولی علیه این انگل خارجی انجام شود و با بهسازی، نوسازی و ایجاد جایگاه‎هایی بدون درز و شکاف از افزایش جمعیت آنها جلوگیری کرد.

دامپرور پرورش دهنده کنه است

این کنه‌شناس و متخصص تاکسونومی و اکولوژیکنه ‎ های سخت و نرم خاطرنشان کرد: متاسفانه در جایگاه‎های دام از ابتدایی‎ترین مصالح استفاده می‎شود و به تعبیری می‎توان گفت خود دامپرور پرورش دهنده کنه است. هر کنه می‎تواند بین 3000 تا 4000 تخم بگذارد و این باعث شده که کنه‎ها جمعیت موفقی از نظر استقرار بر روی کره زمین باشند و حتی قادرند مدت‎های متمادی بدون غذا باقی بمانند. یکی از دیگر گونه‎ها اورنی توتوس است که بدون غذا تا دو ماه و در محل خاصی باقی می ‎ ماند تا به میزبانش بچسبد. بعد از تغذیه به زمین افتاده و تخم‎ریزی می‎کند و باز به بدن میزبان می‎چسبد.

اکنون بین 50 تا 60 نوع بیماری شناسایی شده که از طریق کنه به انسان منتقل می‎شود

توکلی اظهار کرد: هم‎اکنون بین 50 تا 60 نوع بیماری شناسایی شده که از طریق کنه به انسان منتقل می‎شود و انگل خارجی اختیاری یا اجباری هستند.

عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی لرستان  با بیان اینکه داشتن اطلاعاتی برای کنترل آنها لازم است، افزود: در ایران حدود 25 تا 27 گونه کنه شناسایی شده است.

کنه تنها میزبان تب کریمه کنگو نیست و می‎تواند حامل بیماری‎های زیادی باشد که خیلی از افراد در مورد آنها بی‎اطلاع هستند؛ باید به صورت ویژه این مخازن هر چند کوچک اما بزرگ بیماری را بهتر شناخت تا راهکاری درست برای مبارزه علیه آنها ارائه داد.

تب و خونریزی با هم جدی گرفته شود

دکتر محمدرضا ناظر، متخصص بیماری ‎های عفونی و فلوشیپ آموزش پزشکی دانشگاه علوم پزشکی لرستان نیز با بیان اینکه تب کریمه کنگو جزو بیماری‌های ویروسی «تب‌های خونریزی دهنده» محسوب می‌شود، اظهار کرد: تب کریمه کنگو بیماری عفونی است که فرد به دنبال درگیر شدن با ویروس‏‌ها علاوه بر خونریزی، تب می‌کند. چنانچه  فردی با هم دچار تب و خونریزی شد باید به وجود این ویروس در بدن خود شک کند .

در کشورهای همسایه بیماری تب خرما نیز وجود دارد

وی با اشاره به اینکه ویروس‌های مختلف هستند که هر کدام به طرق مختلف می‌توانند ایجاد بیماری کنند که مهمترین ویروس آن در ایران تب کریمه کنگوست و انواع دیگر آن هنوز ثابت نشده است، افزود: در کشورهای همسایه نظیر عربستان بیماری  تب خرما نیز وجود دارد که علاوه بر کریمه کنگو می‌توانند تب‌های خونریزی دهنده در انسان را به دنبال تماس با دام آلوده ایجاد کند.

این متخصص بیماری‎ های عفونی و فلوشیپ آموزش پزشکی دانشگاه علوم پزشکی لرستان، مهمترین راه انتقال بیماری تب کریمه کنگو را تماس با دام آلوده و محصولات دامی عنوان کرد و با تاکید بر اینکه از طریق تماس با کنه آلوده و یا بیمار مبتلا به این بیماری نیز احتمال ابتلا به این بیماری وجود دارد، یادآورشد: علائم خونریزی جزو مراحل پیشرفته بیماری است بنابراین قبل از اینکه  فرد دچار حمله خونریزی شود باید بیماری تشخیص و درمان صورت گیرد.

وی با بیان اینکه علائم اولیه بیماری تب کریمه کنگو بسیار شبیه سرماخوردگی و آنفلوآنزاست، اضافه کرد: تب، لرز، سردرد، بدن درد، درد عضلات، درد چشم و ترس از نور علایم اولیه این بیماری است.

ناظر تصریح کرد: با توجه به اینکه این بیماری بسیار شبیه ویروس‌هایی از جمله سرماخوردگی بوده پس تشخیص اولیه بیماری ممکن است با تأخیر صورت گیرد، همچنین مهمترین نکته کلیدی برای رسیدن به تشخیص بیماری گرفتن یک شرح حال دقیق مبتنی بر تماس فرد با دام آلوده و محصولات دامی است.

مهمترین امتیازبندی احتمال وجود بیماری، تماس با دام است

عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی لرستان با اشاره به اینکه مهمترین امتیازبندی احتمال وجود بیماری، تماس با دام است، یادآور شد: علائم آزمایشگاهی بیماری شامل دو دسته علائم اختصاصی و غیر اختصاصی است که علائم غیر اختصاصی شامل افزایش آنزیم‌های کبدی، اختلالات انعقادی خون و کاهش پلاکت خون است اما علائم اختصاصی شامل چک کردن آنتی بادی توسط الیزا و یا کشف ژنوم ویروس با پی سی آر «pcr » است.

وی گفت: با توجه به اینکه بیماری دارای دو درمان اختصاصی و غیر اختصاصی است، درمان اختصاصی شامل درمان ضد ویروس و درمان غیر اختصاصی اقدامات حمایتی ویژه است.

ناظر تاکید کرد: بیمار در صورت شک ابتلا به بیماری تب کریمه کنگو باید به اولین مرکز بهداشت درمانی و کلینیک‌های تخصصی بیماری‌های عفونی مراجعه کنند.

عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی لرستان تصریح کرد: بهترین راه پیشگیری عدم تماس با دام آلوده و محصولات دامیست و مردم باید از خرید گوشت، جیگر و دیگر محصولات دامی از مراکز غیرمعتبر خودداری کنند.

ویروس بیماری در جگر دام حدود ۴۰ روز باقی می‌ماند

وی عنوان کرد: نگه داشتن گوشت در فریزر به مدت ۴۸ ساعت باعث غیر فعال شدن ویروس می‌شود همچنین استفاده از دستکش هنگام پاک کردن محصولات دامی کمک کننده است.

این متخصص بیماری‌‎های عفونی و فلوشیپ آموزش پزشکی ادامه داد: نکته قابل توجه اینکه جهت تشخیص بیماری، پزشکان و کادر پزشکی باید به فکر این بیماری باشند در غیر اینصورت ممکن است تشخیص بیماری نادیده گرفته شود یا با تاخیر صورت گیرد، با تشخیص زود هنگام و شروع درمان احتمال نجات بیمار وجود دارد.

ناظر تاکید کرد:  ویروس بیماری تب کریمه کنگو در جگر دام حدود ۴۰ روز باقی می‌ماند بنابراین توصیه می‌شود افراد از خوردن جگر نیم‌پخته و خام جدا خودداری کنند.

تب کنگو یکی از بیماری های مشترک انسان و دام است

علی چگنی شرفی، مدیر گروه مبارزه با بیماری‎های واگیردار معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی لرستان نیز گفت: تب خونریزی دهنده کریمه کنگو یک بیماری ویروسی حاد تب دار، خونریزی دهنده و خطرناک است که از طریق گزش کنه منتقل می‌شود. این بیماری یکی از بیماری ‎ های مشترک انسان و دام است که در آسیا(از جمله کشورایران) اروپا و آفریقا وجود دارد.

وی با بیان اینکه این بیماری می‎تواند انسان و بسیاری از حیوانات اهلی و وحشی مانند گاو، گوسفند، بز، خرگوش، یا سگ را آلوده کند، افزود: البته به جز شتر مرغ، سایر پرندگان نسبت به این ویروس مقاوم هستند و این عفونت در حیوانات اهلی بدون علامت است.

چگنی شرفی با اشاره به اینکه ویروس تا یک هفته پس از آلودگی در بدن حیوان باقی می ‎ ماند و می تواند انسان را مبتلا کند، گفت: ناقل بیماری نوعی کنه است که پس از گزیدن حیوانات از جمله گوسفند، بز و گوساله  ویروس را وارد بدن حیوان می ‎کند.

مدیر گروه مبارزه با بیماری‎های واگیردار با اشاره به راه های انتقال بیماری به انسان گفت: گزش کنه آلوده یا دستکاری و له کردن آن بین انگشتان دست یا روی پوست، تماس مستقیم با لاشه حیوان آلوده، خون، ترشحات خونی و بافت های آلوده فرد بیمار از جمله راه‎های ابتلا به بیماری است.

شروع بیماری ناگهانی و با علائمی مشابه آنفلوانزا است

وی، شروع بیماری را ناگهانی و با علائمی مشابه آنفلوانزا دانست و افزود: حدود یک تا 13 روز( به طور متوسط یک هفته) پس از ورود ویروس به بدن، بیماری ناگهانی با علائمی مانند تب، لرز، سردرد، درد عضلانی( به ویژه در ناحیه پشت و پاها)، درد چشم، حساسیت به نور، گیجی، درد و سفتی گردن ظاهر می ‎ شود که ممکن است حالت تهوع، استفراغ و یا گلو درد، اسهال،درد شکم و... را نیز داشته باشد.

حدود 3 تا 5 روز پس از شروع علائم، بیماری وارد مرحله خونریزی دهنده می شود

چگنی شرفی با بیان اینکه حدود 3 تا 5 روز پس از شروع علائم، بیماری وارد مرحله خونریزی دهنده می ‎ شود، گفت: همچنین لکه های خونی و خون ‎مردگی در مخاط و پوست (به ویژه قسمت بالای بدن ) ظاهر می شوند و ممکن است سایر اشکال خونریزی نیز ایجاد شود. خونریزی گاهی به قدری شدید است که بیمار به تزریق خون نیاز پیدا می کند.

حدود 30 تا 50 درصد موارد بیماری منجر به مرگ می شود

مدیر گروه مبارزه با بیماری‎های واگیردار یادآور شد: حتی ممکن است به دلیل درگیری کبد، بیمار دچار زردی شود که در نهایت حدود 30 تا 50 درصد موارد بیماری منجر به مرگ می ‎شود. علت مرگ از دست دادن مقادیر زیاد خون، نارسایی اعضای داخلی، خونریزی مغزی و یا از دست دادن مایعات بدن به خاطر اسهال است.

وی با بیان اینکه این بیماری معمولاً در حیوانات اهلی بدون علامت است، ادامه داد: کسانی که به هر شکل با دام سرو کار دارند باید هنگام هر نوع تماس با دام یالاشه آن از وسایل حفاظتی استفاده کنند.

تاکنون هیچ مورد قطعی از بیماری در استان گزارش نشده است

چگنی شرفی با بیان اینکه توصیه می‎شود افراد هنگام سر بریدن دام از رفتارهایی مانند نگه داشتن کارد قصابی با دندان وتماس مستقیم با خون و ترشحات دام بدون دستکش خودداری کنند، ادامه داد: همچنین هرگز کنه ‎ های بدن حیوان را با دست بدون دستکش جدا نکرده و له نکنند. برای از بین بردن کنه ‎ ها بدن دام ‎ ها باید با سمپاشی و یا حمام ضد کنه، توسط اداره دامپزشکی کمک بخواهند.

مدیر گروه مبارزه با بیماری‎های واگیردار خاطرنشان کرد: تاکنون هیچ مورد قطعی از این بیماری درشهرستان ‎ های تابعه استان گزارش نشده است.

در این رابطه خلا نبود آموزش برای افرادی که روزانه با دام و حیوانات مختلف سر و کار دارند حس می‎شود که باید هر چه سریع‎تر آن را عملیاتی کرد چراکه آموزش افراد نقش به سزایی در کاهش عواقب خطرناک بیماری در آینده خواهد داشت.

                        سه نفرفوتی در استان‌های درگیر با بیماری تب کنگو گزارش شده است
دکتر ابراهیم توکلی، مدیرکل دامپزشکی لرستان نیز اظهار کرد: سه نفرفوتی در استان‌های درگیر با بیماری تب کنگو گزارش شده است.

وی با بیان اینکه خوشبختانه در لرستان مورد مشکوکی از این بیماری گزارش نشده است، اضافه کرد: راه‌های انتقال این بیماری از طریق گزش کنه، تماس با خون و تنفس مبتلایان است.

٩ کشتارگاه در استان وجود دارد که تنها دو مورد آنها صنعتی است

توکلی با اشاره به اینکه نبود پیش سرد در کشتارگاه‌ها استان و ماشین‌های حمل گوشت از جمله مشکلات بر سرراهمان برای پیشگیری از بیماری تب کنگو در استان است، ادامه داد: در حال حاضر ٩ کشتارگاه در استان وجود دارد که تنها دو مورد آنها صنعتی و مابقی نیمه صنعتی و سنتی هستند.

البته نباید فراموش کرد که گوشت خروجی از سالن‎های پیش سرد گرانتر از گوشت گرم عرضه می‎شود و ممکن است بازار از خرید آن سر باز زند. برای همین باید با دادن یارانه و یا تشویق‎هایی به قصاب و توزیع‎کنندگان گوشت هزینه تحمیلی به وی جبران شود تا صرفه اقتصادی داشته باشد.

مدیرکل دامپزشکی لرستان خاطرنشان کرد: مردم از خرید گوشت‌های بازرسی نشده و بدون مهر دامپزشکی خودداری کنند.

وی یادآور شد: مردم امحا و احشام دام مانند جگر را به مدت ۴۸ ساعت در یخچال نگهداری کنند و با استفاده از دستکش گوشت را شستشو داده و آن را با پارچه خشک و در یخچال به مدت ۲۴ ساعت نگه‌داری کنند.

توکلی، علائم بیماری تب کنگو را بی حالی، بی‌اشتهایی، استفراغ دردهای عضلانی و تب دانست و افزود: از مهمترین علائم این بیماری خونریزی‌های زیر پوستی است.

مدیرکل دامپزشکی لرستان گفت: باید تدبیری اندیشیده شود که با پرداخت وام کم بهره کشتارگاه‌های سنتی به صنعتی تبدیل شوند.

کشتارگاه‎های استان به سالن‎های پیش سردتجهیز شود

 هوشنگ بازوند، استاندار لرستان نیز گفت: جهت پیشگیری از بیماریهای مشترک بین انسان ودام نیاز به تجهیز کشتارگاه‎های استان به سالن‎های پیش سرد وتجهیز ونوسازی ناوگان حمل ونقل گوشت است که منابعی برای این امر اختصاص خواهد یافت.

در صحبت مسئولین از آگاهی افراد و تجهیز کشتارگاه‎ها به سالن‎های پیش سرد و رعایت بهداشت فردی صحبت شد اما یکی از اولین اقداماتی که باید درنظر گرفته شود بهسازی و نوسازی اماکن نگه‎داری دام‎هاست و باید هر چه سریع‎تر اقداماتی برای بهبود وضع موجود اجرایی شود.

همچنین در این راستا باید نظارت بیشتری صورت گیرد و حتی با جلوگیری از پرورش دام در چنین اماکنی راه را بر شیوع بیماری‎ بست. همیشه پیشگیری وقوع حوادث بهتر از اقدامات بعدی بوده و می‎توان با این کار جلوی هزینه‎های مازاد را گرفت. دامدار و فرد روستایی از قشر محروم جامعه است و در این راستا باید مورد حمایت بیشتری قرار گیرد.

گزارش از سمیرا عزیزی خبرنگار ایسنا

انتهای پیام