ایسنا - اینگمار برگمان، کارگردان و نمایشنامه‌نویس سوئدی، از چهره‌های تأثیرگذار سینمای مدرن جهان است؛ فیلم‌سازی که با تمرکز بر بحران‌های اخلاقی، اضطراب‌های وجودی، روابط انسانی و پرسش‌های مربوط به ایمان و مرگ، زبانی شخصی را در سینما شکل داد.

ارنست اینگمار برگمان ۱۴ جولای ۱۹۱۸ در شهر اوپسالا در سوئد به دنیا آمد. پدرش کشیش لوتری بود و فضای مذهبی و سخت‌گیرانه خانواده، تاثیر عمیقی بر نگاه او به زندگی گذاشت؛ تاثیری که بعدها در بسیاری از فیلم‌هایش، به‌ویژه در پرداختن به مفاهیم گناه، مجازات، ایمان و سکوت خداوند، بازتاب یافت. برگمان در جوانی به ادبیات و تئاتر علاقه‌مند شد و در دانشگاه استکهلم به تحصیل در رشته‌های مرتبط با ادبیات و هنرهای نمایشی پرداخت. او فعالیت حرفه‌ای خود را در تئاتر آغاز کرد و به‌تدریج به نویسندگی فیلمنامه و کارگردانی سینما روی آورد. نخستین فیلم بلند او با عنوان «بحران» در سال ۱۹۴۶ ساخته شد.

برگمان در دهه‌های ۱۹۵۰ و ۱۹۶۰ به شهرت بین‌المللی رسید. فیلم «لبخندهای یک شب تابستانی» (۱۹۵۵) توجه منتقدان جشنواره کن را جلب کرد و «مُهر هفتم» (۱۹۵۷) نام او را در سینمای جهان تثبیت کرد. در «مُهر هفتم»، شوالیه‌ای که از جنگ‌های صلیبی بازمی‌گردد، با مرگ روبه‌رو می‌شود و در گفت‌وگویی نمادین با او، به جست‌وجوی معنای زندگی و امکان وجود خدا می‌پردازد. تصویر شطرنج‌بازی با مرگ، به یکی از نمادهای ماندگار تاریخ سینما تبدیل شد. در همان سال، برگمان «توت‌فرنگی‌های وحشی» را ساخت؛ فیلمی درباره پیری، خاطره، پشیمانی و مواجهه انسان با گذشته خود. این اثر، با ترکیب رویا، خاطره و واقعیت، از مهم‌ترین نمونه‌های سینمای تامل‌برانگیز او به شمار می‌رود.

«چشمه باکره» (۱۹۶۰)، «همچون در یک آینه» (۱۹۶۱)، «نور زمستانی» (۱۹۶۳) و «سکوت» (۱۹۶۳) از دیگر آثار مهم این دوره‌اند. این فیلم‌ها سه‌گانه رسمی محسوب نمی‌شوند، اما اغلب در ارتباط با دغدغه‌های مشترک برگمان درباره ایمان، ارتباط انسانی و بحران معنوی بررسی می‌شوند. برگمان در سال ۱۹۶۶ با ساخت «پرسونا» به یکی از پیچیده‌ترین تجربه‌های خود در سینما دست یافت. فیلم درباره رابطه میان یک بازیگر که سکوت اختیار کرده و پرستاری است که از او مراقبت می‌کند. «پرسونا» به‌دلیل ساختار روایی نامتعارف و استفاده خلاقانه از تصویر و تدوین، تاثیر گسترده‌ای بر فیلم‌سازان پس از خود گذاشت.

در آثار برگمان، روابط خانوادگی و زناشویی نیز جایگاه ویژه‌ای داشتند. «صحنه‌هایی از یک ازدواج» که ابتدا در سال ۱۹۷۳ به‌صورت مجموعه تلویزیونی ساخته شد، زندگی مشترک زوجی را در طول سال‌ها دنبال می‌کند و با نگاهی بی‌پرده به عشق، خیانت، وابستگی و جدایی می‌پردازد. این اثر بعدها در نسخه‌ای سینمایی نیز عرضه شد. «فریادها و نجواها» (۱۹۷۲)، با تمرکز بر بیماری، مرگ و روابط پیچیده میان سه خواهر، از دیگر آثار شاخص اوست. «سونات پاییزی» (۱۹۷۸)، با بازی اینگرید برگمان و لیو اولمان، نیز تقابل میان یک مادر هنرمند و دخترش را به بستری برای بررسی زخم‌های خانوادگی و ناتوانی در برقراری ارتباط تبدیل می‌کند.

برگمان علاوه بر سینما، کارگردانی پرکار در تئاتر بود و بیش از صد نمایش را روی صحنه برد. آثار ویلیام شکسپیر، مولیر، هنریک ایبسن و آگوست استریندبرگ بر نگاه نمایشی او تاثیر گذاشتند. او از سال ۱۹۶۳ تا ۱۹۶۶ ریاست هنری تئاتر سلطنتی دراماتن استکهلم را بر عهده داشت و در بخش مهمی از زندگی حرفه‌ای خود، فعالیت سینمایی و تئاتری را هم‌زمان ادامه داد. همکاری طولانی با گروهی از بازیگران و عوامل هنری از ویژگی‌های کار او بود. ماکس فون سیدو، بیبی آندرشون و لیو اولمان از بازیگرانی بودند که در چندین اثر او حضور یافتند. همکاری با فیلم‌بردار سوئدی، سون نیکویست، نیز نقش مهمی در شکل‌گیری سبک بصری برگمان داشت؛ سبکی که در آن نور، سایه، چهره بازیگران و سکوت، به اندازه گفت‌وگوها اهمیت پیدا می‌کنند.

«فانی و الکساندر» (۱۹۸۲) از مهم‌ترین آثار متاخر اوست؛ روایتی خانوادگی که در آن خاطرات کودکی، اقتدار مذهبی، تخیل و مناسبات قدرت در کنار یکدیگر قرار می‌گیرند. این فیلم در نسخه سینمایی و نسخه بلند تلویزیونی عرضه شد و نسخه سینمایی آن چهار جایزه اسکار، از جمله جایزه بهترین فیلم غیرانگلیسی‌زبان را دریافت کرد. برگمان پیش‌تر نیز برای «چشمه باکره» و «همچون در یک آینه» اسکار بهترین فیلم غیرانگلیسی‌زبان را به دست آورده بود.

او در سال‌های بعد از اعلام کناره‌گیری از کارگردانی سینما، همچنان به نوشتن فیلمنامه و ساخت آثار تلویزیونی و کارگردانی تئاتر ادامه داد. «ساراباند» (۲۰۰۳)، ادامه‌ای بر جهان شخصیت‌های «صحنه‌هایی از یک ازدواج»، از آخرین آثار مهم او بود. برگمان در کنار فیلم‌سازی، به حفظ میراث سینمایی نیز توجه داشت. بنیاد فیلم اینگمار برگمان با هدف نگهداری و معرفی آثار و اسناد او شکل گرفت و آرشیو این فیلم‌ساز در سال ۲۰۰۷ در برنامه حافظه جهانی یونسکو به ثبت رسید. کارنامه برگمان جوایز متعددی را دربرمی‌گیرد؛ از جمله سه جایزه اسکار برای فیلم‌هایش در بخش بهترین فیلم غیرانگلیسی‌زبان، خرس طلایی جشنواره برلین برای «توت‌فرنگی‌های وحشی» و جایزه افتخاری «نخل نخل‌ها» در جشنواره کن در سال ۱۹۹۷.

اینگمار برگمان ۳۰ جولای ۲۰۰۷ در جزیره فارو در سوئد و در سن ۸۹ سالگی درگذشت.