علیرضا قیامتی امروز جمعه ۳۰ آذرماه، در پنجاه و دومین همایش میان فصلی خردسرای فردوسی با عنوان «همه جای شادی و آرام و مهر » که در محل سالن همایشهای هنرستان آریو مصلینژاد برگزار شد، اظهار کرد: آیین یلدا ریشه در پیشینه آیین مهر دارد و نخستین آیین، یگانهپرستی جهانی و نشانه شادمانی ایرانیان بوده، ضمن اینکه جشن کریسمس نیز نمونه دیگری از شکل برگزاری جشن یلدا است.
استاد دانشگاه فردوسی مشهد ادامه داد: ریشه کریسمس دقیقاً به آئین مهر بازمیگردد و سپس در آئین کریسمس تجلی مییابد، بهنحوی که نماد زایش عیسی مسیح را در اصل زایش میترا واگو میکند. این شب به عنوان جشن سور برگزار میشد.
قیامتی خاطرنشان کرد: ایرانیان باور داشتند که میترا درون غاری از دوشیزهای به نام آناهیتا متولد شد و تأثیرگذاری او را میتوان در فرهنگ و ادب جهانیان مشاهده کرد.
وی بیان کرد: شادمانیهای ایرانی ویژه است و در شاهنامه به زیبایی این شادمانی و دلافروزیها نشان داده شده است. هیچ کشوری به اندازه ما جشن و آیینهای باستانی نداشته است. در شاهنامه، شادیها و دل افروزیهای ایرانی بسیار آیندهنگر و زیباست.
این شاهنامه پژوه تصریح کرد: یکی از جشنهای تاریخی، بعد از جشن نوروز و یلدا، جشن سده به عنوان سومین جشن بزرگ ایرانیان باستان است که از گذشته تا به امروز آن را گرامی داشته و با شکوه برگزار میکنند.
وی اضافه کرد: در زمانهای قدیم ایرانیان هر ماه جشنی را برگزار میکردند که هر یک از آنها فلسفهای تاریخی دارد. جشن سده زرتشتیان نیز که در دهم بهمن ماه هر سال برگزار میشود، یکی از بزرگترین جشنها بوده که از مهمترین رویدادهای آن آتشافروزی است، زیرا به عقیده مردم در این روز، بشر توانسته آتش را کشف کند و این نشانه نوری از جانب خداوند است.
قیامتی عنوان کرد: همچنین آتش به عنوان نماد نور، انرژی و گرما از گذشته مورد توجه بشر قرار گرفته و برافروختن آن را ابزاری برای مبارزه با تاریکیها و اهریمن میدانستند و فردوسی در شاهنامه، شادمانیهای جشنهای سراسر ایرانی را به زیبایی توصیف میکند.
وی با اشاره به برخی از اشعار فردوسی و ابراز نگرانی این شاعر بزرگ از رنگ باختن جشنهای ملی، اظهار کرد: فردوسی بسیار نگران بود که مبادا این جشنها که نشانه بزرگ و هویت ملی ماست، فراموش شوند. او آرزو میکرد که جشنها همچون مهرگان، یلدا و نوروز همیشه باقی بمانند.
قیامتی تصریح کرد: ازبکستان، سمرقند و بخارا بخشی از پاره تن ایران بزرگ فرهنگی است که در آن عشق، دل و معرفت بیپایان نهفته است. فراموش نکنیم که در کنار یاد ازبکستان، شهرهای سمرقند و بخارا را نیز در یاد داشته باشیم. این دو شهر درخشان بخشی از تاریخ و فرهنگ غنی ما هستند.
این استاد دانشگاه فردوسی گفت: هیچ چیز نمیتواند سمرقند، بخارا و خوارزم را از فرهنگ و زبان فارسی جدا کند. این شهرها مهد بزرگان علم و ادب بوده و آثار آنان بر فرهنگ ما تأثیر عمیق گذاشته است. امیدوارم که این یادمانها باعث شود که امروزه هم بهعنوان نسل جدید در پاسداشت فرهنگ و هویت خود کوشا باشیم.
شب چله بازتاب روح و شخصیت ایرانی است
در ادامه عضو هیات علمی گروه تاریخ دانشگاه فردوسی مشهد گفت: شب چله بازتاب روح و شخصیت ایرانی است و ما هر سال شب چله گرد هم میآییم تا آرمانهای نیاکان خود را گرامی بداریم و اعلام کنیم