کیانوش کیامرز در گفتوگو با ایسنا در تشریح وضعیت فعلی ناوگان قطار شهری مشهد و چالشهای پیشروی توسعه زیرساختهای ریلی زیرزمینی با بیان اینکه طراحی واگنهای مترو مشهد منحصربهفرد است، اظهار کرد: طراحی سیستم قطار شهری مشهد و واگنهای آن بهصورت اختصاصی انجام شده و در حال حاضر هیچ واگن مشابهی با این مشخصات در سایر شهرهای کشور نداریم. بر اساس طرح اولیه، برای خط یک مترو مشهد تأمین ۱۲۰ دستگاه واگن پیشبینی شده بود که فرآیند تأمین ۶۰ واگن نخست از سال ۱۳۸۹ آغاز شد.
وی ادامه داد: متأسفانه به دلیل محدودیتهای ناشی از تحریمهای ظالمانه و چالشهای تأمین منابع مالی، شهرداری مشهد طی سالهای گذشته قدرت کافی برای پیشبرد تأمین ۶۰ واگن دوم خط یک را نداشت. اما با پیگیریهای صورت گرفته، سال گذشته قراردادی با شرکت مپنا جهت تأمین ۶۰ دستگاه واگن دیگر منعقد شد. در حال حاضر متولی این موضوع شرکت بهرهبرداری قطار شهری و شهرداری مشهد هستند که با جدیت پیگیر اجرای قرارداد هستند که ظرفیت ناوگان خط یک به ۱۲۰ واگن کامل برسد.
مدیرعامل شرکت قطارشهری شهرداری مشهد درباره وضعیت خط دو مترو، بیان کرد: در خط دو، ظرفیت طراحی ما ۱۰۰ دستگاه واگن بوده است. خوشبختانه فرآیند خرید این واگنها از سال ۱۳۹۳ کلید خورد و از سال ۱۳۹۵ به مرور وارد ناوگان شد. در حال حاضر تمامی ۱۰۰ واگن مورد نیاز خط دو خریداری و تأمین شده است و در این خط با کمبود ناوگان مواجه نیستیم.
کیامرز با اشاره به تغییر رویکرد دولت در تأمین ناوگان از سال ۱۴۰۱، خاطرنشان کرد: تا پیش از سال ۱۴۰۱، شهرداریها با کمک دولت اقدام به خرید واگن میکردند، اما از این تاریخ به بعد، دولت اعلام کرد که متولی خرید واگن برای کل کشور خواهد بود.
وی افزود: طراحی کامل خط ۳ مترو مشهد به ۲۱۰ دستگاه واگن نیاز دارد که در حال حاضر هیچ واگن اختصاصی برای این خط نداریم. با توجه به راهاندازی فاز اول خط ۳، فعلاً از واگنهای خط ۲ برای سرویسدهی در این خط استفاده میکنیم. بر اساس توافقات، مقرر شده ۶۰ دستگاه واگن از محل قرارداد خرید واگنهای تهران از چین به مشهد اختصاص یابد. هر چند که هنوز خروجی عملیاتی در این زمینه مشاهده نشده و واگنهای تهران نیز خریداری نشدهاند. مشهد در لیست اولویتهای دولت پس از تهران قرار دارد، اما فعلاً خرید جدیدی صورت نگرفته است.
مدیرعامل شرکت قطارشهری شهرداری مشهد در پاسخ به این سوال که استفاده از واگنهای خط ۲ تا چه زمانی در خط ۳ امکانپذیر است، گفت: از مجموع ۳۰ کیلومتر خط ۳، هماکنون ۶ کیلومتر آن راهاندازی شده است. اگر ۶ کیلومتر بعدی نیز وارد مدار شود، چنانچه حجم مسافر در خط ۲ افزایش شدیدی نداشته باشد، شاید بتوان همچنان با کمک گرفتن از ناوگان خط ۲ مدیریت کرد. فعلاً این ۶ کیلومتر را با ۲ واگن اداره میکنیم و امکان مدیریت تا ۱۰ کیلومتر مسیر با ۲ یا ۳ واگن وجود دارد، اما فراتر از آن دیگر پاسخگو نخواهد بود.
کیامرز با مقایسه وضعیت مترو مشهد با سایر کلانشهرهای کشور، اضافه کرد: مشهد در حوزه قطارشهری پیشرو است. برای مثال در شهر قم، ۶ کیلومتر از خط یک حدود ۳ سال است که آماده شده اما به دلیل نداشتن واگن راهاندازی نمیشود. در کرج و شیراز نیز با وجود راهاندازی خطوط، با کمبود شدید واگن مواجه هستند. مشهد با وجود تمامی چالشها، بهترین شرایط را در کشور دارد.
افق ۱۴۰۶، پایان حفاری تمامی تونلهای مصوب
وی درباره وضعیت حفاری خطوط ۳ و ۴، افزود: در حال حاضر حفاری ۲۱ کیلومتر از خط ۳ و ۶ کیلومتر از خط ۴ در حال انجام است. پیشبینی ما این است که در صورت تأمین بهموقع منابع مالی، کل حفاری تونلهای مصوب شهر مشهد «خطوط ۳ و ۴»، تا پایان سال ۱۴۰۶ به اتمام برسد. پس از پایان حفاری تونل، ایستگاهها را بهصورت فازبندیشده و در مقاطع ۶ کیلومتری اجرا خواهیم کرد، چراکه هزینههای ساخت ایستگاه بسیار بالا است.
مدیرعامل شرکت قطارشهری شهرداری مشهد به چالشهای اجرای پروژههای زیرزمینی اشاره کرد و گفت: کار در زیر زمین سراسر چالش است، از تکنولوژیهای پیچیده مترو گرفته تا نشستهای ناگهانی زمین و خطر ریزش. بزرگترین دغدغه ما این است که بهگونهای کار کنیم که کمترین تبعات برای مردم ایجاد شود. خوشبختانه در ۲۰ سال گذشته، مترو مشهد کمترین حادثه و تبعات شهری را داشته است، بهویژه اینکه پس از خط یک، تونلها در عمق بیشتری حفاری شدند تا مزاحمتی برای شهروندان ایجاد نشود.
کیامرز تصریح کرد: اصلیترین چالش ما تأمین منابع مالی است. ساخت هر کیلومتر مترو به ۵۰ میلیون دلار اعتبار نیاز دارد که عدد بسیار سنگینی است. اگر دولت منابع مالی را بهموقع تأمین کند، پروژهها با سرعت بسیار بیشتری به بهرهبرداری خواهند رسید.
انتهای پیام
