افزایش سریع جمعیت سالمند در ایران، خانوادهها را با چالشهای تازهای در زمینه مراقبت و نگهداری از سالمندان روبهرو کرده است.
ایران با سرعتی بسیار بالا در حال ورود به مرحله سالمندی جمعیت است این تغییر ساختاری، از مهمترین چالشهای دهههای آینده کشور به شمار میرود، زیرا هم نیروی کار را تحتتأثیر قرار میدهد و هم هزینههای اقتصادی دولت و خانوادهها را افزایش میدهد بر این اساس، ضرورت برنامهریزی برای خدمات رفاهی و بهداشتی سالمندان بیش از پیش احساس میشود.
همچنین توجه به نیازهای این قشر و نحوه نگهداری از آنها مسئلهای است که امروزه دغدغه اصلی خانوادهها شده است.
در این خصوص استادیار سالمندشناسی دانشگاه علوم پزشکی بابل در گفتوگو با ایسنا به مهمترین چالشهای سالمندان در ایران اشاره کرد و گفت: سالمندی پدیدهای طبیعی اما چندبعدی است که با افزایش سن، افراد را با مجموعهای از تغییرات جسمی، روانی و اجتماعی مواجه میکند. در ایران، سالمندان با چالشهایی مانند بیماریهای مزمن، کاهش توان جسمی، اختلالات شناختی و مشکلات اجتماعی همچون انزوا و فشار اقتصادی روبهرو هستند.

به گفته دکتر سمانه پورهادی، این چالشها در صورت عدم مدیریت مناسب میتوانند منجر به کاهش کیفیت زندگی، وابستگی و افزایش هزینههای درمانی شوند. بنابراین، توجه به مفهوم «سالمندی سالم» که بر حفظ استقلال، عملکرد و کیفیت زندگی تأکید دارد، اهمیت زیادی پیدا میکند.
پورهادی افزود: سالمندان در ایران با مجموعهای از چالشهای جسمی مانند بیماریهای مزمن، ضعف عضلانی و اختلال تعادل، چالشهای روانی مانند افسردگی و زوال شناختی و چالشهای اجتماعی مانند انزوا و مشکلات اقتصادی مواجه هستند که همگی بر کیفیت زندگی آنها تأثیر میگذارند.
وی در پاسخ به ایسنا که چه عواملی سالمندی را سالم یا پرریسک میکند، افزود: سالمندی سالم یا پرریسک به عواملی مانند سبک زندگی (تغذیه، فعالیت بدنی و خواب)، وضعیت سلامت روان، میزان حمایت اجتماعی و دسترسی به خدمات بهداشتی و درمانی وابسته است.
این استادیار دانشگاه علوم پزشکی بابل، به مهمترین اقدامات روزمره برای حفظ سلامت سالمند اشاره و تصریح کرد:انجام فعالیت بدنی منظم، رعایت تغذیه سالم، داشتن خواب کافی و باکیفیت، و پیگیری مراقبتهای پزشکی و مصرف صحیح داروها از مهمترین اقدامات روزمره برای حفظ سلامت سالمندان هستند.
این استادیار دانشگاه توجه به تغذیه، خواب، ورزش و مراقبتهای دورهای در ارتقا سلامت سالمند را امری ضروری برشمرد و تصریح کرد: این عوامل نقش بسیار حیاتی در پیشگیری از بیماریها، بهبود عملکرد جسمی و روانی، و افزایش طول عمر سالمندان دارند و هرگونه اختلال در آنها میتواند سلامت کلی را تحت تأثیر قرار دهد.
وی در پاسخ به این سوال که خانوادهها باید در خانه چه اقداماتی انجام دهند تا سالمندی سالم ایجاد شود، گفت:خانوادهها میتوانند با ایمنسازی محیط خانه، تشویق سالمند به فعالیت ذهنی و جسمی، حفظ ارتباطات اجتماعی و همراهی در روند درمان، از سقوط افسردگی و کاهش شناختی پیشگیری کنند.
پورهادی به تفاوت نیازهای زنان و مردان بخصوص در دوران سالمندی اشاره کرد و گفت: نیازهای جسمی و روانی زنان و مردان سالمند به دلیل تفاوتهای بیولوژیکی و اجتماعی متفاوت است، بهطوریکه زنان بیشتر در معرض پوکی استخوان و مردان بیشتر در معرض انزوای اجتماعی قرار دارند.

وی در پاسخ به این پرسش که آیا تفاوت در بیماریها در دو جنس مرد و زن وجود دارد، یادآور شد: بله، برخی بیماریها مانند پوکی استخوان و آلزایمر در زنان شایعتر هستند، در حالی که مردان بیشتر با رفتارهای پرخطر و مشکلات روانی پنهان مواجهاند.
پورهادی همچنین به پیامد مهم بیوه شدن در سالمندی اشاره کرد و گفت: بیوه شدن در هر دو جنس با غم و تنهایی همراه است، اما مردان بیشتر دچار انزوای اجتماعی و زنان بیشتر با تنهایی عاطفی مواجه میشوند و مراقبت از آنها در این شرایط بسیار اهمیت دارد.
انتهای پیام
