ابوالفضل حاتمی امروز (یکشنبه، ۳ خرداد) در سومین میزگرد علمی به مناسبت هفته ملی جمعیت و هفته ملی ازدواج با موضوع مشاورههای اثربخش، پایداری ازدواج جوانان که به همت اداره کل ورزش و جوانان و معاونت فرهنگی جهاد دانشگاهی زنجان در سالن شهید شهریاری جهاد دانشگاهی زنجان برگزار شد، با بیان اینکه نگاه به مسائل خانواده باید از حالت فردمحور به نگاه سیستمی تغییر کند، اظهار کرد: در نگاه سیستمی، فردی که با انگ بیمار به اتاق درمان میآید، در واقع نشاندهنده اختلال در کل سیستم است. سرزنش کردن صرف مشاور، خانواده یا نهادهای حاکمیتی راهگشا نیست، زیرا هر یک از این اجزا در بروز و تداوم ناکارآمدیها نقش دارند.
وی با اشاره به اینکه بحران امروز خانواده ایرانی فقط به آمار طلاق محدود نمیشود، افزود: ما با بحران صمیمیت، ضعف در گفتوگو و روابط آسیبزا مواجهیم. بسیاری از مراجعان ما محصول خانوادههایی هستند که در آن خشونت کلامی یا فیزیکی دیده یا سردی روابط والدین را تجربه کردهاند.
این روانشناس با اشاره به پژوهشی درباره کیفیت زندگی مشترک، تصریح کرد: متأسفانه شاهد شکلگیری ازدواجهای پایدار با نارضایتی هستیم، یعنی ازدواجهایی که به لحاظ قانونی و عرفی دوام یافتهاند، اما از درون دچار طلاق عاطفی شده و پیوند عمیق میان زوجین در آنها دیده نمیشود.
حاتمی تاکید کرد که پایداری ازدواج زمانی ارزشمند است که با رشد فردی، امنیت روانی و هیجانی همراه باشد، نه اینکه زوجین صرفاً برای حفظ ظاهر به زندگی بدون کیفیت ادامه دهند.
وی با بیان اینکه ماهیت ازدواج در هشت دهه اخیر تغییرات بنیادینی داشته است، گفت: ازدواج دیگر مانند گذشته صرفاً یک قرارداد اجتماعی برای بقا نیست، بلکه یک رابطه عاطفی است که هویت فرد در آن تعریف میشود. با این حال، تفاوتهای فرهنگی و طبقاتی میان شهرها و گروههای اجتماعی، انتظارات از ازدواج را متفاوت کرده و این موضوع نیازمند برنامهریزیهای فرهنگی و روانشناختی دقیقتر است.
حاتمی در بخش دیگری از سخنان خود به فشارهای اقتصادی و اجتماعی بر خانوادهها اشاره کرد و افزود: فشارهای اقتصادی در کنار روایتهای غلط و سنتی از روابط عاشقانه (استرسزاهای عمودی که از نسلهای قبل به ارث رسیده) توان روانی زوجها را فرسوده کرده است. نظام آموزشی نیز در این میان نقش خود را در آموزش مهارتهای تمایزیافتگی و پختگی هیجانی به خوبی ایفا نکرده است.
این متخصص حوزه مشاوره با انتقاد از نبود نظام ارزیابی دقیق در مراکز مشاوره، پیشنهاد کرد که برای بهبود کیفیت خدمات، باید یک سامانه رتبهبندی و «رنکبندی» برای مراکز مشاوره طراحی شود تا مراجعان بر اساس استانداردهای مشخص، از کیفیت خدمات اطمینان حاصل کنند.
وی همچنین بر لزوم تفکیک مراکز آموزشی از مراکز درمانی و نظارت جدی بر صلاحیت حرفهای مشاوران تاکید و اضافه کرد: اگرچه برخی معتقدند برند شدن یک مرکز ممکن است باعث افزایش تعرفهها شود، اما با یک نظارت سیستمی و شفافسازی در ارائه خدمات میتوان از سودجویی جلوگیری کرد و رقابتی سازنده برای ارتقای سلامت خانوادههای ایرانی ایجاد کرد.
انتهای پیام
