حجتالاسلام والمسلمین سید مسعود عمرانی در گفتوگو با ایسنا با اشاره به نقش امام موسی کاظم(ع) در هدایت جامعه اسلامی، اظهار کرد: دوران امامت آن حضرت همزمان با خلافت منصور، مهدی، هادی و هارونالرشید عباسی بود، دورانی آکنده از فشارهای سیاسی، اختناق و انحرافات فکری. در چنین شرایطی، مهمترین رسالت امام کاظم(ع) حفظ کیان تشیع و صیانت از خط اصیل امامت در برابر طوفان انحرافات بود.
وی ادامه داد: امام(ع) برای تحقق این هدف، شبکه وکالت را گسترش دادند، شبکهای منسجم که امکان ارتباط مستمر با شیعیان در مناطق مختلف را فراهم میکرد. این اقدام علاوه بر حفظ انسجام اعتقادی جامعه شیعه، زمینه انتقال معارف اهل بیت(ع) به نسلهای بعد را نیز فراهم ساخت.
معاون آموزش، پژوهش و فرهنگی دانشگاه فرهنگیان پردیس شهید بهشتی مشهد با بیان اینکه امام کاظم(ع) در عرصه علمی نیز حضوری فعال داشتند، بیان کرد: آن حضرت از طریق مناظرات علمی و کلامی با جریانهای فکری انحرافی همچون غالیان، مفوّضه و حتی برخی دیدگاههای معتزلی، به دفاع عقلانی از معارف اهلبیت(ع) پرداختند. تربیت شاگردان برجستهای همچون علیبن یقطین و هشامبن حکم نیز نشاندهنده اهتمام ویژه ایشان به تربیت نیروهای فکری و اعتقادی توانمند بود.
عمرانی در ادامه مهمترین چالش دوران امامت امام موسی کاظم(ع) را فشارهای شدید سیاسی و زندانهای طولانی عنوان کرد و گفت: آن حضرت نزدیک به ۱۴ سال از عمر شریف خود را در زندانهای بصره و بغداد سپری کردند، اما حتی زندان نیز نتوانست رسالت هدایتگری ایشان را متوقف کند. امام(ع) با صبر، دعا و تبیین معارف دینی برای زندانیان، زندان را به مدرسهای برای تعلیم و تربیت تبدیل کردند.
وی اضافه کرد: در مواجهه با دستگاه خلافت عباسی، بهویژه هارونالرشید، ایشان رویکردی حکیمانه در پیش گرفتند و با بهرهگیری از تقیه هوشمندانه، پرهیز از تقابل نظامی و حفظ ارتباط پنهانی با شیعیان از طریق وکلای خود، از یکسو جان و موجودیت شیعیان را حفظ کردند و از سوی دیگر، مسیر امامت را تداوم بخشیدند.
معاون آموزش، پژوهش و فرهنگی دانشگاه فرهنگیان پردیس شهید بهشتی مشهد با اشاره به نحوه برخورد امام کاظم(ع) با جریانهای غلو و انحرافات فکری، خاطرنشان کرد: روش آن حضرت در برابر منحرفان، مبتنی بر استدلال عقلی، موعظه و تبیین حقیقت بود. برخورد ایشان هرگز خشونتآمیز نبود، بلکه با حلم، مدارا و کرامت همراه بود، چنانکه در ماجرای علیبن سوید، پس از توبه وی از غلو، امام(ع) او را بخشیدند.
عمرانی با تبیین فضایل اخلاقی امام موسی کاظم(ع)، بیان کرد: لقب «کاظم» به معنای فروبرنده خشم، گویای یکی از برجستهترین صفات اخلاقی ایشان است. ماجرای برخورد حضرت با فردی که به ایشان ناسزا گفت و پاسخ ایشان که همراه با هدیه و احسان بود، نمونهای روشن از مدیریت خشم و رفتار کریمانه است.
وی افزود: حمایت پنهانی از نیازمندان مدینه، عبادتهای شبانه و مناجاتهای عارفانه و صبر و استقامت در برابر فشارهای سیاسی از دیگر ویژگیهای بارز امام کاظم(ع) است. این سیره میتواند الگویی کاربردی برای جامعه امروز باشد، بهویژه در زمینه حل اختلافات اجتماعی، پرهیز از خشونت و تقویت روحیه خدمترسانی.
معاون آموزش، پژوهش و فرهنگی دانشگاه فرهنگیان پردیس شهید بهشتی مشهد با اشاره به اهمیت سالروز ولادت امام موسی کاظم(ع)، ادامه داد: ولادت آن حضرت در سال ۱۲۸ قمری، یادآور استمرار نور امامت در سختترین شرایط تاریخی است. این مناسبت فرصتی برای تجدید میثاق با اخلاق علوی و سیره حسینی و تأمل در پیوند نسل اهلبیت(ع) پس از واقعه عاشوراست.
عمرانی درباره شیوههای گرامیداشت این مناسبت، اضافه کرد: برگزاری جلسات علمی برای تبیین شخصیت علمی و اخلاقی امام(ع)، مطالعه و شرح زندگانی ایشان، خواندن زیارتنامه و صلوات خاصه، کمک پنهانی به نیازمندان و ترویج فرهنگ «کظم غیظ» در خانواده و جامعه، ازجمله راهکارهایی است که میتواند بزرگداشت این امام همام را از سطح مراسم ظاهری فراتر ببرد.
وی تصریح کرد: اگر بخواهیم حق این امام بزرگوار را ادا کنیم، باید سیره عملی ایشان را در زندگی فردی و اجتماعی خود جاری سازیم، سیرهای که بر محور صبر، علم، بندگی، خدمت به محرومان و مقاومت بدون خشونت در برابر فشارها استوار است.
انتهای پیام
