پدیدهای که علاوه بر پیامدهای انسانی، مشکلات محیطزیستی فراوانی را ایجاد میکند. مشهودترین آن آلودگی بصری است که چهره شهر و طبیعت را در بدترین حالت خود نشان میدهد.
همانند آنچه که در مناطق مختلف شهر همدان، از ورودی شهر در جاده همدان - تهران تا میدان میشان مشاهده میکنیم. اما مشکل اصلی اینجاست که پلاستیکها به دلیل مواد شیمیایی موجود در آن، دیر تجزیهپذیر بوده و هزاران سال در طبیعت باقی میمانند و درصورت تجزیه به میکرو و نانو پلاستیک تبدیل میشوند که خطرناکتر از پلاستیک است. اگرچه دعوت به تغییر شیوه زندگی، مصرف بهینه پلاستیک توسط مردم کاری شایسته است اما کافی نیست.
دفن نادرست پلاستیکها در سایت مدیریت پسماند همدان
حمید حق نظری، فعال محیطزیستی در همدان که به همراه سایر انجمنهای محیط زیستی همدان، طبیعت و حاشیههای جادهها را از زبالههای پلاستیکی پاکسازی میکنند، به ایسنا گفت: در حاشیه جاده همدان - تهران حجم زیاد پلاستیک وجود دارد. به نظر من دلیل آن به سایت مدیریت پسماند برمیگردد که پلاستیکها را درست دفن نمیکنند و پخش میکنند. اغلب هدف برنامههای پاکسازی ما، جمعآوری پلاستیکها از سطح طبیعت است تا مواد پلیمری و نفتی تجزیه ناپذیر وارد خاک نشود. اگرچه جمعآوری پلاستیک راهی برای پیشگیری از ورود آن به آب و خاک است اما راه درمان و کاهش پلاستیک عدم تولید آن است. انجمنهای محیطزیستی علاوه بر بحث پاکسازی، برنامه فرهنگسازی نه به استفاده از پلاستیک را در اقدامات خود در اولویت قرار میدهند.
حق نظری با اشاره به اینکه جمعآوری پلاستیک ساختار اصولی ندارد، اظهار کرد: صرفا پلاستیکهای جمعآوری شده به ماشین شهرداری تحویل داده میشود که اغلب سوزانده یا فشردهسازی میشود.
وی با بیان اینکه وجود پلاستیک در مکانهای گردشگری و حاشیه جادهها به یک فاجعه تبدیل شده، تصریح کرد: نبود مدیریت و فرهنگسازی درست به پراکندگی پلاستیکها دامن زده است. مردم فکر میکنند که مدیریت باید پلاستیکها را جمع آوری کند. زمانی که مدیریت اصولی نباشد مردم متوجه نقش خود نخواهند بود. مردم به طور مشخص تکلیف خود را در ارتباط با زبالههای نمی دانند و آگاه نیستند که مسئولان در این زمینه چه اقداماتی انجام میدهند و از طرفی اجازه دخالت در حوزههایی مانند میدان میشان به مردم داده نمیشود.
بازگشت به فرهنگ ایرانی راهکار حل پلاستیک
مدیرکل حفاظت محیط زیست استان همدان با بیان اینکه جزو کشورهای پر مصرف در زمینه پلاستیک هستیم، اظهار کرد: با بحران تجمع پلاستیکها در شهرها و حاشیه جادهها مواجه هستیم و هیچ اکوسیستم طبیعی پیدا نمیشود که مملو از میکروپلاستیک نباشد.
شهرام احمدی فارسانی در گفتوگو با ایسنا برگشت به فرهنگ ایران باستان و بهینه سازی پلاستیک را راه حل کاهش پلاستیک دانست و گفت: دستگاههای اجرایی مانند شهرداریها، دهیاریها و بخشداریها باید بر اساس قانون تکالیف خود را درست انجام دهند تا مدیریت اصولی پلاستیک در اطراف جادهها، ورودی و خروجی شهرها، روستاها و مزارع صورت گیرد. در این میان اداره کل حفاظت محیط زیست باید بر آن نظارت داشته باشد.
احمدی ادامه داد: طبق ماده ۷ قانون مدیریت پسماند، مدیریت اجرایی پسماند در شهرها بر عهده شهرداریها، در روستاها بر عهده دهیاریها و در خارج از حریم روستاها و شهرها بر عهده بخشداریهاست. به دلیل اهمیت موضوع در کارگروه استان مصوب شد که در هفته محیط زیست برنامه پاکسازی عمومی درسطح استان داشته باشیم. اما در ارتباط با پسماندهای جادهها باید ابتدا علت را پیدا کرد که چرا در حاشیه آنها پسماند وجود دارد.
وی تصریح کرد: مراکز مدیریت پسماند نباید پسماند را پخش کند که مجدد باد آن را به حاشیه جادهها برگرداند. خودروهای حمل زباله که پسماندهای شهری را به مرکز دفن پسماند حمل میکنند روکش و پوشش مناسب را ندارند و در مسیر حرکت پسماند را پخش میکنند. در نهایت متاسفانه برخی از شهروندان، مسافران و گردشگران دقت کافی را در حفظ محیط زیست ندارند و پسماند را از ماشین به بیرون پرتاب میکنند که با آموزش در سطح کودکستانها تا دانشگاهها حل میشود و مراجع قانونی باید با خودروهای متخلف برخورد و برای آنان جریمه لحاظ کند.
تولید ۱۱ تُن پلاستیک در همدان
معاون سازمان مدیریت پسماند شهرداری همدان با اعلام اینکه در یک شبانهروز تقریبا ۴۲۰ تُن زباله در شهر همدان و حدود ۲۰۰ تُن از شهرها و روستاها تولید میشود، اظهار کرد: حدود ۱۱ تُن از این پسماندها به کیسههای پلاستیکی اختصاص دارد که سه درصد را شامل میشود. شهرها و روستاها به دلیل نبود سایت دفن پسماند زبالههای خود را به همدان منتقل میکنند.
اقدس خداکرمی با بیان اینکه متأسفانه بر اساس فرهنگی که در کشور ما رواج دارد، برای خرید ساک یا کیسه خرید با خود حمل نمیکنیم، تصریح کرد: پلاستیک هم به راحتی و ارزان قیمت در دسترس همه ما قرار دارد. برای خرید یک مسواک یا خمیر دندان از کیسه پلاستیکی استفاده میشود. عامل وجود پلاستیکها در حاشیه جادهها مسافرینی هستند که اغلب از آنجا عبور میکنند. زمانی که سرعت ماشین در پلیس راه کم می شود، از داخل ماشین زباله و کیسه پلاستیک را به بیرون پرتاب و تصور میکنند که فقط محیطی در آن هستند، باید تمیز باشد و بیرون را محیط خود محسوب نمیکنند.
خدا کرمی تصریح کرد: پلاستیکها به دلیل سبکی وزن به شاخه درخت متصل میشوند و منظری بسیار ناخوشایند را ایجاد میکنند. از طرفی جایگاههای خدماتی مانند پمپ بنزینها که خدمات دیگری مانند رستوران و فروشگاه دارند، مدیریت درست بر زبالههای تولیدی ندارند. بنابراین پلاستیکها به وفور در این مکانها مشاهده میشود. همچنین روستاها به دلیل نداشتن خودرو مکانیزه، زبالهها را با وانت به سایت زباله همدان حمل میکنند و به دلیل نداشتن روکش در حین حرکت باعث پراکندگی پلاستیکها میشوند.
وی ضمن اشاره به اینکه چندین برنامه پاکسازی در جادهها را اجرا کردند، تأکید کرد: تا زمانی که مشکل ریشهای و از مبدا حل نشود، نمیتوانیم این معضل را برطرف کنیم و پاکسازی مقطعی کارساز نیست.
خداکرمی اضافه کرد: کیسههای پلاستیکی از جنس نایلون برای بازیافت مناسب نیستند و طبق قانون سوزاندن هر نوع زبالهای در فضای آزاد و حتی در زبالهسوزها هم ممنوع است. زبالهسوزهای صنعتی که برای زباله شهری استفاده نمی شود نیز باید فیلتر و دودکشهای مخصوص داشته باشند تا هوا را آلوده نکنند.
وی به راهکارهای کشورهای موفق در مهار زبالههای پلاستیکی اشاره کرد و گفت: در این کشورها اگر خریدار پلاستیک بخواهد، باید هزینه آن را بپردازد. بنابراین مردم مردم ساک خرید با خود حمل میکنند. متاسفانه در ایران در خانهها کوهی از پلاستیک داریم که استفادهای ندارد و در آخر خانه تکانیها آنها را دور میریزیم. خودروهای حمل زباله باید پوشش مناسب داشته باشند تا باد پلاستیک را پراکنده نکند. در نهایت دولت باید قوانینی وضع کند که مصرف پلاستیکها محدود شود.
به گزارش ایسنا، تا زمانی که مدیریت یکپارچه زبالههای پلاستیکی با همافزایی سازمانهای مسئول و مردم صورت نگیرد، پلاستیکها هر روز پراکندهتر از قبل در شهرها و جادهها جولان خواهند داد.
انتهای پیام
