قدرتالله احمدی به مناسبت روز ملی فرش(۲۰ خرداد)، در گفت و گو با ایسنا، با بیان اینکه فرش دستباف یک کالای ارزشمند و لوکس است که نباید آن را به چشم کالای مصرفی دید، افزود: خرید فرش دستباف به نوعی یک سرمایهگذاری ارزشمند است که طی سالیان ارزش آن حفظ میشود.
وی با بیان اینکه فرش دستباف در گذشته بیشتر مورد توجه بود اما متاسفانه اکنون آنطور که باید جایگاه گذشته خود را ندارد، افزود: فرش ایران زمانی صادرات قابل توجهی داشت، اما اکنون به بازارهای صادراتی آن لطمه جدی وارد شده است. این لطمه متاثر از دلایل مختلف از جمله تحریمها، رفع تعهدات ارزی و... است. زمانی صادرکنندگان ترغیب و تشویق میشدند، اما اکنون موانعی مانند تعهدات ارزی پیش روی آنها قرار دارد.
مدیرعامل تعاونی فرش دستباف روستایی استان کرمانشاه از کشورهای قاره اروپا، آفریقا و خصوصا آمریکا و همچنین کشورهای حوزه خلیج فارس به عنوان مهمترین بازارهای هدف صادرات فرش ایرانی یاد کرد و ادامه داد: اکنون نیز هنوز فرش ایرانی متقاضیان خود را در خارج از کشور دارد، اما موانع به کاهش صادرات آن دامن زده است.
احمدی از کاهش قابل توجه صادرات فرش دستباف ایران طی سالهای اخیر یاد کرد و افزود: زمانی فقط در استان کرمانشاه سالی تا ۴۸۰ هزار دلار صادرات فرش دستباف داشتیم، اما این میزان اکنون بسیار کاهش یافته است.
زندگی لوکس و تغییر فرهنگ؛ عامل اصلی کاهش تمایل ایرانیها به فرش دستباف
وی با بیان اینکه بازار فرش دستباف در داخل کشور نیز تحت تاثیر قرار گرفته، عنوان کرد: یک دلیل کمبود نقدینگی مردم و کاهش قدرت خرید فرش دستباف است. زمانی امکان اینکه با ۱۰۰ هزار تومان فرش دستباف مثلا فرش سنقر بخریم وجود داشت، اما اکنون فرشهای شش متری نزدیک به ۲۰۰ میلیون تومان قیمت دارد و قیمت یک فرش کوچک نیز ۶۰ تا ۷۰ میلیون تومان است و مردمی که توان خرید ندارند سراغ فرش ماشینی میروند.
احمدی معتقد است: با این وجود هنوز افزایش قیمت فرش دستباف متناسب با قیمت سایر کالاها و نرخ تورم نبوده و جای رشد قیمت دارد.
مدیرعامل تعاونی فرش دستباف روستایی استان کرمانشاه از تغییر سبک زندگی مردم نیز به عنوان عامل دیگری برای کاهش تمایل به خرید فرش دستباف یاد کرد و ادامه داد: در گذشته خانههای مردم کامل با فرش پوشیده میشد، اما اکنون سبک خانهها بگونهای شده که تعداد بسیار کمی فرش در منازل استفاده میشود. به علاوه برخی از مردم فرشهای ماشینی را ترجیح میدهند.
وی در پاسخ به اینکه آیا طرح و نقشه فرشهای دستباف متناسب با خواست و سلیقه مردم است نیز خاطرنشان کرد: حفظ اصالت طرح و نقشه این فرشها بسیار مهم و بیانگر تاریخ، فرهنگ و تمدن یک منطقه است.
احمدی به نمونهای از فرش دستباف «بازوبندی» سنقر اشاره کرد و ادامه داد: برای نمونه این فرش نمادی از پهلوانی است. در بالا و پایین آن مردم دست به دست هم دارند و بیانگر حس مهربانی و نوع دوستی انسان است. به علاوه طرح «شیرین شمامه» در حاشیه آن به غنای آواها و موسیقی مردم اشاره دارد و چنین طرح و نقشههایی در فرش را نمیتوان تغییر داد.
تبلیغات ضعیف برای فرش دستباف
مدیرعامل تعاونی فرش دستباف روستایی استان کرمانشاه با بیان اینکه با وجود مزایایی که فرش دستباف دارد آنطور که باید روی آن تبلیغ نشده، گفت: این کوتاهی هم از سمت متولیان امر، هم از سمت فعالین حوزه فرش و هم از سمت رسانهها بوده است. برای مثال هیچگاه یک نشست تخصصی درباره همه جوانب فرش در رسانهها برگزار نشده است.
وی، درباره اینکه فرش دستباف چه مزایایی دارد، اظهار کرد: فرش دستباف یک کالای ارزشمند و لوکس است که حتی برای سلامت و بهداشت افراد نیز موثر است. پزشکان به افرادی که به برخی از بیماریها از جمله روماتیسم مبتلا هستند توصیه میکنند فقط روی فرش دستباف بخوابند.
به گفته احمدی، فرشهای ماشینی و موکتهای جدید به هیچ عنوان جایگزینی برای فرش دستباف نیست.
ریزش بافندههای فرش در سایه کمبود حمایتها
وی با بیان اینکه بیتوجهی به فرش و بافندگان باعث شده شاهد ریزش فعالین این حوزه باشیم، خاطرنشان کرد: زمانی در کشور شش تا هشت میلیون نفر در زمینه فرش کار میکردند که این تعداد اکنون به کمتر از دو میلیون نفر رسیده است. در استان کرمانشاه هم در دهه ۷۰ تا ۱۰۰ هزار نفر بافنده و فعال حوزه فرش داشتیم که این تعداد اکنون به حدود ۳۵ هزار نفر رسیده است.
مدیرعامل تعاونی فرش دستباف روستایی استان کرمانشاه کمبود حمایت را اصلیترین عامل ریزش فعالین صنعت فرش دانست و اظهار کرد: کمتر از پنج درصد بافندگان میتوانند از تسهیلات بانکی و منابع مالی استفاده کنند. از سوی دیگر در سالهای اخیر بیمه تامین اجتماعی برخی از قالیبافان قطع شد و اکنون به سمت بیمه روستایی سوق داده شدهاند.
وی در پاسخ به اینکه آیا بافت فرش برای بافندگان صرفه اقتصادی دارد یا نه نیز گفت: بافت یک فرش شش متری برای یک بافنده ماهر حدود یک سال زمان میبرد، آن هم با چهار تا پنج ساعت کار در روز و اینکه میتواند در کنار آن به کارهای دیگر خود نیز در منزل بپردازد. مواد اولیه مورد نیاز بافت این فرش نیز حدود ۴۰ میلیون تومان است و میتواند آن را در نهایت حدود ۲۰۰ میلیون تومان بفروشد که این رقم برای بسیاری از افرادی که در خانه کار میکنند راضیکننده است.
مدیرعامل تعاونی فرش دستباف روستایی استان کرمانشاه اضافه کرد: با این وجود به دلیل سختی کار و همچنین عدم حمایتها، تعداد کسانی که جدیدا وارد این عرصه میشوند چندان زیاد نیست.
احمدی به این نکته نیز اشاره کرد که زندگی آپارتمانی باعث شده شرایط کار برای بافندگان دشوار شود و افزود: حتی در روستاها نیز با کوچک شدن منازل فضای کار برای بافندگان کم شده است. در حالیکه بارها پیشنهاد دادیم در منازل روستایی یک اتاق مجزا برای فرشبافی در نظر گرفته شود.
وی با بیان اینکه صنعت فرش میتواند اشتغالزایی قابل توجهی با هزینه کم به همراه داشته باشد، خاطرنشان کرد: سرمایه لازم برای اشتغال یک نفر در حوزه فرش حدود ۱۰۰ میلیون تومان است، اما در بخش صنعت چندین میلیارد تومان برای اشتغال هر فرد نیاز است.
زنجیره فرش کرمانشاه تکمیل نیست
مدیرعامل تعاونی فرش دستباف روستایی استان کرمانشاه به ظرفیتهای کرمانشاه خصوصا در منطقه سنقروکلیایی در زمینه فرش دستباف اشاره کرد و یادآور شد: کرمانشاه علاوه بر پیشینه قابل توجه در حوزه فرش دستباف، نیروی کار ماهر، مواد اولیه مرغوب از جمله پشم، رنگهای گیاهی از جمله پوست انار، پوست گردو و برگ مو، طراح و نقاش ماهر و... نیز دارد.
احمدی در ادامه مهمترین مانع در توسعه فرش دستباف در کرمانشاه را تکمیل نبودن زنجیره فرش در کرمانشاه برشمرد و اظهار کرد: جای خالی واحدهای ریسندگی، قالیشویی، رنگرزی و ... در استان خالی است. زمانی در کرمانشاه پشم ریسی غرب را داشتیم، اما این واحد نیز دیگر کار نمیکند.
وی با بیان اینکه اکنون پشم مرغوب تولیدی کرمانشاه به صورت خام و با قیمت پایین از استان خارج میشود، گفت: همین پشم با قیمت بالاتر به صورت نخ در اختیار بافندگان قرار میگیرد.
به گفته مدیرعامل تعاونی فرش دستباف روستایی استان کرمانشاه، بیتوجهی به صنعت فرش و عدم حمایت از سرمایهگذاران این عرصه باعث شده تمایلی برای سرمایهگذاری در زنجیره فرش در کرمانشاه وجود نداشته باشد.
انتهای پیام
