نیره عابدینزاده در گفتوگو با ایسنا با اشاره به مهمترین آسیبهای اجتماعی در حوزه کودکان و نوجوانان، اظهار کرد: موضوع کودکان بازمانده از تحصیل یکی از بحثهای حائز اهمیت در حوزه کودکان است؛ بسیاری از کودکان بنا بر مشکلات مدارک هویتی، سبک زندگی خانوادگی و یا مشکلات اقتصادی وارد فرآیند تحصیل نمیشوند و این میتواند دروازه ورود به بسیاری از آسیبهای دیگر باشد.
وی با بیان اینکه توجه به این موضوع نباید منحصر به ایامی خاص مانند شهریورماه باشد، ادامه داد: بلکه در این خصوص ثبت احوال باید به موقع لیست کودکان در سنین تحصیل را به آموزش و پرورش اعلام کند تا آموزش و پرورش فرصت رصد و پایش آمار را داشته باشد و آمار دانشآموزان بازمانده از تحصیل را مشخص و به تحصیل بازگرداند. در این راستا، تذکرات کتبی به برخی سازمانها داده شده است و گزارش اقدامات آنها را دریافت کردهایم. در سال تحصیلی جدید، پاسخگویی دقیقتری را از این سازمانها مطالبه خواهیم کرد. قوه قضاییه نیز از ما درخصوص تعداد کودکان بازمانده از تحصیل سوال خواهد کرد و ما ملزم به پاسخگویی در مورد نظارت بر دستگاههای دولتی هستیم.
معاون دادستان مشهد و سرپرست مجتمع قضایی حمایتی «شوق زندگی» مشهد با یادآوری اینکه مسئولیت پیگیری این موضوع، نیازمند هماهنگی دقیق بین نهادهای مختلف است، خاطرنشان کرد: اداره ثبت احوال موظف است لیست کودکان واجد شرایط تحصیل را به موقع به دستگاه قضا و آموزش و پرورش ارائه دهد. در صورت عدم انجام وظیفه توسط این نهادها، دستگاه قضا با استناد به ماده ۲۷ قانون حمایت از اطفال و نوجوانان، ترک فعل را پیگیری کرده و در صورت تخلف، مجازاتهایی مانند سه ماه حبس را اعمال خواهد کرد.
عابدینزاده گفت: ابتدا نامهای به اداره ثبت احوال ارسال میکنیم و از انجام وظیفه قانونی خود در خصوص ارائه لیست کودکان بازمانده از تحصیل سوال میکنیم. استانداری نیز موظف به پیگیری این موضوع است. پس از دریافت لیست، آموزش و پرورش شروع به پایش و تلاش برای بازگرداندن کودکان به تحصیل میکند. در صورتی که کودک به تحصیل بازنگردد یا خانوادهها در این خصوص مقاومت کنند، آنها به دستگاه قضا برای تشکیل پرونده کیفری معرفی میشوند. در واقع، این اقدامات باید پیش از موعد مقرر و در تابستان انجام شده و نباید به پایان مهرماه موکول شود.
وی با تاکید بر اینکه باید به جای رویکرد صرفاً قضایی و انتظار برای گذشت زمان، اقدامات لازم را زودتر آغاز کنیم، بیان کرد: تأخیر در ثبت نام مدارس و مسائل مربوط به سرویس مدارس، عملاً بازگشت کودکان به تحصیل را با چالش مواجه میکند. گاهی ممکن است والدین همکاری کنند، اما عدم انجام به موقع وظایف توسط سازمانهای دولتی، فرآیند را برای مردم دشوار میسازد.
سرپرست مجتمع قضایی حمایتی «شوق زندگی» مشهد با بیان اینکه انگیزه این نوجوانان برای یادگیری، بسیار قابل توجه است، عنوان کرد: این کودکان حتی زودتر از ساعت شروع کلاس حاضر میشوند. این صحنه، فراتر از هر دستاوردی، نشاندهنده زنده بودن روح شوق زندگی است.
ضرورت حل مشکل بازماندگان از تحصیل با همکاری بین سازمانی و بخش خصوصی
عابدینزاده با اشاره به ثمرات کلاسهای نهضت سوادآموزی مطرح کرد: امروز، این نوجوانان با عشق و اشتیاق فراوان در کلاس درس حاضر میشوند و برای باسواد شدن تلاش میکنند. هدف ما این است که هر فرد، حتی در مقام یک کارگر ماهر، بتواند باسواد باشد و به فردی تأثیرگذار در جامعه تبدیل شود. این تلاشها، تنها با همافزایی میان سازمانها و مشارکت مردمی به ثمر مینشیند؛ جایی که هزینههای رفت و آمد و سایر مخارج این کلاسها نیز توسط بخش خصوصی تأمین میشود.
وی با اشاره به اینکه متأسفانه، گاهی برخی سازمانها به دلیل عدم تخصیص بودجه یا نداشتن امکانات، از انجام وظایف خود امتناع میکنند، خاطرنشان کرد: در چنین مواردی که خلاء حمایتی وجود دارد، از سایبانهای حمایتی مانند مراکز حمایتی داخل مجتمعها، استفاده میکنیم. به عنوان مثال، سازمان بهزیستی برای کودکان کار در تهران محدودیت پذیرش دارد، در حالی که تعداد کودکان کار بسیار بیشتر است. در این شرایط، از ظرفیتهای مردمی و سازمانهای حمایتی استفاده میکنیم تا هیچ کودک آسیبدیده اجتماعی رها نشود. این فلسفه اصلی سازمانهای حمایتی است.
پیگیری قضایی برای الزام والدین به ثبت نام در مدرسه
معاون دادستان مشهد توضیح داد: یکی از فعالان اجتماعی میتواند به عنوان قیم اتفاقی تعیین شود تا پیگیر پرونده کودک و بازگرداندن او به چرخه آموزش باشد. رویکرد ما در شعب قضایی، استفاده از جایگزینهایی مانند الزام به ثبت نام کودک در مدرسه یا الزام والدین به پیگیری درمان کودک در صورت تشخیص اختلالات یادگیری است. این اقدامات، خود به منزله مجازات محسوب میشوند و نیازی به اعمال مجازاتهای سنتی مانند جریمه نقدی یا حبس نیست.
عابدینزاده درباره ثبت نام کودکان اتباع در مدارس و بیان اینکه ثبتنام آنها تابع قوانین مربوطه است، گفت: در صورتی که کودک فاقد مجوز اقامت باشد، ثبت نام او منوط به دریافت مجوز مربوطه از اداره اتباع خواهد بود، چرا که در غیر این صورت، فرد تبعه غیرمجاز محسوب میشود. این اقدامات ممکن است به خانوادهها در سرپرستی و نگهداری از کودکان کمک کند.
وی درباره دلایل بازماندگی از تحصیل، اظهار کرد: از جمله دلایل متعددی که ممکن است منجر به بازماندگی کودکان از تحصیل شود، میتوان به عدم اشتغال والدین، بیماریهای روحی یا جسمی والدین و اختلافات خانوادگی اشاره کرد. اقدامات لازم پس از شناسایی کودک بازمانده از تحصیل، پیگیری خواهد شد. در صورتی که مشکل بیکاری والدین باشد، قانون حمایت از اطفال و نوجوانان، اداره کار و امور اجتماعی را ملزم به کاریابی برای افراد مشمول این قانون کرده است.
سرپرست مجتمع قضایی حمایتی «شوق زندگی» مشهد با بیان اینکه بخشی از فعالیتهای ما شامل فراهم کردن شرایط بازگشت کودکانی است که در دوران کار از تحصیل بازماندهاند، اضافه کرد: این امر با تلاش فعالان و موسسات مردمی پیگیری میشود. در ابتدا، با نوجوانانی روبرو بودیم که به دلیل عدم تحصیل در سنین کودکی، از رفتن به کلاس اول و شروع یادگیری شرم داشتند و مسیر زندگی خود را بدون سواد ادامه میدادند. برای رفع این مانع، طرحی نوآورانه با همکاری آموزش و پرورش و با حمایت معاون وزیر آموزش و پرورش تدوین کردیم. با وجود سختیهای یافتن مکان مناسب، در نهایت با اختصاص یکی از اتاقها، کلاس نهضت سوادآموزی برای این نوجوانان راهاندازی شد.
انتهای پیام
