دکتر ندا احمدزاده توری، در گفت‌وگو با ایسنا در رابطه با مسائل تربیتی و اجتماعی تک فرزندی، اظهار داشت: تغییرات سبک زندگی و شرایط اقتصادی، پدیده تک‌فرزندی را در بسیاری از خانواده‌های ایرانی پررنگ‌تر کرده است، اما این الگو از منظر علوم تربیتی و روانشناسی نیازمند توجه ویژه والدین است.

به گفته عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی بابل، اگرچه تک‌فرزندی ذاتاً آسیب‌زا نیست، اما پژوهش‌های تربیتی نشان می‌دهد که تمرکز تمام انتظارات والدین بر یک کودک، فشار روانی مضاعفی را در قالب «اضطراب عملکرد» و «کمال‌گرایی افراطی» ایجاد می‌کند که می‌تواند کودک را در برابر شکست‌های عادی زندگی آسیب‌پذیرتر کند.

احمدزاده توری با اشاره به فقدان تعامل روزمره با خواهر و برادر، خاطرنشان کرد: از نظر علمی، نبود تجربه مذاکره، تقسیم نقش، حل تعارض و همدلی ممکن است در کودکان تک‌فرزند به کمرویی در شروع ارتباطات یا انتظار یک‌طرفه برای توجه منجر شود.

 وی افزود: این کودکان اغلب در تصمیم‌گیری‌ها استقلال فردی بالاتری نشان می‌دهند، اما مدیریت وابستگی عاطفی و مسئولیت‌پذیری نسبت به دیگران برای آن‌ها با چالش همراه است که این مسئله به شدت به سبک والدگری بستگی دارد.

این عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی بابل، فشار روانی ناشی از تمرکز انتظارات تحصیلی، شغلی و اخلاقی والدین بر تک‌فرزند را «فشار فشرده» توصیف کرد و یادآور شد: در بلندمدت به اضطراب عملکرد و کمال‌گرایی افراطی دامن می‌زند.

وی در عین حال تصریح کرد: تنهایی تک‌فرزندان لزوماً بیشتر از کودکان دارای خواهر و برادر نیست، اما کیفیت آن بیشتر از نوع عاطفی و نبود همبازی عمیق است که با تقویت ارتباطات خارج از خانه قابل مدیریت است.

احمدزاده توری در حوزه آمادگی برای زندگی جمعی نیز گفت: تک‌فرزندان ممکن است در محیط‌های آموزشی مهارت‌های رهبری خوبی داشته باشند، اما در پذیرش نقش‌های فرعی و کار تیمی با چالش روبه‌رو شوند. به همین دلیل، مشارکت در فعالیت‌های گروهی فوق‌برنامه نظیر ورزش و موسیقی را برای جبران این خلأ توصیه کرد.

وی راهکارهای تربیتی برای خانواده‌های تک‌فرزند را شامل برنامه‌ریزی منظم برای ارتباط با همسالان، تفویض مسئولیت‌های کوچک در خانه برای تقویت مسئولیت‌پذیری، و گوش دادن فعال به احساسات کودک برشمرد.

عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی بابل هشدار داد: والدین باید از وابستگی متقابل پرهیز کرده و از مقایسه دائمی فرزند با دیگران و تمرکز صرف بر نتیجه خودداری کنند.

انتهای پیام