حسن اکبری در گفتوگو با ایسنا از گونه پلنگ ایرانی به عنوان بزرگ جثهترین گربهسان کشور در حال حاضر و با توجه به از بین رفتن گونههای شیر ایرانی و ببر مازندران یاد کرد و افزود: این گونه که در راس هرم غذایی قرار دارد، از نظر حفاظتی در محیط زیست کشور بسیار حائز اهمیت است.
وی با بیان این که عمدتاً گربهسانان جزو گروه های پرجاذبهای در حیات وحش محسوب میشوند، خاطرنشان کرد: این جذابیت به تناسب بزرگتر شدن جثهی گربهسانان افزوده میشود.
اکبری در ادامه پلنگ را مهمترین گربهسان استان یزد پس از نابودی یوزپلنگ در منطقه ذکر و تصریح کرد: بررسی جمعیت پلنگ در کشور و به تبع آن استان یزد حکایت از این دارد که این گونه در بسیاری از زیستگاههای کوهستانی به شدت کاهش یافته یا از بین رفته و هم اکنون در خطر انقراض قرار دارد.
وی یکی از مهمترین زیستگاههای پلنگ ایرانی در ایران مرکزی را طی سالهای دور گذشته، ارتفاعات شیرکوه یزد که از تنگچنار در مهریز تا ارتفاعات اردکان گسترده شده است، ذکر و با بیان این که هم اکنون این زیستگاه فاقد پلنگ است، بیشترین جمعیت کنونی پلنگ ایرانی در استان یزد را مربوط به مناطق حفاظت شده کوه بافق و پناهگاه حیات وحش کمکی در بهاباد دانست.
مدیر کل محیط زیست استان یادآور شد: براساس سوابق بررسی شده از آرشیو مستندات موجود در استان، فراوانی پلنگ در شیرکوه یزد طی ادوار گذشته تا حدود دهه ۵۰ به اندازهای بوده که بنا به سیاستهای آن زمان، برای شکار پلنگ نیز پروانه صادر میشده است ولی بعدها به تدریج با نابودی جمعیت طعمههای این گونه از جمله کل و بز و قوچ و میش، شاهد کاهش زادآوری و جمعیت آن بودهایم.
وی افزود: البته کاهش غذای پلنگ در زیستگاههای کوهستانی مانند شیرکوه موجب حمله موردی این جانور به دامهای اهلی نیز میشده که این موضوع باعث حساسیت مردم روستاهای این مناطق و مقابله برای کشتن پلنگ گاهاً با اسلحه و عمدتاً در قالب طعمههای مسموم و نهایت حذف این گونه از کوهستان مذکور شده است.
اکبری از اهتمام استان به حفاظت از جمعیت و نژاد موجود پلنگ استان در مناطق کوه بافق و کمکی بهاباد خبر داد و با اشاره به تجربه تلخ نابودی یوز ایرانی در استان طی سالهای اخیر، گفت: در دهه ۸۰ بیشترین جمعیت یوزپلنگ کشور را استان یزد داشت ولی به دلیل محدود شدن طعمه و زیستگاه مطلوب به مناطق حفاظت شده و توسعههای معدنی و جادهها در خارج از مناطق چهارگانه طی سالهای گذشته از بین رفت، لذا تلاش داریم که مانع بروز چنین سرنوشتی برای پلنگ در استان شویم.
وی با بیان این که پلنگ نیز همانند یوزپلنگ دارای قلمروی وسیعی است و امکان خروج آنها از محدوده حفاظتی محیط زیست و نابودی آن در میان مدت وجود دارد، گفت: در همین راستا پایش علمی زیستگاهها و برآورد جمعیت این گونه در مناطق تحت حفاظت و احیای آن در کوهستان شیرکوه را دنبال میکنیم.
این مسئول با اشاره به این که اجرای طرح احیای گونه پلنگ در زیستگاه شیرکوه که یک طرح هزینهبر و نیازمند مطالعات فنی دقیق است، گفت: بخشی از کوهستان شیرکوه از حدود ۱۰ سال قبل به عنوان پناهگاه حیات وحش معرفی شده و بخشهایی از آن کوهستان هم به عنوان قرق اختصاصی تحت حفاظت قرار گرفته است، به طوری که هم اکنون در مجموع در این کوهستان بالغ بر ۷۰۰۰ راس کل و بز و قوچ و میش به عنوان طعمه پلنگ وجود دارد.
وی گفت: البته در این کوهستان جمعیتهایی از گراز را نیز داریم که گونهای مهاجر از استان فارس است و در حال حاضر مشکلات زیادی را برای کشاورزان منطقه ایجاد کردهاند در حالی که حضور پلنگ در این منطقه میتوانست جمعیت گراز در زیستگاه شیرکوه را نیز تا حدودی مهار کند.
اکبری در ادامه با اشاره به در حال اجرا بودن طرح پایش و برآورد جمعیت پلنگ با نصب ۵۰ دوربین تلهای در منطقه کمکی بهاباد، گفت: خوشبختانه بررسی دوربینها تاکنون حکایت از وضعیت امیدوارکننده هم به لحاظ پلنگ و هم جمعیت علف خواران دارد.
وی گفت: نتایج این بررسیها قطعاً در برنامه ریزی حفاظتی پلنگ و سایر گونههای این مناطق که به شدت از ناحیه خشکسالی و تغییر اقلیم و البته فعالیتهای معادنکاوی و معدنکاری تهدید میشود، تاثیرگذار است.
مدیر کل محیط زیست استان با بیان این که برخی نتایج حاصله تاکنون نشان دهنده وجود ظرفیت خانوادههایی از پلنگ در منطقه کمکی است، خاطرنشان کرد: منطقه کوه بافق از جمله زیستگاههای قدیمی پلنگ در استان است ولی به نظر میرسد با توجه به خشکسالیهای یک دهه گذشته دارای جمعیت پویایی از این گونه به نسبت گذشته پررونق نباشد اما به هر حال به عنوان مهم ترین زیستگاه پلنگ استان مورد توجه ویژه اداره کل است.
انتهای پیام
