دوشنبه ۵ مرداد ۱۴۰۵ | ۱۰:۴۸
بقائی: اجازه نمی‌دهیم آمریکا تعیین‌کننده زمان جنگ و صلح باشد

بقائی: اجازه نمی‌دهیم آمریکا تعیین‌کننده زمان جنگ و صلح باشد

سخنگوی وزارت امورخارجه ایران با یادآوری این نکته که یادداشت تفاهم اسلام‌آباد، بر اساس مصالح و منافع ملی کشور تنظیم شد، تاکید کرد: هر تصمیمی که در رابطه با استفاده از دیپلماسی برای تأمین منافع ملی کشور گرفته شده، تصمیم مجموعه حاکمیت بوده؛ تصمیمی بوده که محصول اجماع در نهادهای بالادستی و مراجع ذی‌صلاح کشور بوده است. در این موضوع تردید نکنید.

به گزارش ایسنا، اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه در ابتدای نشست هفتگی خود یاد ۳ شهید مفقودالاثر حادثه میناب را گرامی داشت و متنی در این رابطه قرائت کرد: 

امروز جلسه‌مان را در حضور سه شهید جاویدالاثر مدرسه شجره طیبه میناب آغاز می‌کنیم؛ شهید امیرعلی جداوی، شهید مسیحا سالاری که به ماکان نصیری، به‌عنوان کسی که تا امروز فکر می‌کردیم تنها مفقودالاثر جنایت جنگی آمریکا در میناب است، اضافه شدند.

هفته گذشته، باز هم ایران، میناب شد؛ صحنه‌ای که تاریخ کمتر به خود دیده است. تشییع دوباره فرشتگان، پاره‌های پیکر دخترکان و پسران ایران. دست و پا و انگشت‌هایشان را، قطعه‌های بدن بچه‌هایمان را، به خاک سپردیم؛ با چه زجری. باز هم با تمام وجود، کمک‌های آمریکایی را لمس کردیم.

تصویر مادر سپیدمویی که از درد و اندوه به خود می‌پیچید و حاضر نبود این آخرین بازمانده از کودکش را از دست بدهد، برای همیشه در حافظه ایرانیان ثبت شد. دیدید چگونه بازوی کوچکِ قطع‌شده فرزند را می‌بویید، بر پیشانی و صورت می‌مالید و چگونه آن را از قبر باز گرفت و باز هم طلب کرد.

چگونه می‌توان فرزند را از مادر جدا کرد و به خاک سپرد؛ حتی اگر تکه‌ای کوچک از انگشت یا دستِ له‌شده باشد؟

من از همین‌جا از خانم کایا کالاس که نگران حقوق بشر مردم ایران بودند و هر از چند گاهی به بهانه حقوق بشر بیانیه‌ای علیه ایران صادر می‌کنند و کسانی را در فهرست تحریم‌های حقوق بشر قرار می‌دهند، سؤال می‌کنم که آیا این‌ها ایرانی نیستند؟ آیا این‌ها انسان‌های بی‌گناه نبودند؟

از دولت فرانسه سؤال می‌کنم که همین هفته گذشته ادعای حمایت از ایرانیان و جامعه مدنی ایران را مطرح کردند، به بهانه اقدام ایران برای پاسخگو کردن دو دیپلمات آن‌ها که در ایران، تحت پوشش دیپلمات، به اقدامات مداخله‌جویانه علیه ایران دست می‌زدند. این سؤال را مطرح می‌کنم: از کدام جامعه مدنی ایران صحبت می‌کنید؟

چگونه است که درد و رنج ایرانیانی که در معرض جنایت و تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی قرار گرفتند، حس بشردوستی و انسان‌دوستی شما را تحریک نکرد، اما وقتی با مقابله ایران با اقدامات مداخله‌جویانه‌ شما مواجه می‌شوید، صرفاً پشت شعارهای زیبایی همچون حقوق بشر و جامعه مدنی، خودتان را پنهان می‌کنید؟

بقائی: از خانم کالاس و دولت فرانسه سوال می‌کنم دانش‌آموزان مینابی، ایرانی نیستند؟
بزرگداشت کودکان میناب در نشست سخنگوی وزارت خارجه

 تا هر زمان که منافع‌مان و مصالح‌مان اقتضا کند، دفاع می‌کنیم

بقائی در پاسخ به این سوال که آمریکایی‌ها به محض اینکه قیمت نفت بالا می‌رود و تحت فشار قرار می‌گیرد، به مذاکره روی می‌آورند و با این اهرم به‌راحتی جنگ را مدیریت می‌کند. آیا تدبیری برای برهم زدن این تاکتیک آمریکا نیز در نظر گرفته شده است؟ گفت: نمی‌دانم چطور شما فکر می‌کنید که جنگ را مدیریت می‌کنند. جنگی که قرار بود ظرف سه روز ایران را فرو بپاشاند، ایران را به تسلیم وادارد، و اکنون بعد از ۵ ماه، خودشان در باتلاق خودساخته گیر کرده‌اند، این مدیریت جنگ نیست. اینکه هر از مدتی یک‌بار مرتکب جنایات جنگی شوند و به آن افتخار کنند، صرفاً دست‌وپا زدن در فضاحتی است که با دست خودشان و با وسوسه رژیم صهیونیستی ایجاد کردند و قاعدتاً باید تاوان آن را هم پس بدهند. به عنوان یک اصل، ما نه ندیم نفت هستیم و نه نگران نگرانی‌های آمریکا. آنچه برای ما اصل است، مصالح و منافع ملی است.

بقائی افزود: تصمیم‌گیری درباره مصالح و منافع ملی یک کشور، یک معادله تک‌مجهولی نیست؛ متغیرهای زیادی دارد و در نهایت، آنچه برای ما تعیین‌کننده است، امنیت ملی و منافع ملی است. تصمیم‌گیری درباره آن نیز در یک روند کاملاً شفاف و مشخص، با مشارکت همه دستگاه‌های تصمیم‌گیر در جمهوری اسلامی ایران صورت می‌گیرد و وزارت امورخارجه هم یکی از آن‌هاست. قطعاً ما هیچ‌وقت اجازه نداده‌ایم و اجازه نخواهیم داد که آمریکا تعیین‌کننده زمان جنگ و صلح باشد. ما تا هر زمان که منافع‌مان و مصالح‌مان اقتضا کند، دفاع می‌کنیم و هر وقت احساس کنیم که می‌توانیم از ابزار دیپلماسی برای حفظ منافع ملی استفاده کنیم، حتماً به عنوان یک ابزار از آن استفاده خواهیم کرد.

استفاده از انرژی صلح آمیز هسته‌ای حق همه کشورهای عضو پیمان منع عدم اشاعه است

سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به سوالی مبنی بر اینکه ترامپ اعلام کرده که در اعطای پیوستن عربستان به پیمان ابراهیم این کشور حق غنی‌سازی خواهد داشت و نظر ایران در این ارتباط چیست با توجه به اینکه آمریکا با غنی سازی در داخل ایران مخالفت کرده است و این که به نظر شما واکنش رژیم صهیونیستی به این موضوع چگونه خواهد بود؟  گفت: در اینکه رژیم صهیونیستی با هرگونه انتقال فناوری و پیشرفت درون‌زا به کشورهای منطقه مشکل دارد تردیدی وجود ندارد و در این زمینه از هرگونه اقدامی برای جلوگیری از انتقال فناوری کوتاهی نمی‌کند.

وی با بیان اینکه ما نیز خبر این توافق را از رسانه‌ها شنیدیم و گویی تفاهم ۲۴ ساعت بیشتر طول نکشید چرا که آمریکایی‌ها شروطی برای اجرای آن مطرح کردند، افزود: استفاده از انرژی صلح آمیز هسته‌ای حق همه کشورهای عضو پیمان منع عدم اشاعه است. 

وی با اشاره به رفتارهای گزینشی آمریکا در این مورد و کارشکنی آنها برای اینکه ایران از این حق استفاده کند، تاکید کرد: بهانه اقدامات آمریکا علیه ایران، همین اصرار ایران بر استفاده از این حق خود بود. حال قضاوت این تناقض را به افکار عمومی جهان واگذار می‌کنیم. موضع ما این است که هر کشوری که عضو پیمان منع اشاعه است باید از حقوق خود در این زمینه بهره‌مند باشد . استفاده صلح‌آمیز از انرژی هسته‌ای، حق تمام کشورهاست.

این طرف فرانسوی است که باید عذرخواهی کند

سخنگوی وزارت خارجه در ادامه این نشست در پاسخ به سوالی در ارتباط با ادعاهای وزیر خارجه فرانسه مبنی بر نحوه رفتار ایران با دو دیپلمات فرانسوی و طرح این ادعا که این دیپلمات ها مورد ضرب و شتم قرار گرفته‌اند و ایران باید به خاطر این رفتار عذرخواهی بکند، خاطرنشان کرد : فرا رو به جلو و دست پیش گرفتن فرانسوی‌ها مسبوق به سابقه است و فکر می‌کنم این طرف فرانسوی است که باید عذرخواهی کند.

وی با بیان اینکه آنها تحت پوشش امور دیپلماتیک اقدام به دخالت در امور داخلی ایران کرده‌اند و این اقدامات طبق کنوانسیون‌های بین‌المللی به هیچ عنوان موجه نیست، تصریح کرد: آنها به بهانه ارتباط با جامعه مدنی ایران، اقدام به دخالت در امور داخلی ایران کردند و برای خود در این زمینه ماموریتی در نظر گرفته‌اند که همانطور که اشاره کردم طبق کنوانسیون‌های بین‌المللی اینگونه اقدامات به هیچ وجه موجه نیست و دخالت در امور داخلی کشورها محسوب می‌شود.

این دیپلمات ارشد ایرانی گفت: ما مواضع خود را در این ارتباط صریحا اعلام کرده‌ایم ، روز گذشته نیز سفیر فرانسه به وزارت خارجه احضار شد و در این جلسه تاکید شد که دولت فرانسه باید از انجام چنین مداخلاتی در امور داخلی ایران به جد خودداری کند .

بزرگ‌ترهای زلنسکی هم او را کنترل کنند و هم مراقب باشند

بقائی درباره حمله اوکراین به کشتی تجاری ایرانی گفت: حتماً همه طرف‌هایی که خود را به نوعی حامی و پشتیبان رژیم اوکراین می‌دانند، باید در این زمینه پاسخگو باشند.

وی افزود: اساساً رفتار رئیس‌جمهور اوکراین یادآور رفتار آنارشیست‌هایی است که در آستانه جنگ جهانی اول، اقدامات نمایشی و بسیار خطرناکی انجام دادند؛ اقداماتی که تبعات آن گریبان‌گیر سراسر اروپا شد. شما نمی‌توانید مطمئن باشید که یک اقدام نمایشی برای جلب توجه یا نشان دادن وزن نه‌چندان بالای خود در معادلات بین‌المللی، صرفاً در همان حد باقی بماند. چنین اقدامی قطعاً پیامدهای غیرقابل پیش‌بینی برای خودتان خواهد داشت و آثار آن دامن منطقه‌ای را که درگیر کرده‌اید نیز خواهد گرفت.

سخنگوی وزارت خارجه ایران تصریح کرد: رژیم اوکراین از چهار سال پیش، کشور خود را به ابزاری در منازعات ژئوپلیتیکی میان قدرت‌ها تبدیل کرده است. در این مدت نیز، به جای تمرکز بر حل بحران و نجات کشور و منطقه از جنگی که به شرق اروپا و به نوعی به کل جهان تحمیل شده، همواره دیگران را متهم کرده است.

وی افزود: ما از ابتدا اعلام کرده‌ایم که هیچ‌گونه مداخله‌ای در منازعه میان اوکراین و روسیه نداریم. اقدام اخیر اوکراین نیز اقدامی کاملاً غیرقانونی، ناموجه و خلاف با منشور ملل متحد بود؛ همچنین یک ماجراجویی خطرناک محسوب می‌شود که قطعاً از سوی ما بی‌پاسخ نخواهد ماند.

بقائی با بیان اینکه «بزرگ‌ترهای زلنسکی باید در این زمینه هم او را کنترل کنند و هم مراقب باشند»، گفت: اقدامات رژیم اوکراین می‌تواند پیامدهایی داشته باشد که بخش‌های مختلف جهان را درگیر کند. ما اطلاع داریم که کشورهای ساحلی دریای خزر به‌شدت از این اقدام نگران و ناراضی هستند و رژیم اوکراین قطعاً باید بابت این اقدام خود پاسخگو باشد.

مشارکت برخی کشورهای منطقه در تجاوز نظامی به ایران را نادیده نمی‌گیریم

بقائی در پاسخ به سوالی درباره بیانیه تحریک‌آمیز وزیر خارجه آمریکا و وزرای شورای همکاری خلیج فارس گفت: ما آمریکا را مسئول تجاوز نظامی به ایران می‌دانیم و البته نمی‌توانیم مشارکت برخی کشورهای منطقه در این تجاوز نظامی را نادیده بگیریم.

وی افزود: ما با کشورهای منطقه طالب روابط خوب هستیم و به هیچ عنوان هیچ خصومتی با هیچ‌یک از کشورهای منطقه نداریم و پیوندهای فراوانی با آن‌ها داریم که می‌تواند مبنای همکاری متقابل باشد. متاسفانه این کشورها قلمرو خود را در اختیار طرف متجاوز قرار دارند و در مواردی مستقلا در تجاوز نظامی مشارکت داشتند.

وی گفت: آن بیانیه، بیانیه مخربی بود چراکه کشورهای منطقه با علم اینکه مفاد یادداشت‌تفاهم به چه شکلی است و ایران هیچ‌گاه و تحت هیچ شرایطی درباره امکانات دفاعی خود مذاکره نخواهد کرد، با وزیر خارجه آمریکا در بیان این موضوع همزبان شدند و این مغایر با ادعای آن‌ها درباره حمایت از روند گفت‌وگوها که منجر به یادداشت‌تفاهم شد، بود. این موردی است که باید درباره آن توضیح داده شود و در این مدت هم شاهد تداوم همکاری این کشورها با آمریکا در ارتکاب جنایت جنگی و تجاوز نظامی علیه ایران بودیم. این موارد را صراحتا اعلام کردیم و انتظار روشن ما از آن‌ها این است که به چنین همدستی‌ای علیه ایران ادامه ندهند.

اجازه بلغارستان به آمریکا برای استفاده از خاکش علیه ایران مصداق عمل تجاوزکارانه است

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره تصویب امکان استقرار هواپیمای سوخت‌رسان نیروی هوایی آمریکا در پایگاه هوایی در بلغارستان از سوی پارلمان این کشور گفت: ما مواضع خود را پیش از این اعلام کرده‌ایم. اطلاع داریم که بلغارستان پیش‌تر نیز اجازه استفاده از فرودگاه صوفیه را برای استقرار و بهره‌گیری هواپیماهای آمریکایی، به‌منظور پشتیبانی از تجاوز نظامی این کشور علیه ایران، صادر کرده بود.

وی گفت : این اقدام مغایر با اصول بنیادین منشور ملل متحد و مبانی حقوق بین‌الملل است و می‌تواند، طبق قطعنامه ۳۳۱۴ مجمع عمومی سازمان ملل متحد، به‌عنوان مصداق عمل تجاوزکارانه تلقی شود، ما این موضوع را صراحتاً اعلام کرده‌ایم.

وی تصریح کرد : همچنین اطلاع داریم که مردم بلغارستان، افکار عمومی این کشور و بخش قابل‌توجهی از نمایندگان پارلمان بلغارستان با این تصمیم مخالف هستند؛ زیرا هر انسان آزاده‌ای می‌داند که تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران اقدامی غیرقانونی بوده و آنان مرتکب جنایات جنگی متعددی شده‌اند.

بقائی خاطرنشان کرد: مردم بلغارستان به‌خوبی آگاه هستند که مردم ایران هیچ مسئله‌ای با این کشور نداشته‌اند. ما طی دهه‌ها روابطی مبتنی بر احترام متقابل با بلغارستان داشته‌ایم از این رو، تصمیم‌گیران بلغارستان باید در قبال این تصمیم ناموجه و خطرناک، که عملاً می‌تواند کشورشان را در جایگاه همدست و همراه آمریکا و رژیم صهیونیستی در یک تجاوز نظامی علیه ایران تقلیل دهد، پاسخگو باشند.

انگلیس می‌داند هرگونه مداخله در تنگه هرمز صرفا باعث پیچیده‌تر شدن ماجرا می شود

سخنگوی دستگاه دیپلماسی ایران درباره موافقت نخست‌وزیر انگلیس با استفاده آمریکا از پایگاه‌های این کشور علیه ایران و همچنین نشست پیش‌روی آمریکا و انگلیس درباره تنگه هرمز گفت: ما انتظار داشتیم دولت جدید انگلیس عاقلانه‌تر از دولت قبلی رفتار کند اما متاسفانه دیدیم که همان مسیر را پیمود و حتی بدتر. ما اطلاع داشتیم و داریم در تجاوز آمریکا علیه ایران طی ۴۰ روز، آمریکا از پایگاه‌های نظامی انگلیس برای پشتیبانی از عملیات تجاوزکارانه خود استفاده کرد. این اقدام با هر معیاری ناقض حقوق و قوانین بین‌الملل است و بیان آن قابل پذیرش نیست. بیان صریح آن توسط نخست‌وزیر جدید انگلیس، اعتراف و اذعان به همدستی در ارتکاب یک عمل متخلفانه بین‌المللی است و لندن باید پاسخگو باشد.

وی افزود: تجربه نشان داده مماشات در مقابل طرف متجاوز و تلاش برای خشنودسازی طرفی که صراحتا قوانین بین‌المللی را زیرپا می‌گذارد، تامین‌کننده صلح و امنیت بین‌المللی نیست و طرفا اعتبار طرف‌های حامی این روند را بیش از پیش مخدوش خواهد کرد.

وی افزود: درباره تنگه هرمز، حتما انگلیس می‌داند هرگونه مداخله در این موضوع صرفا باعث پیچیده‌تر شدن ماجرا خواهد شد و کمکی به حل موضوع نخواهد کرد. انگلیس اگر صداقت دارد و نگران تنگه هرمز هستند، باید به اصل موضوع مراجعه کنند. مقامات انگلیسی سخنان وزیر خارجه لوکزامبورگ در اجلاس آسه‌آن را نگاه کنند و برای یک بار هم که شده صادقانه اعتراف کنند عامل و بانی وضعیت فعلی در تنگه هرمز، آمریکاست.

بقائی گفت: تنگه هرمز قبل از ۹ اسفند باز بود. وضعیت کنونی هیچ دلیلی ندارد جز اقدام تجاوزکارانه آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران.

مذاکرات ما با عمان است؛ هیچ مذاکره‌ای با آمریکا نداریم 

وی درباره گفت‌وگوهای دوجانبه فنی میان ایران و عمان در مورد تنگه هرمز و اینکه آیا «آمریکا در حال اعمال فشار به عمان درباره به نتیجه نرسیدن مذاکرات است؟»، گفت: چند دور مذاکرات مفیدی با عمانی‌ها در روزهای جمعه و شنبه برگزار شد. درباره نحوه مدیریت تردد کشتی‌رانی در تنگه هرمز گفت‌وگو شد. هدف این است ایران و عمان به عنوان دو دولت ساحلی تنگه هرمز، سازوکارهایی را برای اطمینان از کشتیرانی ایمن تدوین کنند. وضعیت تنگه هرمز تغییری نکرده و به دلیل اقدامات تجاوزکارانه آمریکا و ناامنی که آمریکا بر منطقه تحمل کرده، بسته است. این مذاکرات ما ارتباطی با آمریکا ندارد و موضوعی دوجانبه است و کماکان ادامه دارد.

بقائی درباره انتشار خبرهایی مبنی بر شکل‌گیری آتش‌بس ۱۰ روزه گفت: خیر. به این گمانه‌زنی‌های رسانه‌ای خیلی توجهی نکنید. ما هیچ مذاکره‌ای با آمریکا نداریم. مذاکراتی که اکنون داریم، با عمان و ایجاد تمهیدات لازم درباره تنگه هرمز است.

سفارتخانه‌ها فعالیت خودشان را دارند

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره گزارش‌های منتشرشده پیرامون فعالیت سفارتخانه‌های خارجی، به‌ویژه سفارتخانه‌های کشورهای اروپایی در تهران، گفت: من نمی‌دانم چقدر این سؤال اهمیت دارد. ببینید، الان ماه اوت هستیم و خیلی‌ها در این ماه برای تعطیلات ممکن است رفت‌وآمد داشته باشند. کم‌وبیش سفارتخانه‌ها فعالیت خودشان را دارند.

وی افزود : در یک مورد، فضایی راه افتاد که ما فکر می‌کنیم عامدانه بود و بخشی از جنگ روانی آمریکا و برخی از متحدانش بود. در مورد انگلیس شایعاتی مطرح شد و درباره برخی دیگر از سفارتخانه‌ها نیز مطالبی عنوان شد که خودشان آن را تکذیب کردند؛ از جمله در مورد فرانسه که، همان‌طور که عرض کردم، دیروز سفیر فرانسه برای احضار در وزارت امور خارجه حضور داشت.
بقائی تصریح کرد: بخش عمده‌ای از این گزارش‌ها را به حساب جنگ روانی بدانید که آمریکا در ایجاد آن استاد است.

به هیچ عنوان از اصول و مبانی‌ منافع و امنیت ملی خود کوتاه نخواهیم آمد

سخنگوی دستگاه دیپلماسی ایران در پاسخ به سوالی درباره وضعیت یادداشت‌تفاهم اسلام‌آباد گفت: وضعیت روشن است، ما یک یادداشت‌تفاهمی داشتیم که تکالیف طرفین بیان شده بود. تعهداتی که در این یادداشت پیش‌بینی‌شده بود، مورد نقض قرار گرفت. هیچ توافقی نمی‌تواند یک‌طرفه باشد و ما هم اجرای تعهدات خود را متوقف کردیم. اینکه در آینده به چه سمت و سویی خواهیم رفت، باید به زمان نگاه کنیم. اما یک مورد مشخص است؛ ما به هیچ عنوان از اصول و مبانی‌ای که به‌عنوان منافع و امنیت ملی خود تعریف کرده‌ایم، کوتاه نخواهیم آمد.

آمریکا به‌صورت مستمر از پایگاه‌های نظامی در کویت علیه ما استفاده می‌کند

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره اظهارات سفیر کویت در آمریکا مبنی بر عدم مشارکت این کشور در عملیات نظامی علیه ایران و در اختیار نگذاشتن خاک خود به نظامیان آمریکایی، گفت:این اظهارات خوب است، اگر در عمل به منصه ظهور برسد. متأسفانه در عمل این‌طور نیست. در عمل، آمریکا به‌صورت مستمر از پایگاه‌های نظامی مستقر در کویت استفاده می‌کند و از امکانات مستقر در کویت برای تداوم جنایات جنگی خود علیه ایران بهره‌کشی می‌کند.

وی گفت : آنچه به‌عنوان موضع اعلامی کشورهای منطقه مطرح می‌شود، عمدتاً متمرکز بر شماتت ایران به خاطر پاسخ دادن به اقدامات نظامی آمریکا است و البته در مواردی نیز همین مواردی که بیان کردید مطرح می‌شود. این‌ها را ما باید در عمل ببینیم.

بقائی تاکید کرد : آنها در عمل، نباید اجازه بدهند که آمریکا از حاکمیت و سیادت آن‌ها سوءاستفاده کند و آن را برای حمله به یک کشور همسایه مسلمان، نقض کند.

امنیت مرزی، مقابله با تروریسم و گروه‌های تروریستی محور مذاکرات با نخست‌وزیر عراق بود

این دیپلمات ارشد ایرانی در پاسخ به این سوال که هفته گذشته شاهد حضور نخست‌وزیر عراق در کشورمان بودیم و رایزنی‌هایی نیز با رئیس‌جمهور داشتند. رسانه‌های آمریکایی یک‌سری ادعاها مطرح کردند مبنی بر اینکه پیامی از جانب آمریکا آورده شده بود که دفتر نخست‌وزیری عراق این موضوع را تکذیب کرد. می‌خواستم بدانم آیا خود عراق در این سفر تمایلی داشته که در این خصوص صحبت کند و یا پیشنهاداتی داده باشد یا خیر؟ همچنین در خصوص مسائل امنیتی میان ایران و عراق چه رایزنی‌هایی صورت گرفته است؟ گفت: در مورد بخش اول سؤال شما، نخست‌وزیر محترم عراق و دفتر ایشان درباره آن موضع گرفتند و موضع ما نیز همان است. ایشان خیلی صریح به این موضوع پاسخ دادند.

وی افزود: راجع به موضوعات امنیتی، بله؛ در جریان این سفر درباره همکاری‌های ایران و عراق در حوزه تقویت امنیت مرز، مقابله با تروریسم و گروه‌های تروریستی، بر اساس توافق‌نامه‌ای که از چند سال قبل میان دو کشور وجود داشته است، گفت‌وگو شد. تلاش ما این است که با همکاری دولت عراق و با همکاری مراجع ذی‌ربط در اقلیم کردستان عراق، مرزهای دو طرف، مرزهای مشترک، مرزهایی امن و به دور از تحرکات گروه‌های تروریستی باشد.

سلاح مقاومت برای دفاع از حاکمیت ملی و تمامیت ارضی لبنان بوده است

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «اواخر هفته گذشته رئیس‌جمهور لبنان در سفری به آمریکا با ترامپ دیدار و از وی خواست که به دولت این کشور در موضوع خلع سلاح نیروهای مقاومت کمک کند. ترامپ نیز گفت که اگر دولت لبنان بخواهد، آمریکا آماده گفت‌وگو با حزب‌الله است. نظر شما درباره این موضوع و همچنین درخواست دولت لبنان از یک کشور خارجی برای کمک چیست؟» گفت:
من بخشی از کمک‌های آمریکا به کشور خودمان را پیش‌تر توضیح دادم و کمک‌های آمریکا به کشورهای مختلف، کم‌وبیش، در منطقه ما به همین شکل بوده است.

وی ادامه داد : درباره موضوع لبنان نیز بارها صحبت کرده‌ایم. سلاح مقاومت برای دفاع از حاکمیت ملی و تمامیت ارضی لبنان بوده است. لبنان همچنان با مسئله اشغال مواجه است.

وی ادامه داد : اینکه لبنانی‌ها به شمول مقاومت لبنان، به چه شکل تصمیم بگیرند از حاکمیت ملی، تمامیت سرزمینی و عزت خود در برابر رژیمی که هیچ حد و مرزی در جنایت و تجاوز نمی‌شناسد دفاع کنند، موضوعی است که به خود لبنانی‌ها مربوط می‌شود، اما تجربه نشان داده است که در برابر طرف‌هایی که جز زبان زور چیزی نمی‌شناسند، به هیچ عنوان نمی‌توان بی‌سلاح و بی‌دفاع ماند.

تنها مقصر وضعیت فعلی آمریکاست

بقائی در پاسخ به سوالی درباره اینکه «برخی رسانه‌ها مدعی هستند اقدامات اخیر ایران بهانه برای تجاوزات آمریکا ایجاد کرد»، گفت: من خواهش می کنم خودمان را به خاطر خباثت دشمن شماتت نکنیم. ما به هیچ عنوان در بروز وضعیت فعلی مقصر نبودیم. تنها مقصر وضعیت فعلی آمریکاست که با هر تحلیلی، ممکن است بگویید در دام رژیم صهیونیستی افتاد و یا به خاطر مطامع خود این اقدامات را انجام داد. با هر تحلیلی این آمریکا و رژیم صهیونیستی بودند که یک بار در خرداد ماه،‌یک بار در اسفند ماه و یک بار با گذشت ۲۲ روز از امضای یک یادداشت‌تفاهم، تجاوزات خود را علیه ایران انجام دادند.

وی ادامه داد: بهانه‌ای که مطرح کردند این بود که ایران در تنگه هرمز تحرکاتی را انجام داد. اما باید چند نکته را مدنظر داشته باشیم. در بند پنجم یادداشت تفاهم ، تعهدات ما را به روشنی بیان کرده و تاکید دارد که ایران ترتیباتی را برای عبور ایمنی کشتی‌های تجاری اتخاذ خواهد کرد.آمریکا اما چه کاری انجام داد؟ قبل از مهلت ۳۰ روزه که تعهدات ایران انجام شود، در واکنش به چند حادثه ادعایی ،حملات گسترده‌ای را علیه ایران آغاز کرد. ما از اول گفته بودیم مسیر جنوبی که آمریکا با برخی کشورهای منطقه تعبیه کرده، ناامن است. ما مسیر امن را تعهد داده بودیم که تدبیر کنیم و این کار را انجام دادیم و تا مهلت ۳۰ روزه این کار را به اتمام می‌رساندیم اما آمریکایی‌ها با این تصور که ایران مشغول مراسم تشییع رهبر شهید است و درباره مسیر جنوبی مسامحه خواهد کرد، در یک اقدام هماهنگ با برخی کشورهای منطقه شروع به منحرف کردن کشتی‌ها از مسیر شمالی به مسیر جنوبی کردند .

اقدام آمریکا تله‌گذاری برای کشتی‌ها و بهانه‌ای برای آتش‌افروزی بود

دیپلمات ارشد جمهوری اسلامی ایران خاطرنشان کرد: این مسیر ناامن و مغایر با بند پنجم یادداشت‌تفاهم است. فکر نمی‌کنم کسی بپذیرد که سه کشتی عربستانی، قطری و اماراتی که ادعا شد برای آن‌ها حادثه ایجاد شد، به صورت تصادفی با خاموش کردن ردیاب‌های خود از آن مسیر استفاده می‌کردند. خاموش کردن ردیاب با علم به اینکه مسیر امن در دسترس است و آمریکا فعالانه کشتی‌ها را با تهدید و تطمیع از مسیر شمالی به سمت مسیر جنوبی منحرف کند و بدتر از آن، اینکه تعهد ما طبق بند پنجم، تسهیل تردد ایمن کشتی‌های تجاری بود. آمریکا و برخی کشورهای منطقه باید پاسخ دهند که چطور از کشتی‌های تجاری به عنوان مامن برای انتقال تجهیزات نظامی و برخی ناوچه‌ها از مسیر جنوبی استفاده کردند. اقدام تحریک‌آمیزی که آمریکا با همکاری برخی کشورهای منطقه انجام دادند، به نوعی تله‌گذاری برای کشتی‌ها، برای ناامن جلوه دادن تنگه هرمز و بهانه‌ای برای آتش‌افروزی بود.

بقائی ادامه داد : فکر می‌کنید اگر طرفی اندک ارزشی برای امضای خود قائل باشد، حاضر است به خاطر یک نقض، به فرض اینکه این نقض از طرف ایران صورت گرفته، چنین عکس‌العمل نامتناسبی داشته باشد و به مدت چند روز مرتکب جنایت جنگی شود؟ تمام شواهدحاکی از آن است که این اقدام حساب‌شده برای بهانه‌جویی و نقض عهد بود.

تا زمانی که رفتار آمریکا به این شکل ادامه داشته باشد، به شکل‌گیری یک روند معقول امیدی نیست

سخنگوی وزارت خارجه ایران در پاسخ به این سوال که «شرایط ایران برای آغاز مذاکره با آمریکا چیست؟»، گفت: آمریکا باید یاد بگیرد که مانند یک دولت مسئول عمل کند. رفتار آمریکا در این یکی دو سال اخیر شبیه یک باند مافیایی بوده که به هیچ قاعده و قانونی پایبند نبوده و در گفتار و رفتار همه هنجارهای حقوق بین‌الملل را نقض کرده و تا زمانی که چنین رفتاری از آمریکا ادامه داشته باشد، ما نمی‌توانیم به شکل‌گیری یک روند معقول امید داشته باشیم.
وی در ادامه صحبت‌های خود افزود: آن چیزی که در حال حاضر وجود دارد را نمی‌توان آتش‌بس گذاشت. اینکه در چند روز گذشته فضا آرام‌تر بوده، نتیجه تدبیر نیروهای مسلح ایران بوده که همواره با چشمانی باز مراقب هستند و قطعا هر اقدامی که از طرف آمریکا صورت بگیرد، با پاسخ قاطع ما مواجه خواهد شد؛ همانطور که در مدت اخیر شاهد آن بوده‌ایم.

حمله به شلمچه و مسیر مشهد نشان از کینه‌توزی آمریکا با همه ارزش‌هایی است که برای ایرانی‌ها قداست دارد

وی درپاسخ به سوالی درباره حملات آمریکا به زائران اربعین حسینی در مرز شلمچه گفت: آمریکا از روی استیصال در این روزهای اخیر حملات زیادی را علیه زیرساخت‌های غیرنظامی ما انجام داد. این معنادار است که روزهای اول مسیر ارتباطی به مشهدالرضا را هدف قرار دارند و در روزهای اخیر مسیر پیاده‌روی اربعین را. این اقدامات نشانگر کینه‌توزی آمریکا با همه ارزش‌هایی است که برای ما ایرانی‌ها قداست دارد. حمله این زیرساخت‌ها به منزله ارتکاب جنایت جنگی است.

اعضای شورای همکاری خلیج فارس در روش و رویکرد خود تجدیدنظر کنند

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره بیانیه مشترک شورای همکاری خلیج فارس و اردن در خصوص تحولات اخیر، نیز اظهار کرد : اینکه حملات ایران را نقض آشکار یادداشت تفاهم و تجاوز اعلام کرده‌اند، از عجایب روزگار است و اگر کشورهای حاشیه خلیج فارس و اردن نگران یادداشت تفاهم شده‌اند. قاعدتاً باید آمریکا را به خاطر نقض این یادداشت تفاهم محکوم می‌کردند.

وی ادامه داد: این‌گونه وارونه‌نمایی واقعیت‌ها، مشکل را حل نمی‌کند. شورای همکاری خلیج فارس، به‌ویژه کشورهایی که آگاهانه در این چند ماه خود را تا حد همدست و همکار آمریکا برای تجاوز نظامی علیه ایران پایین آوردند، باید حقیقتاً در روش و رویکرد خود تجدیدنظر کنند.
بقائی تاکید کرد : اردن نمی‌تواند این را تکذیب کند که خاک این کشور مورد استفاده آمریکا برای حمله به ایران قرار گرفته است. در این شرایط، نمی‌توانند به ما راه‌حل بدهند. اگر از خاک کشور دیگری برای حمله به آن‌ها توسط طرف ثالث استفاده می‌شد، واکنششان چه بود؟

وی تصریح کرد : آنها باید از لفاظی‌های سیاسی دست بردارند، تصمیم بگیرند که این رفتار را متوقف کنند و مانع سوءاستفاده آمریکا از قلمروشان برای حمله به ایران شوند.

اقدام انگلیس علیه سپاه خلاف حقوق بین‌الملل و خصمانه است

بقائی درباره اقدام جدید انگلیس علیه سپاه گفت: این که انگلیسی‌ها به بخشی از حاکمیت، نهادی که مربوط به جمهوری اسلامی ایران است و بخش لاینفک نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران است و مدافع ایران و منطقه در برابر تروریسم داعشی بوده ، چنین برچسبی بزنند، اقدامی خلاف حقوق بین‌الملل و خصمانه است و به هیچ عنوان قابل پذیرش نیست.
وی افزود: این یک اقدام سیاسی است با هدف اعمال فشار بر ایران و هیچ مبنای قانونی و حقوق بین‌المللی ندارد و تبعات چنین اقدامی با طرف انگلیسی است. حتما جمهوری اسلامی ایران تدابیری را برای مواجهه با این اقدام غیرقانونی انگلیس اتخاذ خواهد کرد.

بقائی در پاسخ به این سوال که «آیا ایران به پیشنهادات طرف‌های میانجی پاسخ داده است؟»، گفت: بهانه شروع آتش‌افروزی جدید آمریکا حوادث رخ داده برای چند کشتی در تنگه هرمز بود. طرف‌هایی که در این چند ماه سعی بر جلوگیری از تشدید تنش داشتند، پیشنهادهایی را بر تمرکز بر این موضوع مطرح کردند اما گفت‌وگوهایی که در این چند روز داشتیم، منحصرا با عمان بوده است. ما تلاش داریم درباره تردد کشتیرانی سازوکارهایی را اتخاذ کنیم و این مشورت‌ها ادامه دارد.

ایران و چین نگرانی جدی نسبت به استمرار یک‌جانبه‌گرایی بسیار مخرب از سوی آمریکا دارند

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «واکنش ایران به سفر نتانیاهو به آمریکا چیست؟ و با توجه به اینکه دکتر عراقچی با وزیر امور خارجه چین دیدار کردند، ارزیابی شما از این دیدار چیست و چه انتظاری از چین دارید؟» تصریح کرد : دیدار آقای دکتر عراقچی با همتای چینی در حاشیه اجلاس شانگهای صورت گرفت. چین شریک راهبردی ایران، عضو موثر سازمان شانگهای و بریکس و همچنین عضو دائم شورای امنیت سازمان ملل متحد است.

وی ادامه داد : روابط دوجانبه ایران و چین نیز روابطی خوب است که به‌طور مستمر در حال توسعه و گسترش است. ما با چین، هم در حوزه‌های مختلف دارای منافع متقابل و مشترک هستیم و هم نگرانی‌های مشترکی داریم.

سخنگوی دستگاه دیپلماسی ایران خاطرنشان کرد : چین نیز مانند ما نگران وضعیت صلح و امنیت در منطقه و در سطح بین‌المللی است. هر دو کشور نگرانی جدی نسبت به استمرار یک‌جانبه‌گرایی بسیار مخرب از سوی آمریکا داریم.

بقائی خاطرنشان کرد: در دیدار وزیران امور خارجه ایران و چین هم درباره موضوعات دوجانبه گفت‌وگو شد و هم در خصوص هماهنگی‌ها و همکاری‌های دو کشور در سطح سازمان ملل متحد و در چارچوب ترتیبات چندجانبه، رایزنی‌هایی صورت گرفت.

جمع ترامپ، نتانیاهو و زلنسکی را می‌توان «مثلث شر» نامید

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «شاهد حمله به یک شناور ایرانی در دریای خزر بودیم. واکنش عملیاتی و اقدامات عملی جمهوری اسلامی ایران در واکنش به این موضوع چه خواهد بود؟ ضمن اینکه زلنسکی قرار است فردا دیداری با ترامپ داشته باشد و از طرف دیگر نتانیاهو نیز در حال سفر به آمریکا برای دیدار با ترامپ است. این مثلث را چگونه می‌بینید و هم‌زمانی این حمله به شناور ایران را چگونه ارزیابی می‌کنید؟» گفت: شما ممکن است این موضوع را این‌گونه تفسیر کنید که با این اقدام خواسته‌اند نوعی خوش‌رقصی برای کسانی انجام دهند که به‌عنوان ارباب واقعی خود محسوب می‌شوند. اما به هر حال، این جمع را صرفاً می‌توان به نوعی تشکیل یک مثلث شر تعبیر کرد.
بقائی تصریح کرد : قطعاً چنین مثلث‌هایی هیچ‌گاه برای صلح و امنیت بین‌المللی اثر مفیدی نداشته‌اند؛ بلکه همواره مخرب و مخل بوده‌اند.

تفاهم اسلام آباد، بر اساس مصالح و منافع ملی کشور تنظیم شد

سخنگوی وزارت امور خارجه در این نشست خبری در پاسخ به این سوال که در حال حاضر دیپلماسی به‌صورت کلان و یادداشت تفاهم اسلام آباد در داخل کشور مورد هجمه و انتقاد قرار می‌گیرد. بخش مهمی از این انتقادات متوجه وزارت امور خارجه و آقای عراقچی است. آیا پاسخی به این انتقادات دارید؟ از جمله اینکه گفته می‌شود همه‌چیز را دادید، مانند تنگه هرمز، و هیچ چیزی ایران دریافت نکرده است؛ یا اینکه می‌توانستید امتیازهای بیشتری در یادداشت تفاهم بگیرید. همچنین مطرح می‌شود که اگر آتش‌بس و تفاهمنامه را نمی‌پذیرفتید، شرایط به نفع ایران تغییر می‌کرد، یا هر زمان که حملات ایران اوج می‌گرفت و دست برتر را پیدا می‌کرد، شما به توقف جنگ رضایت می‌دادید. حتی گاهی شنیده می‌شود که آقای عراقچی و وزارت امور خارجه به‌صورت خودسرانه اقداماتی را رقم زدند. پاسخ شما به این انتقادات چیست؟» خطاب به خبرنگار پرسش کننده گفت: همان طور که می‌دانید هر تصمیمی که در رابطه با استفاده از دیپلماسی برای تأمین منافع ملی کشور گرفته شده، تصمیم مجموعه حاکمیت بوده؛ تصمیمی بوده که محصول اجماع در نهادهای بالادستی و مراجع ذی‌صلاح کشور بوده است. در این موضوع تردید نکنید.

بقائی تصریح کرد : این عبارت را باز هم تکرار می‌کنم که بدعهدی دشمن و خباثت دشمن نباید باعث شود که ما یکدیگر را شماتت کنیم ، یادداشت تفاهم اسلام آباد، بر اساس مصالح و منافع ملی کشور تنظیم شد. در مورد همین موضوعی که اشاره کردید، بند پنج یادداشت تفاهم، کجای این محتوا مغایر با تصمیم‌ها و دستورالعمل‌های ابلاغی به وزارت امور خارجه است؟

سخنگوی وزارت خارجه افزود : اینکه آمریکا تعهد خود را نقض کرد، نباید باعث شود که ما خودمان را سرزنش کنیم. باید بپذیریم که آمریکا طرف بدعهدی است ،در عین حال، ما در دنیای واقعی زندگی می‌کنیم. هر مذاکره‌ای و هر تفاهمی، دو طرف یا چند طرف دارد. بنابراین برای اینکه شما به یک نتیجه برسید، باید همه ملاحظات را در نظر بگیرید و در نهایت به تصمیمی برسید که برآیند آن تأمین‌کننده منافع و مصالح ملی کشور باشد.

درخواست مذاکره از سوی ایران، خبرسازی‌ است

خبرنگاری از بقائی پرسید: هم شما و هم وزارت امور خارجه آمریکا اعلام کرده‌اید که تبادل پیام همچنان بین ایران و آمریکا وجود دارد. می‌خواهم بدانم این تعامل درباره چه موضوعی است؛ آیا درباره بازگشت به تفاهم‌نامه است یا درباره مذاکرات جدید؟همچنین برخی خبرگزاری‌ها اعلام کرده‌اند که ایران درخواست مذاکرات مستقیم در پاکستان یا دوحه را مطرح کرده است. نظر شما در این‌باره چیست؟

بقائی در پاسخ گفت: چنین چیزی اصلاً با ژن ما همخوانی ندارد. درخواست مذاکره از سوی ایران، خبرسازی‌ است که طرف‌های مقابل هر چند مدت یک‌بار انجام می‌دهند. ما در عین اینکه همیشه گفته‌ایم هیچ‌گاه از استفاده از ابزار دیپلماسی برای صیانت از منافع ملی‌مان فرار نکرده‌ایم، دیپلماسی را ابزاری برای حفاظت از منافع ملی ایران می‌دانیم. همزمان، به هیچ عنوان هیچ اقدامی را انجام نخواهیم داد که طرف مقابل برداشت ناصحیحی از آن بکند؛ به خاطر اینکه، همان‌طور که عرض کردم، در زمانی که طرف مقابل مشغول اقدامات ایذایی و تجاوز علیه ایران است، تمرکز ما بر دفاع است. در مورد مواردی که گفته شده، بله، میانجی‌ها ممکن است پیام‌هایی را از طرف آمریکایی به ما منتقل کنند، آن هم درباره تحولات جاری در منطقه؛ ولی در حال حاضر ما هیچ مذاکره‌ای با طرف آمریکایی نداریم.

انتهای پیام

# جهان

آخرین اخبار جهان