به گزارش ایسنا، دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا و دستیارانش به ندرت با کسانی که دشمن میدانند، مدارا میکنند. اما حملات اخیر آنها به دیوان بینالمللی کیفری و توصیف آن با عناوینی مانند «جایی پر از دیوانهها» و وعده نابودی آن به اندازهای اغراقآمیز است که این سوال را بر میانگیزد که آنها از چه چیز میرسند و آیا بیم آن دارند که این دادگاه آنها را محاکمه کند؟
نشریه پالتیکو در یادداشتی با این مقدمه نوشت: این نتیجهگیری بسیاری از مقامات پیشین دولتی و حقوقدانان است. آنها نهتنها به کارزار دولت ترامپ علیه دیوان کیفری بینالمللی، بلکه به تلاش گستردهتر آن برای قطع بودجه، ترک یا تخریب طیفی از سازوکارهای جهانی اشاره دارند که قوانین حقوق بشر را اجرا میکنند- از معاهدات گرفته تا نهادهای وابسته به سازمان ملل. این اقدامات در حالی انجام میشود که دولت ترامپ مرتکب جنایات جنگی در ایران با هدف قرار دادن کودکان مدرسه دختران میناب و تخلفاتی مانند اخراج پناهجویان شده است. ترامپ که پیشتر گفته بود به قوانین بینالمللی نیاز ندارد، برای محافظت از حامیان خود در برابر اجرای عدالت در داخل آمریکا با اقداماتی مانند سوء استفاده از اختیارات عفو دست به هر اقدامی میزند.
عذرا زیا، یک مقام پیشین دولت جو بایدن، رئیسجمهور پیشین آمریکا که اکنون رئیس سازمان «اول حقوق بشر» است، گفت: «آنها هر کاری از دستشان بربباید برای فرار از پاسخگویی انجام میدهند و در عین حال نیز به نهادها و مدافعانی که وظیفه محاکمه ناقضان حقوق بشر را بر عهده دارند، حمله میکنند.»
با این حال، پالتیکو نوشت: آنا کلی، سخنگوی کاخ سفید گفت که دیوان بینالمللی کیفری حاکمیت آمریکا را تهدید میکند و کارزار علیه آن در چارچوب سیاست اول آمریکای ترامپ است. او بیان کرد: «تمام اقدامات دولت قانونی و مطابق با دستور کاری است که رئیسجمهور ترامپ برای اجرای آن انتخاب شده است.»
نگرانی دولت ترامپ از پاسخگو شدن به دلیل روبهرو بودن با اتهامات نقض حقوق بشر، جنایت جنگی و جنایت علیه بشریت با به قدرت رسیدن دموکراتها
در ادامه این مطلب مطرح شد: دیوان بینالمللی کیفری تقریبا هیچ توانایی برای محاکمه شهروندان آمریکایی ندارد. آمریکا هرگز به این دیوان نپیوسته است که تحت محدودیتهای شدید اختیارات قانونی عمل میکند. ترامپ پیشتر از این دیوان برای پیگرد قانونی اسرائیل نیز انتقاد کرده است.
بیل کورتس، یکی از فعالان حزب جمهوریخواه و نزدیک به کاخ سفید به پالتیکو گفت که برخی از مقامات دولت ترامپ واقعا نگران پیگرد قانونی این دیوان هستند. او در این باره گفت: «این نگرانی وجود دارد که اگر دموکراتها به قدرت برسند، یک دیوان بیقید و بند و سایر نهادهای بینالمللی موجی از دعاوی را علیه این دولت و هر کسی مرتبط به آن به راه بیندازند.»
وقتی مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا اخیرا دیوان بینالمللی کیفری را به برپایی جنگ علیه آمریکا متهم کرد، در برخی از جنبههای تهدیدی که دولت میبیند، صریح بود. او گفت که تفنگداران دریایی، ماموران گشت مرزی و افراد دیگری که کار روزانه آنچه «دفاع از آمریکا در برابر دشمنانش» را انجام میدهند، ممکن است هدف این دیوان قرار گیرند.
این نکته قابل تحمل است، چراکه در دولت ترامپ ماموران اجرای قانون و نظامی آمریکا به تعداد قابل توجهی به اتهامات مرتبط با حقوق بشر متهم شدهاند که در مواردی در خارج از مرزهای آمریکا نیز مصداق دارد. کارشناسان حملههای نظامی آمریکا به قایقها در کارائیب و شرق اقیانوس آرام به ظن قاچاق مواد مخدر را که مبنای قانونی مشخصی ندارد و تا کنون منجر به کشته شدن بیش از ۲۰۰ نفر بدون پیشینه و هویت مشخص شده است، شبیه به قتلهای فراقضایی در فیلیپین دانستهاند. سیاست اخراج دستهجمعی مهاجران و پناهجویان نیز اتهامات نقض قوانین بینالمللی را برانگیخته است. اقدامات آمریکا در جنگ ایران که شامل هدف قرار دادن یک مدرسه ابتدایی دخترانه و دیگر اماکن غیرنظامی بوده است، همچنین محاصره انرژی کوبا دولت ترامپ را با اتهامات جنایت علیه بشریت و جنایات جنگی مواجه کرده است. همراهی دولت ترامپ با اقدامات رژیم صهیونیستی در غزه پرسشهایی را درباره همراهی آن با قساوتهای این رژیم برانگیخته است که در دیوان کیفری بینالمللی به نسلکشی متهم شده است.
حملات دولت ترامپ به دیوان بینالمللی کیفری اذعان آن به اهمیت حقوق بینالملل است
پالتیکو در بخش دیگری از این مطلب نوشته است: دیوان بینالمللی کیفری وظیفه دارد به شدیدترین جنایات ارتکابی، از جمله نسلکشی، رسیدگی کند. این دادگاه معمولا آخرین جایی است که به آن متوسل میشوند. این معمولا به این معناست که شاکیان تنها در صورتی میتوانند به آن مراجعه کنند که کشورهای مربوطه فاقد سازوکارهای قانونی قادر به اجرای عدالت نیستند و معمولا فقط در صورتی است که آن کشورها عضو دیوان باشند. به طور نظری، یک شهروند آمریکایی میتواند در دیوان بینالمللی دادگستری محاکمه شود، به ویژه اگر به ارتکاب جنایات خاصی در خاک کشوری که عضو این دیوان است متهم شود. اگر ترامپ بتواند روشهای داخلی برای پاسخگو کردن خود و دولتاش را تضعیف کند، احتمال این که دولت دیگری یا بستگان قربانیان آمریکایی برای پاسخگویی بینالمللی تلاش کنند، افزایش مییابد.
اگر سایر کشورها درباره این که آمریکا چقدر قوانین حاکم بر روابط بینالملل را جدی میگیرد، تردید کنند، ممکن است برخی دولتها بیشتر به نهادهایی مانند دیوان روی آورند. به عنوان مثال، اتحادیه اروپا کارزار ضد دیوان ترامپ را به شدت محکوم کرده است.
برخی از کشورها ممکن است مفهوم «صلاحیت جهانی» را به عنوان وسیلهای برای پاسخگو کردن آمریکاییهای متهم به کار گیرند، اگرچه این کار دشواری است. چنین کشورهایی گزینههای دیگری نیز دارند. آنها میتوانند به مقامات دولت ترامپ ویزا ندهند، تحریمهای اقتصادی اعمال کنند یا اقدامات نمادینتری مانند قطعنامههای پارلمانی که آنها را به نام محکوم میکند، انجام دهند.
در بخش پایانی این یادداشت مطرح شده است: بسیاری میترسند که تیم ترامپ از طریق اقداماتی مانند متقاعد کردن برخی از کشورها به ترک دیوان بینالمللی کیفری، به آن آسیب قابل توجهی وارد کند. ونزوئلا قبلا اعلام کرده است که از این دادگاه خارج خواهد شد. کشورهای دیگر نیز ممکن است از آمریکا در نادیده گرفتن قوانین و هنجارهای بینالمللی تقلید کنند.
اما برخی از حقوقدانان خاطرنشان کردند که به راه انداختن چنین کارزار عمومی علیه دیوان بینالمللی دادگستری، صرفا توجه بیشتری را به این دیوان و جنایات ادعایی دولت ترامپ جلب میکند. یک دادستان پیشین دیوان بینالمللی دادگستری که به دلیل ترس از تلافیجویی دولت ترامپ میخواست هویتش فاش نشود، گفت: «آنها با این کار نشان میدهند که حقوق بینالملل در واقع مهم است.»
انتهای پیام
