دکتر حجت اله علمداری از اساتید راهنمای پایاننامههای کارفرما محور دوره گذشته جشنواره امیرکبیر، در گفت و گو با ایسنا در ارزیابی خود از وضعیت ارتباط دانشگاه با صنعت و جامعه اظهار کرد: این ارتباط همچنان با شرایط مطلوب فاصله دارد و استادان در برقراری ارتباط مؤثر با مجموعههای صنعتی خارج از دانشگاه با مشکلاتی مواجه هستند. به نظر میرسد دانشگاهها باید از حالت ایزوله خارج شده و ارتباط خود را با مسائل و نیازهای واقعی جامعه و صنعت بیش از گذشته تقویت کنند.
وی دلیل اصلی این وضعیت را نبود قوانین و معیارهای مناسب در نظام آموزش عالی دانست و افزود: در قوانین بالادستی، مسیر چاپ مقالات خارجی، مقالات ISI و موارد مشابه تعریف شده اما ارزشگذاریها بر این اساس نیست. اگرچه در دانشگاهها واحدهای مرتبط با ارتباط با صنعت و جامعه ایجاد شده و درباره ضرورت این ارتباط نیز صحبت میشود، اما مهمتر از آن، معیارها و شاخصهایی است که در عمل برای ارزیابی و ارتقای اعضای هیئت علمی مورد توجه قرار میگیرد و باید در این بخش نیز جایگاه ارتباط با صنعت و جامعه پررنگتر شود.
این استاد دانشگاه با بیان اینکه امتیاز فعالیتهای ارتباط با صنعت برای اعضای هیئت علمی کافی نیست، ادامه داد: امتیازی که برای کار ارتباط با صنعت به هیئت علمی داده میشود کم است. این موضوع باید در همه بخشها از جمله حقوق و حتی امکانات رفاهی اعضای هیئت علمی دیده شود.
وی با تأکید بر ضرورت تقویت انگیزه استادان برای ارتباط با صنعت، مطرح کرد: اگر قرار است ارتباط دانشگاه و صنعت تقویت شود، باید فعالیت استادانی که در این زمینه نقشآفرینی میکنند در نظام ارزیابی و ارتقای اعضای هیئت علمی به شکل جدیتری مورد توجه قرار گیرد، اما در شرایط فعلی اینگونه نیست.
علمداری با اشاره به معیارهای ارزیابی اعضای هیئت علمی افزود: در شرایط فعلی، انتشار مقالات ISI و Q۱ از امتیاز و اهمیت بیشتری در ارزیابی استادان برخوردار است و همین مسئله باعث شده فعالیتهای مرتبط با ارتباط دانشگاه و صنعت، آنگونه که باید مورد توجه قرار نگیرد.
وی با اشاره به تجربه خود در دوره گذشته جشنواره امیرکبیر مطرح کرد: در این دوره راهنمایی سه پایاننامه را بر عهده داشتم، به نظر میرسد نقش و جایگاه استادان راهنما در فرآیند ارزیابی و تقدیر از پایاننامههای برتر میتواند پررنگتر باشد. انتظار میرود برای استادانی که در هدایت و به ثمر رسیدن این پژوهشها نقش داشتهاند نیز سازوکار مشخصی برای ارزیابی، رتبهبندی و ایجاد انگیزه در نظر گرفته شود.
این عضو هیئت علمی تأکید کرد: ممکن است استادی هیچ فعالیتی در این حوزه نداشته باشد و استاد دیگری پنج پایاننامه را هدایت کرده باشد. نباید برای استادانی که در این حوزه فعالیت میکنند رتبهبندی و ارزش ویژهای در نظر گرفته میشد؟ اگر چنین امتیازی وجود داشت، دلگرمی ایجاد میشد تا به جای سه پایاننامه، پنج پایاننامه برای جشنواره ارسال کنم.
وی با انتقاد از بیتوجهی به نقش استادان راهنما در جشنوارهها، گفت: دانشجوی کارشناسی ارشد امروز به تنهایی نمیتواند ارتباط لازم را برقرار کند و باید یک نفر او را هدایت کند. استاد باید از مرحله نوشتن پروپوزال تا زمان دفاع، دانشجو را هدایت کند. شرایط امروز با ۲۰ یا ۳۰ سال پیش متفاوت است و استاد باید بسیاری از امور را برای دانشجو هدایت و مدیریت کند.
علمداری ادامه داد: پایاننامه برتر فقط متعلق به دانشجو نیست و باید آن را به ریشهاش، یعنی استاد راهنما، منتسب کرد. شما نباید فقط برگ و محصول نهایی را ببینید، باید بررسی کنید چه کسی این دانشجو را هدایت کرده است.
این استاد دانشگاه همچنین درباره نقش صنایع و دستگاههای اجرایی در انتقال نیازهای پژوهشی به دانشگاه اظهار کرد: نمیتوان انتظار داشت صنعت و دستگاه اجرایی به دنبال دانشگاه بیایند. استاد باید خودش را با جامعه منطبق کند. جامعه نمیتواند خودش را با استاد منطبق کند در واقع استاد است که باید با جامعه ارتباط بگیرد.
علمداری تأکید کرد: برای ایجاد این انگیزه باید جرقه را در استاد زد و این نیاز را در او ایجاد کرد که باید به دنبال دانش و حل مسائل واقعی برود. اگر استاد وارد این مسیر شود، طرحهابسیار جلو خواهد افتاد.
وی درباره سازوکارهای مورد نیاز برای افزایش ارتباط استادان با صنعت نیز گفت: وزارتخانه باید همان امتیازهایی را که برای مقالات علمی سطح بالا، از جمله مقالات Q۱ در نظر میگیرد، برای استادانی که به دنبال برقراری ارتباط با صنعت هستند نیز در نظر بگیرد، حتی میتوان امتیاز بیشتری برای این فعالیتها تعیین کرد.
وی درباره نقش جشنوارههایی مانند جشنواره امیرکبیر در تغییر رویکرد دانشگاهها و دانشجویان نسبت به پژوهش، تأکید کرد: اگر به استاد اهمیت داده شود، رویکردها تغییر میکند. در جشنواره امیرکبیر به دانشجو اهمیت داده شده و تقریباً صفر تا صد کار مربوط به دانشجو بوده است، در حالی که باید بخش عمده توجه به استاد راهنما باشد.
وی خاطر نشان کرد: جشنوارهای در این سطح میتواند یک جشنواره ملی باشد و امتیازدهی به استادان راهنما و معرفی استادان اول، دوم و سوم میتواند برای رزومه علمی آنها بسیار مهم باشد.
انتهای پیام
