به گزارش ایسنا، وضعیت ناپایدار کنونی در کرانه باختری از تشدید حملات شهرکنشینهای صهیونیست به غیرنظامیان فلسطینی گرفته تا مصادره زمین، تخریب خانهها، به آتش کشیدن محصولات کشاورزی و نیز عملیات نظامی ویرانگر و سرکوب غیرنظامیان صرفا مجموعهای از حوادث پراکنده نبوده بلکه نمایانگر نوعی «ادغام کارکردی» سیستماتیک میان کابینه رژیم صهیونیستی و شهرکنشینهای صهیونیست است.
این ادغام به گونهای هماهنگ شده که اعلامیههای رسمی درباره آنها منتشر نمیشود (تا کابینه بتواند از مسوولیت قانونی خود شانه خالی کند) اما این هماهنگی به شکل مؤثری در راستای اجرای پروژه صهیونیستی است.
به گزارش شبکه خبری الجزیره، این مساله تنها به ابتکارعملهای شهرکسازی ارائه شده از سوی طرفداران آن و یا گروههای متعصب و یا صرفا موضوع دستورات نظامی اجرا شده توسط افسران میدانی مربوط نبوده بلکه این یک «سیستم دولتی» است که در آن اقدامات رسمی و غیررسمی تکمیل میشوند و در نهایت منجر به الحاق واقعی اراضی شده و در ادامه منتظر لحظه مناسب برای رسمیت بخشیدن به آن میمانند.
کابینه «تعیینکننده»
از همان روز اول تشکیل کابینه فعلی رژیم صهیونیستی در پایان سال ۲۰۲۲، کرانه باختری به «کارگاهی» تبدیل شد که در آن تمام منابع و امکانات این رژیم برای تعیین سرنوشت آن، تحمیل دیدگاه افراطی مذهبی و ملیگرایانه صهیونیستی و تلاش برای پایان دادن به هرگونه «رویای» فلسطینی یا عربی و یا بینالمللی در مورد راهحل ۲ دولتی به کار گرفته شد.
اسموتریچ که دیدگاه خود را در سال ۲۰۱۷ برای حل مناقشه با فلسطینیها تحت عنوان طرح «فیصله» منتشر کرد و آن طرح پس از انتخابات کنست ۲۰۲۲ توسط حزب صهیونیستی دینی او تصویب شد، فرصت تاریخی برای اجرای دیدگاه خود را در اتحاد با حزب لیکود به ریاست بنیامین نتانیاهو یافت.
پس از آنکه اسموتریچ به عنوان وزیر دارایی رژیم صهیونیستی منصوب شد، سمت وزیر ارتش را نیز بر عهده گرفت و به او اختیار نظارت مستقیم بر اداره کرانه باختری و طرح شهرکسازی که اساسا تحت نظارت نهاد نظامی است، داده شد.
شریک او در حزب صهیونیسم دینی یعنی ایتامار بن گویر، وزارت امنیت داخلی این رژیم را که بر پلیس، گارد مرزی و زندانهای این رژیم از جمله زندانهای کرانه باختری و شرق قدس اشغالی نظارت دارد، به دست گرفت و به این ترتیب در برداشتن گامهای بلندی به سمت یهودیسازی سرزمین فلسطین و اجرای طرح «فیصله»، مکمل اسموتریچ شد.
نتانیاهو و حزب لیکود هیچ ابایی از آزاد گذاشتن اسموتریچ و بن گویر و حمایت از اقدامات آنها و مشروعیتبخشی به آنها نداشتند چراکه اینها همان خوستهها و بلندپروازیهای خودشان اما با روشهای متفاوتی است.
محورهای طرح پیشنهادی اسموتریچ در ایده «اسرائیل بزرگ»، گسترش قطعی شهرکسازیها، پایان دادن به ایده تشکیل کشور فلسطین خلاصه میشود، در این طرح خشونت و توسل به زور به عنوان وسیلهای برای برخورد با فلسطینیها تضمین شده و در آن وجود ملت فلسطین انکار شده و با ایده تاسیس کشور فلسطین مخالفت شده است.
استراتژی رژیم صهیونیستی در کرانه باختری
استراتژی کابینه رژیم صهیونیستی برای «حل مناقشه» در کرانه باختری را میتوان در هفت نکته خلاصه کرد:
اول: گسترش شهرکسازیها و تغییر جغرافیای جمعیتی کرانه باختری:
سرعت سرسامآور شهرکسازیها در کابینه نتانیاهو زمانی برای ما روشن میشود که به این نکته توجه کنیم که کابینههای پیاپی رژیم صهیونیستی از توافق اسلو ۱۹۹۳ تا پایان سال ۲۰۲۲، تنها ساخت ۶ شهرک جدید در کرانه باختری را تصویب کردند (و سیاست توسعهبخشی به شهرکهای موجود را در پیش گرفتند) اما تنها در طول عمر کابینه فعلی یعنی در عرض سه سال و نیم (از آغاز ۲۰۲۳ تا ژوئیه ۲۰۲۶)، در مجموع ۱۰۴ شهرک جدید به تصویب رسیده است.
این تعداد طرح تصویب شده شامل ۵۱ شهرک کاملا جدید، ۳۵ شهرک غیرمجاز تبدیل شده به شهرکهای مستقل و ۱۷ محله شهرکهای موجود است که به شهرکهای مستقل تبدیل شدند.
در مورد شهرکهای جدید، از آغاز کار کابینه فعلی تا پایان آوریل ۲۰۲۶، ۲۱۲ شهرک تاسیس شد که به ۱۵۱ شهرک موجود (در مجموع ۳۶۳ شهرک) اضافه شدند، به این شکل نرخ سالانه تقریبا ۶۴ شهرک به طور قابل توجهی بالاتر از نرخ سالانه سالهای ۱۹۹۶ تا ۲۰۲۲ است که کمتر از ۷ شهرک بوده است.
خطرناکترین بخش گسترش شهرکسازیها، ایجاد کانونهای کشاورزی و دامداری به عنوان مکانیسمی وحشیانه برای تصرف مساحتهای وسیعی از سرزمین فلسطین با تعداد کمی از شهرکنشینها تحت حمایت ارتش رژیم صهیونیستی است.
این کانونها و شهرکهای روستایی اکنون تقریبا ۱.۱ میلیون دونم (۱۱۰۰ کیلومتر مربع یا حدود ۱۸٪ از کرانه باختری) را تشکیل میدهند که ۷۵۰ هزار دونم از آن از زمان روی کار آمدن کابینه نتانیاهو تصرف شدهاند.
رژیم اشغالگر صهیونیستی ۸۵٪ از منابع آبی کرانه باختری را نیز به دست گرفته است، صدها ایست بازرسی ایجاد شده توسط این رژیم، سرزمین فلسطین را به بخشهای متعددی تقسیم کرده است، دیوار حائلی که اسرائیل ساخته، حدود ۱۲٪ از کرانه باختری را جدا کرده، شرق شهر اشغالی قدس را کاملا به محاصره درآورده و دسترسی به کرانه باختری را عملا غیرممکن کرده است.
در اینجا تنها به بیان این نکته بسنده میکنیم که این توسعهها با ساختوسازهایی به همان اندازه وسیع با دهها هزار واحد مسکونی، توسعه زیرساختهایی همانند جادهها، برق، آب و سایر خدمات، سیستمهای امنیتی و مشوقهایی برای سکونت همراه بوده و جمعیت شهرکنشینهای صهیونیست را به بیش از ۹۰۰ هزار تن رسانده است.
این امر با تلاش سیستماتیک برای محدود کردن فلسطینیها از طریق مصادره زمینهایشان یا جلوگیری از دسترسیشان به زمینها، تخریب خانههای آنها، سوزاندن محصولات کشاورزی و مساجدشان، محدود کردن رفت و آمدهایشان و ایجاد فضاهای خصمانه جهت فراهم کردن شرایطی برای کوچاندن آنها همراه بود.
دوم: پیشبرد روالهای عملی و نهادی الحاق
اسموتریچ از زمان پیوستن به کابینه نتانیاهو تلاش کرده تا پرونده شهرکسازی در کرانه باختری را از مدیریت اولیه توسط نهاد نظامی به یک سیستم غیرنظامی-سیاسی تحت کنترل خود منتقل کند.
او در ژوئن ۲۰۲۴ گامهایی را برای انتقال مدیریت امور شهرکسازی به مقامات غیرنظامی تحت اختیار خود اعلام کرد، پلیس رژیم صهیونیستی نیز به تدریج جایگزینی ارتش در عملیاتهای امنیتی در کرانه باختری شد.
بن گویر چیزی را که به عنوان تیمهای واکنش سریع (گروههای مسلح شهرکنشینها) شناخته میشوند، توسعه داد و اکنون تعداد آنها ۱۳ هزار و ۴۰۰ نفر است، همزمان نیز بخشهای بیشتری از کرانه باختری در سیستم سیاسی، اداری و اقتصادی این رژیم ادغام شدند.
کابینه رژیم صهیونیستی فوریه ۲۰۲۶ بر اساس ابتکارعمل اسموتریچ تصمیم گرفت با افتتاح دفاتر ثبت زمین و فعال کردن سازوکارهایی برای خریدهای سازمانیافته شهرکها، خرید زمینهای کرانه باختری توسط شهرکنشینها را تسهیل کند.
۲۳ ژوئیه ۲۰۲۵، کنست (پارلمان این رژیم) با ۷۱ رای موافق در برابر ۱۳ رای مخالف، قطعنامهای غیرالزامآور را برای الحاق کرانه باختری تصویب کرد، همچنین کنست ۲۲ اکتبر ۲۰۲۵، در اولین قرائت لایحه الحاق و تحمیل حاکمیت اسرائیل بر آن را تصویب کرد.
با این حال نتانیاهو با توجه به پیامدهای گسترده این اقدام بر روند صلح و نیز با توجه به روند عادیسازی و موضعگیریهای بینالمللی در این خصوص، شتابی برای الحاق رسمی کرانه باختری نداشت و میخواست فعلا این پرونده را باز نگه دارد. او در عین حال تمایل داشت با طرح این موضوع، طرفداران حزب صهیونیسم دینی و راست افراطی را خشنود کرده و فضاهایی مساعدتر برای بحث در مورد آن به عنوان یک گزینه مناسب ایجاد کند.
سوم: خشونت شهرکنشینان
در طول دوره کابینه فعلی به ریاست نتانیاهو، خشونت شهرکنشینها علیه غیرنظامیان فلسطینی به سطوح بیسابقهای افزایش پیدا کرده و شامل قتل، چاقوکشی، ضرب و شتم، حمله به کودکان، آتش زدن اموال، وسایل نقلیه، زمینهای کشاورزی، مساجد و سایر سازهها، تخریب چاهها، قطع درختان و تصرف چراگاهها بوده است.
بن گویر نیز دهها هزار مجوز حمل اسلحه برای شهرکنشینهایی صادر کرد که بسیاری از آنها نیروهای ذخیره هستند.
نیروهای رژیم صهیونیستی معمولا در زمان درگیریها حضور دارند اما تنها برای حفظ سطح خاصی از درگیری یا محافظت از شهرکنشینهای مهاجم در برابر فلسطینیهایی که از خود دفاع میکنند، مداخله میکنند، آنها همچنین اقدامات تنبیهی و تلافیجویانهای را علیه فلسطینیها انجام میدهند که از جمله آنها میتوان به درگیریهای گزارش شده در حواره، تل، قصره و سایر مکانها اشاره کرد.
در سایه این خشونتها، کانونهای متعدد شهرکنشینی ایجاد شده و شهرکهای روستایی به طرز چشمگیری گسترش یافتند.
طبق گزارش دفتر هماهنگی امور بشردوستانه سازمان ملل (OCHA)، شهرکنشینها در سال ۲۰۲۵ میلادی ۱۸۲۸ حمله به ۲۸۰ جامعه فلسطینی انجام دادند، در حالی که این رقم در سال ۲۰۲۴ میلادی ۱۴۲۰ حمله و در سال ۲۰۲۳، ۱۱۸۹ حمله بود.
در ماه مه سال جاری میلادی نیز اوچا گزارش داد که میزان حملات به ۶ حمله در روز افزایش یافته است. از ژانویه ۲۰۲۳ تا ژوئیه ۲۰۲۶، ۱۲۱ جامعه فلسطینی در کرانه باختری به دلیل این حملات، دچار آوارگی جزئی یا کامل شدند.
مقامات رژیم اشغالگر پس از تصرف اراضی توسط شهرکنشینها، از کانونهای آنها محافظت میکنند، جادهها و زیرساختهایی را برای آنها بنا میکنند، از دسترسی فلسطینیها به زمینهایشان جلوگیری میکنند و فشارهای امنیتی، اقتصادی و اجتماعی را بر آنها اعمال میکنند تا شرایط برای آوارگی و مهاجرت اجباری آنها ایجاد شود، سپس مشروعیتبخشی به کانونهای شهرکنشینی و اعطای وضعیت رسمی به آنها را در دستور کار خود قرار میدهند.
چهارم: الاقصی و قدس
قدس اشغالی در مرکز اهداف صهیونیستها قرار دارد و رقابت برای کنترل مسجد الاقصی و شهر قدس به مساله اصلی و روندی پرسرعت تبدیل شده است.
رژیم اشغالگر تقسیم زمانی و مکانی مسجد الاقصی را اعمال کرده و دسترسی نمازگزاران به این مکان مقدس را به شدت محدود کرده است، این امر حتی به تعطیلی مسجد و جلوگیری از برپایی نماز در آنجا برای دهها روز متوالی منجر شده است.
همچنین حملات شهرکنشینها به مسجد الاقصی افزایش یافته و در سال ۲۰۲۵ از ۷۳ هزار مورد فراتر رفته است.
به شهرکنشینها اجازه داده شده آیینهای تلمودی و نمازهای گروهی را با زمانهای طولانیتر و آوردن کتابهای ادعیه انجام دهند.
شهرکسازیها نیز در محلههای فلسطینی در سلوان، الشیخ جراح، بخش قدیمی شهر قدس اشغالی و راس العامود تشدید شده است.
مسوولان رژیم صهیونیستی سیاست تخریب خانهها و آغاز اجرای پروژههای یهودیسازی از جمله طرحهای «گردشگری و باستانی» را در بخش قدیمی شهر قدس، سلوان و سایر مناطق توسعه دادهاند.
شهرکسازیها سرعت پیدا کرده و طرحهایی برای ساخت ۳۳ هزار و ۵۱۹ واحد مسکونی در شرق قدس در سالهای ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۵ تصویب شدند.
علاوه بر این، اشغالگران به محدود کردن زندگی بیش از ۴۰۰ هزار فلسطینی ساکن شرق قدس ادامه دادند.
در اوت ۲۰۲۵، طرحهایی برای ساخت ۳۴۰۱ واحد مسکونی در منطقه «E۱» تصویب شد، پروژه خطرناکی که هدف از آن منزوی کردن شهر قدس و جداسازی شمال کرانه باختری از بخش جنوبی آن است.
پنجم: تضعیف و انحلال تشکیلات خودگردان فلسطین
علی رغم نقش عملکردی که تشکیلات خودگردان فلسطین در طول بیش از ۳۰ سال به ویژه در وظایفی که اشغالگران نمیخواهند همانند مدیریت زندگی روزمره مردم، هماهنگی امنیتی، تعقیب نیروهای مقاومت و کنترل محیط زیست فلسطین ایفا کرده، حزب صهیونیسم دینی و بلوک راست بر این باور هستند که از توافق اسلو فراتر رفتهاند.
سپتامبر ۲۰۲۵ پیشنهادی مبنی بر انحلال تشکیلات خودگردان فلسطین با الحاق ۸۲ درصد از کرانه باختری و واگذاری ۶ مرکز اصلی فلسطینی (کانتون) در الخلیل، بیت لحم، رامالله، نابلس، اریحا و جنین به مدیریت محلی از سوی اسموتریچ مطرح شد.
همچنین کابینه رژیم صهیونیستی مخالف هرگونه نقش مستقیم تشکیلات خودگردان فلسطین در نوار غزه بوده و مقامات این رژیم به شدت وضعیت اقتصادی تشکیلات خودگردان را محدود میکنند و تا پایان اوت ۲۰۲۶ تقریبا ۶ میلیارد دلار از درآمدهای مالیاتی متعلق به تشکیلات خودگردان را مسدود کردهاند.
علاوه بر این گزارشها حاکی از این هستند که تقریبا ۵ میلیارد دلار دیگر از وجوه و حسابهای بانکی فلسطینی با اقدامات تلآویو مسدود شده و این امر تشکیلات خودگردان فلسطین را به ورشکستگی نزدیکتر میکند.
اسموتریچ در مارس ۲۰۲۶ گفت که کابینه در تلاش برای برچیدن یا فروپاشی تشکیلات خودگردان فلسطین است چراکه وجود آن نمایانگر ملت فلسطین بوده و تشکیلات خودگردان مانعی بر سر راه الحاق کرانه باختری است.
ششم: تلاش برای درهم شکستن مقاومت و از بین بردن ساختارهای سازمانی آن
این یک هدف استراتژیک مداوم است که به هیچ کابینه خاصی در اراضی اشغالی مرتبط نیست اما ابعاد خشونتآمیزتر، مخربتر و انتقامجویانهتری به خود گرفته و نه تنها مقاومت بلکه خانوادهها و پایگاه مردمی آن را هدف قرار گرفته است.
در راستای این هدف بهویژه علیه اردوگاههای شمال کرانه باختری، از ژانویه ۲۰۱۵ بهطور سیستماتیک تقریبا نیمی از ساختمانهای اردوگاههای جنین و نور شمس و حدود ۳۶٪ از ساختمانهای اردوگاه طولکرم علاوه بر تخریب جادهها و شبکههای آب و برق، ویران شدند.
این عملیات نظامی تقریبا ۴۰ هزار فلسطینی را آواره کرد، اشغالگران به کشتارهای فراقانونی خود ادامه میدهند و عملیاتهای دستگیری و شکنجه بازداشتشدگان و قرار دادن آنها در شرایط بسیار سخت بهطور قابلتوجهی گسترش داده شدهاند، هماهنگیهای امنیتی با تشکیلات خودگردان فلسطین، سرعت فعالیتهای مقاومت را کاهش داده اما متوقف نکرده است.
هفتم: آوارگی
آواره کردن ساکنان اصلی سرزمین فلسطین بخش جداییناپذیری از ماهیت پروژه صهیونیستی است اما کابینه فعلی به ریاست نتانیاهو در برخورد با این موضوع صریحتر و شفافتر عمل کرده است.
از نظر اشغالگران، فلسطینیها "بمب ساعتی جمعیتی" هستند، به ویژه که تعداد آنها در سال جاری میلادی از تعداد یهودیان ساکن اراضی اشغالی پیشی گرفته است.
با این حال، اصرار فلسطینیها بر پایداری، مخالفت قاطع کشورهای عربی با کوچاندن فلسطینیها و عدم وجود فضای مناسب بینالمللی، کابینه رژیم صهیونیستی را وادار کرده این موضوع را با خشونت شهرکنشینها، تخریب ساختمانها، مصادره زمین، فشارهای اقتصادی و اجتماعی، اعمال محدودیتهای رفتوآمد و دسترسی و سایر اقدامات برای ایجاد جوی خصمانه که منجر به مهاجرت مداوم شود، دنبال کند.
در صورتی که شرایطی ایجاد شود که اشغالگران آن را مساعد ببینند، احتمال آوارگی گسترده فلسطینیها همچنان وجود دارد.
بازی با آتش
سیاستهای رژیم صهیونیستی به ویژه تروریسم شهرکنشینها در کنار کارزارهای دیوانهوار شهرکسازی، تخریب، آتشسوزی، قتل و مصادره زمین، موجب نگرانی محافل عربی، جامعه جهانی و حتی خود «اسرائیل» در خصوص فروپاشی اوضاع در کرانه باختری، فروپاشی تشکیلات خودگردان فلسطین و ایجاد فضایی مساعد برای انتفاضهای تمامعیار، همراه با فروپاشی روند صلح شده و این نگرانی در بیانیههای متعدد کشورهای اروپایی و نهادهای بینالمللی در محکومیت این اقدامات مشهود است.
۲۶ ژوئیه ۲۰۲۶، حدود ۶۰۰ مقام ارشد سابق رژیم صهیونیستی (که عمدتا افسران ارتش و سرویسهای امنیتی بودند) قبل از دیدار ترامپ با نتانیاهو، نامهای به رئیس جمهور آمریکا ارسال کرده و از او خواستند تا برای متوقف کردن تروریسم شهرکنشینها در کرانه باختری مداخله کند.
آنها تاکید کردند، خشونت فزاینده شهرکنشینها، امنیت «اسرائیل» و منافع آمریکا در منطقه را تهدید میکند و میتواند منجر به فاجعه شود.
حمله رژیم صهیونیستی به کرانه باختری، حملهای بیسابقه و شدید و ناقض بندهای توافق اسلو و قوانین و قطعنامههای بینالمللی است که هدف از آن ایجاد تغییر اساسی در منطقه است که حضور فلسطینیها را از بین میبرد.
از سوی دیگر این حمله، شرایط را برای یک قیام فراگیر و یک روند مردمی گستردهتر به سمت مقاومت فراهم کرده و شانس عادیسازی روابط در جهان عرب و اسلام را کاهش میدهد و انزوای بینالمللی رژیم صهیونیستی را افزایش میدهد.
با این حال تهدید علیه کرانه باختری همچنان پابرجا بوده و نیازمند اقدامات مشترک فلسطینی، عربی، اسلامی و بینالمللی برای مقابله با تجاوز صهیونیستی، حمایت از پایداری فلسطینیها در کرانه باختری و خنثی کردن طرح صهیونیستی است.
انتهای پیام
