علی‌حسین بیرانوند در گفت‌وگو با ایسنا، با اشاره به ویژگی‌های گیاه گزنه، بیان کرد: گزنه با نام علمی Urtica dioica، گیاهی علفی و چندساله از خانواده گزنه‌ایان (Urticaceae) است که به‌دلیل وجود کرک‌های گزنده روی برگ‌ها و ساقه، هنگام تماس با پوست احساس گزش ایجاد می‌کند.

بیرانوند ادامه داد: گزنه از جمله گیاهانی است که به‌دلیل دارا بودن ترکیبات زیست‌فعال مختلف، مورد توجه مطالعات علمی در حوزه سلامت و داروسازی قرار گرفته است.

وی با اشاره به ظرفیت احتمالی گزنه در حوزه کنترل قند خون، گفت: برخی ترکیبات موجود در گزنه، از جمله فلاونوئیدهایی مانند کوئرستین و روتین، در مطالعات آزمایشگاهی و پژوهشی با اثرات مرتبط با متابولیسم گلوکز و عملکرد انسولین بررسی شده‌اند.

معاون گیاهان دارویی بنیاد ملی حامیان علم و فناوری افزود: اسیدهای فنولی و سایر ترکیبات زیست‌فعال گزنه نیز به‌دلیل ویژگی‌های آنتی‌اکسیدانی و احتمال اثرگذاری بر برخی مسیرهای مرتبط با قند خون، مورد توجه پژوهشگران قرار دارند.

بیرانوند تأکید کرد: این ظرفیت‌ها باید در چارچوب مطالعات علمی، آزمایش‌های پیش‌بالینی و بررسی‌های تخصصی دارویی ارزیابی شوند و نمی‌توان صرفاً بر اساس وجود این ترکیبات، اثر درمانی قطعی برای دیابت در انسان اعلام کرد.

تدوین برنامه علمی برای توسعه گزنه

وی با اشاره به برنامه‌های پیش‌بینی‌شده برای توسعه این گیاه دارویی، اظهار کرد: سه محور اصلی برای پیشبرد این طرح در نظر گرفته شده است.

معاون گیاهان دارویی بنیاد ملی حامیان علم و فناوری نخستین محور را کشت وسیع و استاندارد گزنه عنوان کرد و گفت: در این بخش، نقشه‌برداری از رویشگاه‌های طبیعی، شناسایی ظرفیت‌های موجود و تدوین پروتکل کشت استاندارد و ارگانیک برای تأمین مواد اولیه یکنواخت و باکیفیت دنبال خواهد شد.

بیرانوند افزود: محور دوم، فرآوری با فناوری‌های نوین است که با هدف استخراج و خالص‌سازی ترکیبات مؤثره، افزایش کیفیت فرآورده‌ها و فراهم کردن زمینه تولید محصولات دارویی استاندارد مورد توجه قرار دارد.

وی تدوین دارونامه جدید را سومین محور این برنامه دانست و بیان کرد: در این مرحله، بررسی علمی ترکیبات، تعیین مشخصات کیفی، استانداردسازی فرآورده و تدوین الزامات مربوط به دارونامه اختصاصی در دستور کار قرار می‌گیرد.

معاون گیاهان دارویی بنیاد ملی حامیان علم و فناوری خاطرنشان کرد: توسعه زنجیره ارزش گیاهان دارویی، از شناسایی و کشت گیاه تا فرآوری و تولید فرآورده‌های استاندارد، می‌تواند زمینه استفاده بیشتر از ظرفیت‌های طبیعی و علمی کشور را فراهم کند.

بیرانوند تصریح کرد: تحقق اهداف این طرح نیازمند همکاری مراکز علمی و پژوهشی، متخصصان حوزه گیاهان دارویی، بخش فرآوری و نهادهای مرتبط است تا ظرفیت گزنه در مسیر مطالعات معتبر و تولید محصولات دارویی مورد بررسی و بهره‌برداری قرار گیرد.

انتهای پیام