محمدمهدی پیشقدم در گفت و گو با ایسنا، با اشاره به آغاز فرآیند عملیاتیسازی تفاهمنامه شرکت ملی پست و سازمان امور عشایر ایران اظهار کرد: در گام نخست، با استفاده از دادههای سازمان امور عشایر شامل فهرست طوایف، مسیرهای کوچ و مناطق ییلاقی و قشلاقی و همچنین بازدیدهای میدانی، نقاط استقرار فصلی خانوارهای عشایری در استان البرز شناسایی و روی نقشههای جغرافیایی ثبت میشود.
وی افزود: پس از شناسایی، مختصات طول و عرض جغرافیایی هر سکونتگاه با استفاده از ابزارهای موقعیتیابی مانند GPS و سامانههای نقشه ملی ثبت و با دادههای موجود در پایگاه اطلاعات مکانی شرکت ملی پست تطبیق داده میشود تا از ایجاد اطلاعات تکراری، خطا و همپوشانی با سایر نشانیها جلوگیری شود.
پیشقدم ادامه داد: هم زمان اطلاعات هویتی خانوارهای عشایری از جمله کد ملی و شناسه عشایری نیز بررسی میشود تا ارتباط میان هویت مکانی سکونتگاه و هویت افراد به شکل دقیق برقرار شود.
مدیرکل پست استان البرز با بیان اینکه پس از تکمیل این مراحل، فرآیند تخصیص کد پستی انجام میشود، مطرح کرد: برای هر سکونتگاه موقت در ییلاق، مسیر کوچ یا قشلاق، یک کد پستی مبتنی بر نقطه مکانی تعریف و در سامانه کد پستی و نقشههای اطلاعات مکانی کشور ثبت میشود.
وی با اشاره به پیشبینی الگوی کد پستی پویا برای جامعه عشایری توضیح داد: بر اساس این الگو، برای هر خانوار عشایری حداقل دو تا سه کد پستی متناسب با نقاط استقرار فصلی تعریف میشود و این کدها روی کارت کدپستی عشایری درج خواهد شد تا با تغییر محل استقرار خانوار، امکان استفاده از نشانی متناسب با محل جدید وجود داشته باشد.
پیشقدم، یکی از چالشهای اجرای این طرح را پراکندگی و صعبالعبور بودن مناطق عشایری دانست و بیان کرد: دسترسی میدانی به همه سکونتگاهها زمانبر و هزینهبر است و از سوی دیگر، ماهیت موقت و تغییرپذیر محل استقرار عشایر باعث میشود اطلاعات مکانی نیازمند به روزرسانی مستمر باشد.
وی نقص یا یکپارچه نبودن دادههای اولیه را از دیگر چالشها عنوان کرد و افزود: ممکن است میان فهرستهای ثبتی دستگاهها و وضعیت واقعی در میدان تفاوتهایی وجود داشته باشد که باید با بررسی میدانی و هماهنگی میان دستگاههای مرتبط برطرف شود.
مدیرکل پست استان البرز تأکید کرد: برای اجرای دقیق این طرح، همافزایی میان شرکت ملی پست، سازمان امور عشایر، استانداری و دستگاههای خدماترسان ضروری است و تشکیل یک کارگروه فعال و پایدار میتواند هماهنگی در زمینه تبادل و استفاده مشترک از دادههای مکانی را تسهیل کند.
وی در ادامه با اشاره به آثار تخصیص کد پستی بر دسترسی عشایر به خدمات دولتی و رفاهی اظهار کرد: داشتن کد پستی معتبر، سکونتگاه عشایری را به عنوان یک نشانی رسمی در سامانههای دولتی قابل شناسایی میکند و میتواند در ارائه خدماتی مانند ثبتنام برای یارانهها، بیمههای اجتماعی، خدمات بهداشتی سیار، توزیع نهادههای دامی و برنامهریزیهای حمایتی مورد استفاده قرار گیرد.
پیشقدم ادامه داد: کد پستی از اطلاعات مورد نیاز در بسیاری از خدمات بانکی و مالی از جمله افتتاح حساب، صدور کارت بانکی، اعطای تسهیلات و احراز هویت در سامانههای مالی است و ثبت کد پستی عشایری میتواند دسترسی این جامعه به خدمات بانکی و پرداختهای الکترونیک و همچنین برخی تسهیلات مرتبط با تولیدات دامی و صنایع دستی را تسهیل کند.
وی با اشاره به ظرفیت کد پستی در توسعه خدمات پستی و تجارت الکترونیک گفت: با ثبت نشانی معتبر، امکان ارسال و دریافت مرسولات برای خانوارهای عشایری فراهمتر میشود و شبکه پست عشایری و نمایندگیهای ثابت و سیار میتوانند توزیع مرسولات را متناسب با محل استقرار خانوار در طول مسیر کوچ انجام دهند.
مدیرکل پست استان البرز افزود: از سوی دیگر، تولیدکنندگان عشایری با داشتن نشانی معتبر میتوانند برای حضور در پلتفرمهای تجارت الکترونیک و عرضه محصولات دامی و صنایع دستی اقدام کنند که این موضوع میتواند به توسعه فروش این محصولات در خارج از مناطق محل سکونت عشایر کمک کند.
وی، کدپستی را بخشی از زیرساخت هویت مکانی جامعه عشایری مطرح کرد و در ادامه گفت: ثبت این اطلاعات باعث میشود جمعیت عشایری در نظام آماری و برنامهریزی کشور با دقت بیشتری در نقشه خدمات قرار گیرد و امکان طراحی هدفمندتر زیرساختها و خدمات برای این جامعه فراهم شود.
پیشقدم همچنین درباره نحوه مدیریت کدهای پستی با توجه به جابهجایی فصلی عشایر نیز اظهار کرد: در الگوی کد پستی پویا و چند نقطهای، برای هر خانوار چند کد پستی مرتبط با نقاط ییلاق، میانراه و قشلاق تعریف میشود و خانوار میتواند متناسب با فصل، کد پستی محل استقرار فعال خود را اعلام کند.
وی افزود: اطلاعات آخرین محل استقرار خانوار نیز باید در سامانههای مربوط ثبت و بهروزرسانی شود تا مرسولات براساس آخرین محل سکونت ثبتشده توزیع شوند. بنابراین با جابهجایی خانوار از ییلاق به قشلاق، محل جدید به عنوان مقصد فعال ثبت خواهد شد.
مدیرکل پست استان البرز گفت: به روزرسانی اطلاعات مکانی نیز از طریق گزارشهای میدانی نمایندگان پست عشایری، تطبیق اطلاعات با سامانههای مربوط به جامعه عشایری و مقایسه با نقشههای ملی انجام میشود تا کدهای پستی با وضعیت واقعی کوچ و محل استقرار خانوارها منطبق باقی بمانند.
وی درباره زمانبندی اجرای این طرح در البرز نیز توضیح داد: با توجه به اینکه طرح ملی پست عشایری در سطح کشور آغاز شده و اجرای آن در گام نخست در برخی استانها به صورت پایلوت دنبال میشود، برای استان البرز میتوان یک برنامه مرحلهای را در نظر گرفت که در آن تشکیل کارگروه فنی حداکثر ظرف یک ماه پس از امضای تفاهمنامه استانی انجام شود.
پیشقدم ادامه داد: این کارگروه میتواند با حضور نمایندگان فنی شرکت ملی پست، سازمان امور عشایر، اداره کل فناوری اطلاعات استانداری و در صورت نیاز نمایندگان حوزه آمار و برنامهریزی تشکیل شود و خروجی اولیه آن شامل نقشه اولیه سکونتگاههای عشایری استان، برنامه زمانبندی برداشت میدانی و چارچوب تبادل دادهها باشد.
وی با بیان اینکه مرحله شناسایی و برداشت میدانی میتواند حدود دو تا سه ماه پس از تشکیل کارگروه آغاز شود، افزود: در این مرحله مختصات سکونتگاههای ییلاقی و قشلاقی ثبت و بانک اطلاعاتی تکمیل میشود و پس از تکمیل دادهها، تخصیص کدپستی و صدور کارت کد پستی عشایری انجام خواهد شد.
مدیرکل پست استان البرز خاطرنشان کرد: بر این اساس، پیشبینی میشود در صورت فراهم بودن زیرساختها و تکمیل مراحل مقدماتی، آغاز توزیع کدپستی در مناطق عشایری البرز حدود سه تا چهار ماه پس از شروع برداشت میدانی امکانپذیر باشد.
وی اضافه کرد: برای ارزیابی نتایج اولیه نیز میتوان حدود ۶ تا ۹ ماه پس از شروع تخصیص کدپستی، شاخصهایی مانند تعداد خانوارهای دارای کد پستی فعال، تعداد مرسولات تحویلشده در سکونتگاههای عشایری و میزان استفاده از کدپستی در سامانههای دولتی و بانکی را بررسی کرد.
پیشقدم در ادامه گفت: در پایان سال نخست اجرای طرح نیز میتوان گزارش تحلیلی از آثار آن بر دسترسی جامعه عشایری به خدمات و میزان دقت اطلاعات مکانی تهیه و برای بررسی و تصمیمگیری به مراجع ذیربط ارائه کرد.
انتهای پیام
