به گزارش ایسنا، دو منبع آگاه مدعی شدند که یک دیپلمات کانادایی در هاوانا با جاسوسان آمریکایی تبادل اطلاعات کرده و کاناداییها از تجهیزات ماهوارهای استفاده میکردند که آمریکا به کوبا آورده بود.
روزنامه گلوب اند میل به نقل از دو منبع آگاه گزارش داد: کانادا و آمریکا بین سالهای ۲۰۱۶ تا ۲۰۱۸ بهطور نزدیک با هم کار میکردند-زمانی که دیپلماتها و ماموران اطلاعاتی آمریکایی شروع به گزارش علائمی مانند خونریزی از بینی، سرگیجه، سردرد، تاری دید و از دست دادن حافظه کردند. ادعا شده بود که این حملات بر اثر حملات صوتی روسیه بوده است. یکی از منابع آگاه یاد شده گفته است یک دیپلمات کانادایی در حال جمعآوری اطلاعات انسانی بود و گاهی نیز اطلاعات را به طور مستقیم با جاسوسان آمریکایی در هاوانا به اشتراک میگذاشت، در حالی که منبع دوم گفت کاناداییها از تجهیزاتی ماهوارهای استفاده میکردند که ایالات متحده بهطور پنهانی وارد کرده بود.
رسانه کانادایی با اشاره به این که به دلیل احتمال تحت پیگرد قانونی قرار گرفتن منابع آگاه، هویت آنها را فاش نمیکند، گزارش داد: سال گذشته، اُتاوا یک مقررات نادر امنیت ملی را فعال کرد تا جزئیات جدید شکایتی چند میلیون دلاری را که توسط دیپلماتهای کانادایی مستقر در هاوانا در آن زمان مطرح شده بود، محرمانه نگه دارد.
وزارت دادگستری روز جمعه تایید کرد که دولت در این پرونده به ماده ۳۸ قانون شواهد کانادا استناد کرده است؛ قانونی که به ندرت استفاده میشود و افشای موضوعاتی را که میتواند به امنیت ملی، دفاع ملی یا روابط بینالملل آسیب بزند، محدود میکند و معمولا در پروندههای تروریستی و برای حفاظت از اطلاعات طبقهبندیشده فعال میشود.
گزارشهای تحقیقی تازه در بهار ۲۰۲۴ نشان داد که مجموعه علائمی که به عنوان سندرم هاوانا شناخته میشود، ممکن است توسط سلاحهای صوتی مرتبط با روسیه که عملیات اطلاعاتی رقبا را هدف قرار میدادند، ایجاد شده باشد.
پاول میلر، وکیل اصلی دیپلماتها با استناد به دستور دادگاه از بحث درباره جزئیات پرونده خودداری کرد اما گفت: «این نگرانی وجود داشت که چیزهایی در دادگاه گفته شود که ممکن است از نظر امنیت ملی حساسیتبرانگیز باشد.»
در همین حال، وزارت امور خارجه کانادا در بیانیهای ادعاها مربوط به اشتراکگذاری اطلاعات از سوی دیپلماتهای کانادایی در کوبا با جاسوسان آمریکایی را رد کرد. این وزارتخانه در پاسخ به سوالی درباره این شکایت گفت که «هیچ علت قطعی مشترکی» برای بیماریای که کارکنان سفارت اتاوا در کوبا را تحت تاثیر قرار داد، وجود ندارد. ثبت اولیه شکایت یادشده شامل ادعاهای ۱۰ دیپلمات و خانوادههایشان بود، مبنی بر این که اتاوا از ارائه مراقبتهای بهداشتی پیشرفته و اطلاعات حیاتی مضایقه کرده و جدیت آسیبهای مغزی ناشی از حملات را کماهمیت جلوه داده است.
در سال ۲۰۲۳ دیپلماتها و دولت کانادا با میانجیگری در روابط آمریکا و کوبا موافقت کردند اما کارآمد نبود. تیم حقوقی دیپلماتها از جان بولتون، مشاور امنیت ملی ترامپ در دوره اولش، نقل کرد که گفته بود کاناداییها توسط تندروهای کوبایی «با همکاری» یک کشور دیگر که نامش فاش نشده، هدف قرار گرفتهاند. او همچنین گفته بود که تندروهای کوبا و آن کشور دیگر «از مشارکت کانادا در عادیسازی روابط بین آمریکا و کوبا استقبال نکردند.»
همکاری مستقیم با سیا و ائتلاف پنج چشم
در ادامه این مطلب با اشاره به این که کنوانسیون وین درباره روابط دیپلماتیک سازمان ملل، دیپلماتها را ملزم میکند که قوانین کشورهایی که در آن فعالیت میکنند را رعایت کنند و اجازه جاسوسی را به آنها نمیدهد، آمده است: منبع آگاه دیگری گفت که یک دیپلمات شاغل در برنامه گزارشدهی امنیت جهانی در سفارت کانادا در کوبا، بین سالهای ۲۰۱۶ تا ۲۰۱۸، اطلاعاتی را به نمایندگی از متحدان، از جمله از خارج از پایتخت هاوانا، جمعآوری میکرد.
این منبع گفت که اطلاعات گردآوریشده به بخش امنیت و اطلاعات وزارت امور خارجه کانادا، سرویس اطلاعات امنیتی این کشور و شرکای اتاوا در ائتلاف اطلاعتی «پنج چشم» (آمریکا، بریتانیا، استرالیا و نیوزلند) منتقل میشد.
به گفته این منبع مطلع، «گاهی ممکن بود از آنها خواسته شود که اطلاعات را مستقیما» با یک مامور سیا در سفارت آمریکا ارائه دهند.
نصب تجهیزات ماهوارهای آمریکا روش پشت بام سفارت کانادا و نظریههای مرتبط با بروز سندروم هاوانا
گلوب اند میل در بخش دیگری از این گزارش درباره تجهیزات آمریکایی ارائه شده به به کانادا در ارتباط با این فعالیت جاسوسی ادعایی نوشت: یک منبع آگاه گفت که ایالات متحده در اواخر ۲۰۱۶ تجهیزات ماهوارهای را در کانتینرهای دریایی دیپلماتیک برای استفاده کانادا ارسال کرد. بر اساس کنوانسیون وین که بازرسی بستههای دیپلماتیک را ممنوع میکند، کوباییها اجازه نداشتند محفظهها را باز کنند. این منبع گفت که بعدا ادعا شد تجهیزات الکترونیکی توسط یک دیپلمات کانادایی تحویل گرفته شده و روی پشتبام سفارت کانادا و خانههای برخی دیپلماتهای کانادایی نصب شده است. به گفت او، از این تجهیزات ماهوارهای «میشد برای هر چیزی استفاده کرد- مثلا برای اینترنت یا هر کار دیگری.»
دو منبع نیز گفتند که جمعآوری اطلاعات سفارت کانادا به دلیل دوستی دیرینه کانادا با کوبا برای آمریکا ارزشمند بود. برخلاف آمریکاییها، دیپلماتهای کانادایی دسترسی بهتری به مقامات کوبایی داشتند و اجازه داشتند خارج از هاوانا سفر کنند. در آن زمان، واشنگتن یک کاردار داشت، نه سفیر. باراک اوباما، رئیسجمهور پیشین آمریکا در سال ۲۰۱۵ روابط دیپلماتیک کامل با کوبا را احیا کرد که در سال ۱۹۶۱ و در دولت دوایت آیزنهاور، رئیسجمهور وقت آمریکا قطع شده بود.
در همین حال، یک مقام ارشد پیشین وزارت امور خارجه کانادا با رد کردن فعالیت جاسوسی دیپلماتهای کانادایی معتقد بود روسیه پشت حملات صوتی است، اما این وزارتخانه به دلیل این که مستنداتی در این باره نداشت، نمیتوانست علنا چنین ادعایی کند.
اگرچه اتاوا هرگز تایید نکرده که حمله خصمانهای علیه دیپلماتها صورت گرفته است، این مقام پیشین گفت که بسیاری در وزارت خارجه معتقد بودند روسیه در تلاش است تا روابط در حال بهبود بین آمریکا و کوبا را مختل کند-روابطی که کانادا در آن نقش داشت. به گفته این منبع، تصور میشد روسیه آمریکاییها و کاناداییهای مرتبط با جمعآوری اطلاعات را هدف قرار داده است.
دانشمندان توضیحات متناقضی درباره علت مجموعه علائمی که به سندرم هاوانا معروف شد، ارائه کردهاند. پژوهشگران دانشگاه پنسیلوانیا ۲۱ دیپلمات آمریکایی را بررسی کردند و نتیجه گرفتند که آسیبهای آنها مشابه ضربه مغزی اما بدون ضربه به سر بود. یافتهها در اوایل ۲۰۱۸ توسط نشریه انجمن پزشکی آمریکا منتشر شد. دکتر رندل سوانسون، نویسنده اصلی در پادکستی که توسط این نشریه منتشر شد، گفت: «ما جمعا متقاعد شدهایم که این افراد بهعنوان یک گروه، دچار آسیب عصبی شدهاند.»
نظریههای دیگری درباره پیشزمینه بیماری، شرایط روانتنی و حتی عوامل محیطی مانند صدای جیرجیر جیرجیرکها مطرح شد. مطالعهای توسط دانشگاه دالهاوزی در سال ۲۰۱۹ نشان داد که کاناداییها ممکن است با علائمی ناشی از سمپاشی آفتکشهای عصبی روبهرو باشند.
انتهای پیام
