محمد زارعی یکشنبه پنجم مهر در نشست شورای اجتماعی شهرستانهای گلبهار، قوچان و چناران، با تبیین ابعاد مختلف مسائل اجتماعی، خاطرنشان کرد: در حوزه مدیریت آسیبها، تمرکز بر فرد آسیب دیده به تنهایی راهگشا نیست؛ بلکه باید به دنبال شناخت ریشهای و ساختاری مسائل بود.
زارعی با اشاره به اینکه مسئله اجتماعی محصول تعامل پیچیده عوامل مختلف است، اظهار کرد: آسیبهای اجتماعی در بسترهای متنوعی از جمله شرایط اقتصادی، ساختارهای فرهنگی، محیطهای شهری و عوامل اجتماعی شکل میگیرند و مدیریت آنها نیازمند نگاهی سیستمی است که همزمان به علل، زمینهها و پیامدهای هر پدیده توجه داشته باشد.
وی در ادامه با نقد نگاههای کوتاه مدت در مدیریت اجتماعی، اظهار کرد: انتظار برای دستیابی به نتایج فوری در این حوزه با ماهیت پیچیده و چندوجهی مسائل اجتماعی همخوانی ندارد.
مدیرکل دفتر امور اجتماعی و فرهنگی استانداری خراسان رضوی، بیان کرد: اقدامات اجتماعی تنها زمانی به ثمر مینشیند که از حالت اقدامات مقطعی و پراکنده خارج شده و بر پایه شناخت علمی، استمرار و ارزیابی مستمر بنا شود. بدون پایداری در اجرای برنامهها و بازبینی مداوم نتایج، نمیتوان به تغییرات ساختاری در سطح جامعه دست یافت.
زارعی با اشاره به لزوم ایجاد همافزایی میان نهادهای مختلف، اراده جمعی را یکی از ارکان اصلی در مدیریت مسائل اجتماعی دانست و تصریح کرد: هیچ دستگاه یا نهاد اجرایی به تنهایی قادر به حل چالشهای پیچیده اجتماعی نیست و این امر مستلزم ایجاد یک چارچوب هماهنگ میان تمامی دستگاههای اجرایی، دانشگاهها، سازمانهای مردمنهاد و گروههای مردمی است. این همکاریها نباید صرفاً در سطح هماهنگیهای اداری باقی بماند، بلکه باید به سطح عملیاتی و اجرایی مشترک برسد.
مدیرکل دفتر امور اجتماعی و فرهنگی استانداری خراسان رضوی، در ادامه بر ضرورت مدیریت دادهمحور و نگاه علمی در سیاستگذاریها تأکید و اظهار کرد: تصمیمگیری در حوزه آسیبهای اجتماعی باید از حدس و گمان و تجربیات پراکنده فراتر رفته و بر پایه شواهد، دادههای دقیق و شناخت عمیق از شرایط بومی انجام شود.
وی افزود: استفاده از ظرفیت کارشناسان، متخصصان و پژوهشگران دانشگاهی در فرآیند شناسایی و طراحی مداخلات، از الزامات اصلی برای جلوگیری از هدر رفت منابع و اثربخشی بیشتر برنامهها است.
زارعی همچنین با انتقاد از عملکرد برخی کارگروههای اجتماعی، خواستار تحول در ساختار فعالیت آنها شد و گفت: کارگروهها نباید به مجالی برای برگزاری جلسات اداری و سلسلهمراتبی تبدیل شوند، بلکه باید به عنوان بازوهای اجرایی و تخصصی، وظیفه شناسایی دقیق مسائل، تقسیم مسئولیتهای عملیاتی، طراحی مداخلات علمی و پیگیری مستمر نتایج را برعهده بگیرند.
وی همچنین بر اهمیت استراتژیک محلهمحوری در برنامههای اجتماعی تأکید و بیان کرد: بسیاری از ریشههای آسیبهای اجتماعی در بستر محله و با بافت اجتماعی آن گره خورده است. از این رو، شناسایی ظرفیتهای موجود و طراحی مداخلات مؤثر نیز باید در همان سطح محلی صورت گیرد.
وی افزود: سیاستهای اجتماعی زمانی کارایی خواهند داشت که از سطوح عالی مدیریتی به سطح جامعه محلی نزدیک شده و از ظرفیت مردم برای شناخت واقعیتهای زندگی روزمره و حل مسائل بومی استفاده شود.
زارعی در ادامه به نقش مهم سازمانهای مردمنهاد در این زنجیره اشاره و آنها را از مهمترین شرکای استراتژیک دولت در مدیریت اجتماعی دانست و تصریح کرد: سمنها به دلیل نزدیکی به مرزهای جامعه، شناخت دقیق از نیازهای محلی و برخورداری از نیروی داوطلبانه، میتوانند در تمامی مراحل از جمله پیشگیری، آموزش، توانمندسازی و حمایتهای اجتماعی، نقش مؤثری ایفا کنند. لازم است از این ظرفیتها به صورت هدفمند، علمی و در راستای برنامههای کلان دولتی بهرهگیری شود تا از پراکندگی اقدامات جلوگیری گردد.
مدیرکل دفتر امور اجتماعی و فرهنگی استانداری خراسان رضوی بر ضرورت گذار از مدیریت سنتی به مدیریت علمی و مشارکتمحور تأکید کرد و خواستار تقویت هماهنگی میان دستگاهها، فعالسازی واقعی کارگروههای تخصصی و استفاده حداکثری از ظرفیتهای مردمی و سمنها برای کاهش پایدار آسیبهای اجتماعی در سطح استان و شهرستانها شد.
توسعه زیرساختهای درمانی از نیازهای اساسی جمعیت رو به رشد گلبهار
در ادامه فرماندار گلبهار، با تشریح ویژگیهای ساختاری و اجتماعی این شهرستان، اعلام کرد: به دلیل شکلگیری بخش قابل توجهی از جمعیت در قالب مجتمعهای مسکونی، توجه به محله و مجتمعها بهعنوان بستر اصلی تعاملات اجتماعی، از الزامات مدیریت شهری و اجتماعی این منطقه است.
امانالله خدمتگزار، اظهار کرد: اثربخشی برنامههای اجتماعی زمانی تضمین میشود که با شناخت دقیق ظرفیتها، نیازها و ویژگیهای هر محدوده طراحی و اجرا شوند.
وی در ادامه با اشاره به ضرورت مشارکت فعال مردم در فرآیند مدیریت، تصریح کرد: محلهمحوری به معنای حضور واقعی شهروندان در شناسایی مسائل و بهرهگیری از ظرفیتهای موجود در سطح محلات است. دستگاههای اجرایی و فرهنگی باید با تکیهبر مشارکت مردمی، برنامههای پیشگیرانه و فرهنگی را متناسب با نیازهای هر منطقه دنبال کنند.
فرماندار گلبهار با اشاره به پیوستگی جغرافیایی و ارتباط مستمر جمعیتی میان گلبهار و چناران، خاطرنشان کرد: این همجواری در برخی شاخصهای اجتماعی و آماری موجب تداخل یا همپوشانی دادهها و مراجعان میشود.
وی افزود: در تحلیل مسائل اجتماعی این منطقه، نباید صرفاً به مرزهای اداری اکتفا کرد و لزوم تقویت نگاه منطقهای و هماهنگی میان شهرستانهای همجوار در برنامهریزیهای اجتماعی کاملاً احساس میشود.
خدمتگزار همچنین با اشاره به رشد جمعیت و توسعه شهری در گلبهار، استقرار کامل دستگاههای اجرایی و ادارات را از اولویتهای اصلی مدیریت شهرستان دانست و تأکید کرد: دسترسی تسهیل شده مردم به خدمات اداری، بهداشتی و تخصصی میتواند نقش مهمی در ارتقای سرمایه اجتماعی و کاهش رفتوآمدهای غیرضروری ایفا کند.
فرماندار گلبهار با اشاره به پیگیریهای صورت گرفته، بر ضرورت استقرار نمایندگیهای مختلف و حتی استفاده از فضاهای موقت برای استقرار ادارات تأکید کرد و در ادامه با اشاره به اهمیت بیمارستان شفا، توسعه زیرساختهای درمانی را از نیازهای اساسی جمعیت رو به رشد این شهرستان برشمرد و گفت: راهاندازی این بیمارستان، دسترسی به خدمات درمانی را در محل سکونت تسهیل میکند و طی ماههای اخیر، بازدیدهای میدانی وی برای بررسی روند آمادهسازی، تجهیزات و امکانات این مجموعه جهت تسریع در عملیاتی شدن، ادامه داشته است.
وی همچنین بر ضرورت کارآمدی کارگروههای شورای اجتماعی تأکید کرد و گفت: جلسات شورا زمانی ارزش اجرایی دارد که خروجی آن به اقدامات مشخص و قابل پیگیری منجر شود. کارگروهها باید با بهرهگیری از ظرفیت کارشناسی دستگاهها، دانشگاهها و سازمانهای مردمنهاد، از پشتوانه علمی برای تصمیمگیریهای اجتماعی استفاده کنند.
خدمتگزار با اشاره به نقش مؤسسه آموزش عالی سناباد گلبهار، بر لزوم استفاده از ظرفیتهای دانشگاهی در برنامههای علمی، فرهنگی و پژوهشی شهرستان تأکید کرد و مشارکت اجتماعی بانوان و جوانان را از ظرفیتهای کلیدی برای گسترش فعالیتهای فرهنگی و اجتماعی در محلات و مجتمعهای مسکونی دانست و خواستار بهرهگیری حداکثری از توانمندیهای این گروهها در برنامههای پیش رو شد.
تحکیم بنیان خانواده مهمترین سد دفاعی در برابر تمامی آسیبهای اجتماعی
فرماندار چناران بر اهمیت تحکیم بنیان خانواده به عنوان اولین و مهمترین سد دفاعی در برابر تمامی آسیبهای اجتماعی تأکید و تصریح کرد: تمرکز ما بر آموزشهای پیش از ازدواج، تقویت مهارتهای ارتباطی زوجین، حل تعارضات خانگی و مداخله زودهنگام در بحرانهای خانواده بوده است.
حسین غریب بر لزوم تغییر در شیوه مدیریت آسیبها تأکید کرد و افزود: شهرستان چناران در حال گذار از مدلهای جلسهمحور به سوی مدیریت مسئلهمحور است.
وی بیان کرد: بیش از هشت برنامه و طرح جامع، با تحلیل دقیق نیازها و شناسایی نقاط قوت و ضعف محلی در شورای اجتماعی تدوین و پیگیری شده است تا خروجی این برنامهها، پاسخی واقعی به نیازهای مردم باشد. با ایجاد سازوکار ارجاع بیندستگاهی و برگزاری جلسات هفتگی پایش، مسیر پیگیری هر مورد به طور شفاف مشخص شده است تا هیچ فردی در چرخه حمایتی رها نشود و احساس تنهایی نکند.
رئیس شورای اجتماعی شهرستان چناران شناسایی زودهنگام، غربالگری دقیق و ارتقای مهارتهای فردی و اجتماعی دانشآموزان و به ویژه والدین آنها را از اولویتها دانست و با ضروری دانستن تدوین تقویم جامع فرهنگی شهرستان بیان کرد: با توجه به پراکندگی برنامهها در سالهای گذشته، امسال نیز برای جلوگیری از موازیکاری و تداخل برنامههای دستگاههای مختلف، تمامی فعالیتهای فرهنگی در یک تقویم واحد سازمان دهی شده است.
رئیس شورای اجتماعی شهرستان چناران افزود: این تقویم بر اساس مناسبتهای ملی، مذهبی و نیازهای اجتماعی شهرستان تنظیم شده و تمامی برنامهها ابتدا در کمیته فرهنگی و اجتماعی بررسی و سپس توسط معاونت سیاسی و اجتماعی فرمانداری پیگیری و نظارت میشوند تا اثرگذاری اجتماعی هر اقدام به طور دقیق ارزیابی شود.
بازدید معاون سیاسی و اجتماعی استاندار، مدیر فرهنگی و اجتماعی استانداری و فرمانداران چناران و گلبهار و از سرای سالمندان ثناء چناران به مناسبت گرامیداشت هفته سالمند از دیگر برنامهها بود.
انتهای پیام
