به گزارش ایسنا، جلال الرویشان، معاون نخستوزیر یمن در امور دفاع و امنیت و معاون رئیس هیئت مذاکرهکننده ملی یمن تأکید کرد که یمن در مواجهه با تجاوز و محاصره عربستان سعودی، این رویارویی را نبردی برای دفاع از خود و آزادسازی سرزمین میداند و تنها گزینه پیش روی نظام سعودی، احترام به یمن، حاکمیت آن و اراده مردم این کشور است.
الرویشان در گفتوگویی ویژه با شبکه المسیره گفت هدف یمن، دفاع از سرزمین، منابع، امکانات و تصمیم مستقل حاکمیتی است و یمن به دنبال جنگ نیست، بلکه خواهان صلح است، مشروط بر اینکه مورد حمله قرار نگیرد.
وی رویارویی کنونی را به سیاستهای منطقهای و بینالمللی در قبال یمن و آنچه نقش عربستان در خدمت به دستورکارهای غربی و اسرائیلی میداند، مرتبط دانست و در مقابل از نظام سعودی خواست روابط یمن و عربستان را بر اساس برابری، منافع و امنیت مشترک و عدم مداخله در امور داخلی بازتعریف کند.
آزادسازی؛ هدفی مستمر
الرویشان خاطرنشان کرد که جشنهای سالروز انقلابهای ۲۱ و ۲۶ سپتامبر، همزمان با گرامیداشت پیروزیهایی است که در ساحل غربی و دیگر جبههها محقق شده است و این پیروزیها به لطف خداوند و سپس به دلیل پایداری مردم و ثبات نیروهای مسلح تحقق یافته است.
وی تأکید کرد که آزادسازی، «هدفی والا، دائمی و مستمر» برای رهبری، دولت و نیروهای مسلح در صنعا است و هدف، دفاع از خود و آزادسازی یمن از «تجاوز خارجی و ابزارهای آن در داخل» است. مسأله آزادسازی همچنان هدفی اساسی برای صنعاست.
الرویشان بار دیگر تأکید کرد که یمن نبردهایی را که در آن مشارکت دارد، دفاع از خود میداند؛ در برابر تجاوز و محاصرهای ظالمانه که ۱۲ سال است ادامه دارد. تجاوزی که ۱۲ سال پیش تحت عنوان «ائتلاف» آغاز شد، اساساً تجاوزی سعودی بود و یمن از سرزمین، منابع، کشور و امکانات خود دفاع میکند.
او درباره نقش رسانهها و تبلیغات در طول تجاوز گفت از آغاز این تجاوز، دستگاه رسانهای و تبلیغاتی گستردهای آن را همراهی کرده و برای ارائه تصویری متفاوت از صنعا تلاش کرده است. این تبلیغات ابتدا با ادعای اینکه صنعا خواهان از بین بردن نظام جمهوری در یمن است، آغاز شد و سپس صنعا به عنوان مجموعهای از شبهنظامیان و عناوین دیگر معرفی شد، در حالی که مردم یمن هر هفته برای حمایت از تصمیمهای رهبری به خیابان میآیند و در جبههها میجنگند.
الرویشان گفت این تبلیغات همچنین این ایده را ترویج میکرد که تجاوز به یمن به درخواست عبدربه منصور هادی، رئیس پیشین یمن صورت گرفته است، پیش از آنکه او اعتراف کند تا زمانی که در ریاض بوده از این تجاوز اطلاعی نداشته است. روایتهای دیگری نیز بعدها مطرح شد، از جمله سخن گفتن از وجود نیروی هوایی یمن، در حالی که در آخرین تصویر، هواپیمایی که یمن را بمباران کرده و سرنگون شده، پرچم عربستان را حمل میکرد و از عربستان آمده بود.
الرویشان با اشاره به بسته شدن فرودگاهها و بنادر و بمباران مراکز غیرنظامی، تأکید کرد عربستان میلیونها دلار برای این پوشش رسانهای جعلی هزینه میکند. جنگهایی که همزمان با تجاوز به یمن جریان داشتند، شاهد همان سطح از اقدامهای جنایتکارانهای که علیه یمن اعمال شد، نبودند.
یمن، «پرونده فرعی» سعودیها
وی نظام سعودی را متهم کرد که با یمن به عنوان پروندهای فرعی در داخل «کمیته ویژه» برخورد کرده و خود را محق دانسته است هرگونه که میخواهد در آن رفتار کند.
او تأکید کرد این جنایتها از یاد مردم یمن و تاریخ نخواهد رفت و آثار آن به نسلهای آینده خواهد رسید. ادامه درگیری میتواند به معنای ادامه این جنایتها باشد و نظام سعودی در داخل یمن نقشی در خدمت به غرب و رژیم صهیونیستی ایفا میکند و بهای اقدامهای خود علیه غیرنظامیان را خواهد پرداخت.
الرویشان همچنین تصریح کرد صنعا غیرنظامیان و اماکن مقدس را با وجود تبلیغاتی که چنین اتهامهایی را مطرح میکنند، هدف قرار نمیدهد. رهبری صنعا از آگاهی و پایبندی دینی و ترس از خداوند برخوردار است و همین امر مانع از آن میشود که هدف قرار دادن غیرنظامیان یا اماکن مقدس را با اقدام مشابه پاسخ دهد و این امر بخشی از «اخلاق جنگ» است. روی آوردن طرف مقابل به هدف قرار دادن غیرنظامیان و مراکز شهری پس از ناتوانی از دستیابی به موفقیت نظامی صورت میگیرد و تصور میکند این اقدام میتواند مقاومت را در هم بشکند؛ این اقدامات جنایت جنگی است.
الرویشان تأکید کرد این جنایتها تصمیم یمن برای دستیابی به استقلال در تصمیم سیاسی، آزادی و کرامت خود را متوقف نخواهد کرد و یمن برای صلحی مبتنی بر منافع مشترک، امنیت مشترک و حاکمیت آماده است. روایتهایی که یمن را به هدف قرار دادن مکه مکرمه متهم میکنند، بخشی از سلسله جنایتها و افتراها بودهاند و این تبلیغات با هدف خاموش کردن افکار عمومی مسلمانان حامی موضع صنعا در قبال غزه انجام میشود و این تلاش موفق نخواهد شد.
معادلات یمن، سلاحی برای توقف تجاوز و رفع محاصره
الرویشان در ادامه تأکید کرد صنعا مواضع خود را از پیش و بهصورت شفاف اعلام میکند و درخواست از عربستان، پایان دادن به تجاوز و رفع محاصره است. وی افزود یمن وارد نبرد «محاصره در برابر محاصره و تشدید تنش در برابر تشدید تنش» خواهد شد و این اقدام در چارچوب مقابله با وضعیتی انجام میشود که بر یمن تحمیل شده و دفاع از خود محسوب میشود.
وی توضیح داد صنعا منافع دیگر کشورهای مرتبط با کشتیرانی را هدف قرار نمیدهد و عبور امن از دریای سرخ و بابالمندب برای آنها تضمین شده است، در حالی که عربستان در چارچوب معادله محاصره در برابر محاصره مستثنی است.
الرویشان تبلیغات رسانهای عربستان مبنی بر اینکه آزادسازی ساحل دریای سرخ و بابالمندب کشتیرانی بینالمللی را تهدید میکند، رد و تأکید کرد رخدادها ثابت کردهاند که حرکت کشتیرانی از زمان آزادسازی بابالمندب توسط نیروهای مسلح، پایدار، امن و روان بوده است و مسأله برای صنعا به معادله «محاصره در برابر محاصره و تشدید تنش در برابر تشدید تنش» مربوط میشود.
طبق گفته وی، منافع راهبردی میان برخی حکومتهای غربی و عربستان ممکن است موضوع کشتیرانی را به «پیراهن عثمان» و بهانه تبدیل کند، در حالی که واقعیتها نشان میدهد کشورهایی که برای تأمین منافع خود در مسیرهای کشتیرانی تلاش میکنند، با تهدید مواجه نیستند.
وی تأکید کرد اگر هر کشوری تلاش کند مواضع خود را بر خلاف این واقعیت بنا کند، صنعا آن کشور را شریک در تجاوز خواهد دانست.
نقشهراه و تغییر موضع عربستان
الرویشان در ادامه به آنچه «عقبنشینی عربستان از توافقهای انجامشده در نقشه راه» خواند، پرداخت و از کنار کشیدن طرف سعودی از تعهدات صلح، با وجود هزینه کمتر آن نسبت به تشدید تنش، ابراز تعجب کرد.
وی درباره مذاکرات و میانجیگری عمان گفت میانجیگری عمان به توافق بر سر نقشه راه منجر شد و صنعا میخواست عربستان پس از ۲۱ سپتامبر، با نگاهی متفاوت از گذشته به یمن نگاه کند. هیئت ملی در تمامی دورهای مذاکرات برای حلوفصل پروندههای انسانی تلاش کرد و به مسیرهایی قابل اجرا دست یافت، اما نظام سعودی تحت تأثیر نگاه تحقیرآمیزی که نسبت به یمن دارد، از آنها عقب نشینی کرد.
وی همچنین تأکید کرد به نفع عربستان است که وجود مرحلهای جدید را درک کند و روابط قدیمی با یمن را دوباره تولید نکند. میانجیگری عمان برای اعزام هیئت سعودی به صنعا و سفر هیئت یمنی به عربستان برای بررسی پروندههای انسانی و اقتصادی و ماهیت مذاکرات پس از سالها درگیری، قوی و جدی بوده است.
الرویشان توضیح داد تصور بر این بود که مذاکرات بهتدریج و در چند مرحله آغاز شود و دو طرف بدون توافق قبلی درباره نتایج، بر سر میز گفتوگو بنشینند.
وی گفت طرف سعودی سخنان مثبتی مطرح کرده و آمادگی خود را برای پیش رفتن تا بالاترین سطح در زمینه منافع مشترک، امنیت مشترک و نقشه راه اعلام کرده بود و نشانهها یا اشاراتی نیز درباره جبران اشتباهات تجاوز به یمن وجود داشت.
این مقام یمنی ادامه داد هیئت یمنی با امید به پیش رفتن امور در این مسیر وارد مذاکرات شد، اما تحولات غزه، سپس تغییرات در موضع طرف دیگر در یمن و فشارهای غربی، آمریکایی و اسرائیلی بر عربستان موجب تغییر مسیر شد. موضع یمن پس از عملیات «طوفان الاقصی» در ۷ اکتبر ۲۰۲۳، انگیزهای دینی، اخلاقی و انسانی داشت و صنعا موضع خود را به سراسر جهان اعلام کرد.
او افزود یمن در این موضع صادق بود و با هدف جلب افکار عمومی وارد نبرد نشد، بلکه برای انجام آنچه وظیفه دینی، انسانی و اخلاقی خود میدانست اقدام کرد و یمن حدود یک هزار و ۸۳۵ موشک و پهپاد به سمت اراضی اشغالی فلسطین شلیک کرده است.
الرویشان افزود این موضع در افکار عمومی اسلامی و عربی بازتاب داشت و بسیاری از مسلمانان و اعراب آن را موضعی صادقانه، دینی و اخلاقی دانستند، بهویژه در شرایطی که در قبال غزه کوتاهی وجود دارد.
جزئیات تشدید تنش اخیر عربستان
الرویشان در ادامه درباره جزئیات تشدید تنش اخیر عربستان سخن گفت و تصریح کرد طرف سعودی همزمان با ورود هواپیمای ایرانی حامل هیئت یمنی شرکتکننده در مراسم تشییع آیتالله سید علی خامنهای، رهبر شهید جمهوری اسلامی ایران و شماری از مجروحان و افراد گرفتار، عمداً فرودگاه صنعا را بمباران کرد.
وی تصمیم ورود این هواپیما و حضور هیئت یمنی را در چارچوب شکستن محاصره دانست و گفت این مشارکت وظیفهای بود که این هیئت بر عهده خود میدانست. صنعا احتمال وقوع هر اتفاقی را نادیده نگرفته بود، اما حضور در این مراسم و بازگشت با هواپیما اقدامی حسابنشده و ماجراجویی نسنجیده نبود، بلکه وظیفهای برای مشارکت در شکستن محاصره بود.
الرویشان اشاره کرد که هیئتی سعودی نیز در مراسم تشییع حضور داشت و اعتراض عربستان به ورود یک هواپیمای ایرانی به یمن دارای استاندارد دوگانه است. مشارکت عربستان در مراسم تشییع و سپس اعتراض آن به مشارکت یمن چه معنایی دارد.
این مقام یمنی از عربستان خواست در روابط خود با یمن بازنگری کند و با نگاه برتریجویانه، تکبر یا زورگویی با این کشور برخورد نکند. وی از عربستان خواست «دولتی در خدمت» دستورکارهای غربی در قبال یمن نباشد و به ابزاری برای منافع غرب در مدیریت بحران یمن تبدیل نشود.
وی خاطرنشان کرد سیاست غرب، پرونده یمن را از طریق عربستان دنبال میکند، اما صنعا نمیخواهد عربستان ابزار منافع غرب در قبال یمن باشد یا به مدیریت یمن از طریق بحرانها ادامه دهد.
او همچنین خواستار لغو «کمیته ویژه» مربوط به یمن و تبدیل روابط دو کشور به روابطی دوستانه و برابر از طریق وزارتخانههای خارجه و اقتصاد و نهادهای مسئول امنیت شد؛ بهگونهای که یمن به عنوان یک کشور، ملت و دولت دارای حاکمیت شناخته شود که نباید در تصمیم و امور داخلی آن مداخله کرد. او همچنین بر آمادگی یمن برای همکاری در مسائل مشترک و منافع و امنیت مشترک تأکید کرد.
عربستان؛ خدمت به دستورکارهای غربی-صهیونیستی
الرویشان نبرد یمن را به منافع راهبردی کشورهای غربی و رژیم صهیونیستی مرتبط دانست و گفت نمیتوان رویارویی با طرف سعودی را از این منافع جدا کرد.
الرویشان افزود رژیم صهیونیستی در دوره اخیر بر حضور در سومالی، بهویژه سومالیلند، تمرکز کرده است تا خود را به شریکی در نظام امنیت دریای سرخ تبدیل کند. وی تأکید کرد موضع صنعا این است که دریای سرخ «دریایی کاملاً عربی» است و امنیت آن بخشی از امنیت داخلی عربی محسوب میشود و هرگونه تصور اسرائیل برای کنترل امنیت دریای سرخ «محال» است.
وی نقش عربستان در تجاوز به یمن را «نقشی در خدمت» توصیف کرد که در درجه نخست در خدمت دستورکارهای غربی و صهیونیستی است.
الرویشان افزود از آغاز تجاوز به یمن، هیچ تهدید واقعی متوجه امنیت ملی عربستان نبوده است.
در همین زمینه، الرویشان به تلاش اروپاییها برای تشکیل ائتلافهایی با آمریکاییها اشاره و تصریح کرد کشورها به این نتیجه رسیدهاند که تهدیدی یمنی برای مسیرهای کشتیرانی وجود ندارد.
وی اظهار داشت عربستان تلاش میکند شماری از کشورها، از جمله کشورهایی که پیشتر مشارکت آنها در ائتلاف متجاوز و آنچه «ائتلاف مکه» نامیده شد، اعلام شده بود، با خود همراه کند و برخی از این کشورها ممکن است در چارچوب روابط خود با عربستان به دنبال منافع خاصی باشند. موضع صنعا ثابت است و تعداد کشورهایی که ممکن است در رویارویی مشارکت کنند، موضع یمن را تغییر نخواهد داد.
پیامی به جامعه بینالمللی
الرویشان از جامعه بینالمللی خواست وضعیت یمن را درک کند. وی تأکید کرد صنعا خود را در وضعیت دفاع دائمی از خود میداند.
این مقام یمنی عنوان کرد معادله «تشدید تنش در برابر تشدید تنش» به معنای اقدام و واکنش است و یمن طرفی نیست که جنگ را آغاز کرده باشد.
او از جامعه بینالمللی خواست درک کند که یمن تهدیدی برای منافع بینالمللی یا مسیرهای کشتیرانی نیست و به دنبال ثبات، تصمیم داخلی، حاکمیت، کرامت و عزت است.
الرویشان افزود کسانی که به دنبال منافع «پترو - دلار» هستند باید بدانند یمن بهای این منافع نخواهد بود و مردم یمن تصمیم گرفتهاند از دایره قیمومیت و سلطه عربستان خارج شوند و در عین حال برای ورود به منافع مشترک، امنیت مشترک و همکاری با جهان آمادگی دارند.
نگاهی به تاریخ یمن و عربستان
الرویشان از مردم یمن، بهویژه جوانان و نسل جدید، خواست خاطرات شماری از شخصیتهای سیاسی و نظامی را که دوران نظامهای پیشین یمن را تجربه کردهاند، مطالعه کنند؛ از جمله عبدالرحمن الاریانی، یحیی المتوکل، حسین المسوری، حسین الحبیشی، عبدالله بن حسین الاحمر و سنان ابولحوم.
وی گفت کسانی که نوشتههای این افراد درباره تاریخ انقلاب ۲۶ سپتامبر را از زمان آغاز آن تا امروز مطالعه کنند، نشانههای روشنی خواهند یافت که نشان میدهد عربستان با مداخله در امور یمن، یکی از عوامل اصلی اجرا نشدن اهداف انقلاب بوده است.
او افزود مداخله عربستان گاهی به سطوح جزئی در اداره یمن نیز رسیده و سمتهایی مانند مدیرکل، استاندار یا معاون استاندار را دربر گرفته است.
الرویشان در ادامه گفت یمن برای مدت طولانی با عربستان درگیر بوده است و اهداف انقلاب ۲۶ سپتامبر دارای ارزشهای نظری بود، پیش از آنکه یمن وارد درگیری مصر و عربستان شود که حدود هشت سال ادامه داشت.
وی به جنبش ۱۳ ژوئن که ابراهیم الحمدی آن را برای اصلاح مسیر انقلاب ۲۶ سپتامبر آغاز کرد نیز پرداخت و افزود این جنبش ناکام گذاشته شد و الحمدی بهای آن را با جان خود پرداخت. نظامهای بعدی یمن همچنان برای جلب رضایت عربستان و از ترس از دست دادن سلطه، با آن مماشات میکردند و این سلطه تا مرحله انقلاب ۲۱ سپتامبر ادامه یافت.
انقلاب ۲۱ سپتامبر و پایان قیمومیت
الرویشان ادامه داد عربستان به یمن به عنوان پروندهای کوچک در سیاست عمومی خود نگاه میکند و این مسأله از سال ۱۹۶۲ تا امروز ادامه داشته است. انقلاب ۲۱ سپتامبر اصل رهایی از سلطه و قیمومیت و استقلال تصمیم سیاسی یمن را مطرح کرد و این اصل یکی از دلایل هدف قرار گرفتن آن از سوی نظام سعودی است.
او گفت یمن کشوری همسایه و مسلمان است که به منافع مشترک و امنیت مشترک باور دارد، تهدیدی برای هیچیک از همسایگان خود نیست و به روابط برابر و متوازن اعتقاد دارد.
وی خاطرنشان کرد انقلاب ۲۱ سپتامبر همچنین درباره توسعه، رشد اقتصادی، امنیت، ثبات و پیشرفت توسعهای سخن گفته بود و عربستان احساس کرد این مسیر باعث نخواهد شد یمن به طور مستمر تابع آن باقی بماند و به همین دلیل تجاوز آغاز شد.
الرویشان بار دیگر تأکید کرد روابط یمن و عربستان پس از ۲۱ سپتامبر نمیتواند به وضعیت پیش از آن بازگردد، زیرا مردم یمن قیمومیت و سلطه بر تصمیم داخلی و امور داخلی خود را نمیپذیرند.
دعوت از طرفهای یمنی برای توافق
الرویشان از دیگر نیروهای یمنی خواست به خارج متکی نباشند و تجربه تاریخی یمن ثابت میکند تکیه بر خارج به پیروزی یا راهحل منجر نمیشود.
وی از این نیروها خواست از تصمیم عفو عمومی که مهدی المشاط، رئیس شورای عالی سیاسی یمن، اعلام کرده است، استفاده کنند و در صورت پایان مداخله عربستان در یمن، یمنیها میتوانند در کنار یکدیگر بنشینند و درباره راهحلهای بسیاری برای مشکل داخلی به توافق برسند.
طبق گفته او، طرفهای خارجی به این نیروها، چه از نظر سیاسی و چه نظامی، اعتماد ندارند و رابطه با خارج در چارچوب جنگ یمنیها علیه یکدیگر به نتیجهای منجر نخواهد شد.
الرویشان در این زمینه روایتهای مربوط به برخورداری طرف مقابل از نیروی هوایی و توانمندیهای نظامی پیشرفته را رد کرد و گفت نظامهای پیشین ذخایر نظامی بر جای گذاشته بودند و بخشی از آنها در آغاز تجاوز هدف حمله قرار گرفت.
پیامی به مردم استانهای جنوبی
الرویشان در آخرین بخش سخنان خود تأکید کرد مردم استانهای جنوبی هدف نیروهای مسلح در صنعا نیستند و تهدید احتمالی برای این نیروها محسوب نمیشوند.
وی گفت مردم یمن در شمال و جنوب، با وجود تفاوت در رویکردها، سیاستها و تحولات، در یک جغرافیا زندگی میکنند و مردم جنوب نیز از بحرانهای برق، آب و خدمات رنج بردهاند. رهبری صنعا، نیروهای مسلح و مردم یمن، مردم جنوب را دشمن، هدف یا تهدید آینده نمیدانند.
الرویشان سخنان خود را با تأکید بر اینکه گزینه پیش روی عربستان، بازنگری در روابط با یمن و بنا کردن آن بر منافع و امنیت مشترک و عدم مداخله در امور داخلی است، پایان داد و گفت یمنیها در این مسیر به مبارزه خود ادامه خواهند داد.
انتهای پیام
