محمد آرمیون چهارشنبه هشتم مهر یازدهمین کاروان ترویج بهرهوری با محوریت الگوی کشت ملی محصولات زراعی کشت پاییزه سال زراعی ۱۴۰۵–۱۴۰۶، با تأکید بر محصولات گندم، جو، کلزا، گلرنگ، کاملینا و چغندرقند پاییزه در شهرستان بدره برگزار شد، اظهار کرد: موضوع الگوی کشت صرفاً انتخاب یک محصول برای کشت نیست، بلکه انتخاب درست محصول، مدیریت صحیح مزرعه و استفاده بهینه از منابع در اختیار کشاورزان است؛ موضوعی که ارتباط مستقیمی با آینده تولید، درآمد کشاورزان و پایداری منابع شهرستان دارد.
وی با طرح این پرسش که «آیا افزایش تولید همیشه به معنای افزایش درآمد کشاورز است؟» خاطرنشان کرد: ممکن است با مصرف بیشتر بذر، کود، سم یا آب، میزان تولید افزایش یابد اما اگر هزینه تولید نیز به همان نسبت یا بیشتر افزایش پیدا کند، سود کشاورز افزایش نخواهد یافت. بنابراین باید از مفهوم «تولید بیشتر» به سمت «تولید بهرهورتر» حرکت کنیم؛ به این معنا که از هر هکتار زمین، هر مترمکعب آب، هر کیلوگرم بذر و هر واحد کود، بیشترین محصول و ارزش اقتصادی ممکن حاصل شود.
آرمیون ادامه داد: الگوی کشت زمانی موفق خواهد بود که سه مؤلفه اقتصاد کشاورز، شرایط اقلیمی و منابع تولید بهصورت همزمان مورد توجه قرار گیرد. اگر محصولی از نظر اقتصادی مناسب باشد، اما با منابع آب و خاک منطقه سازگاری نداشته باشد، تولید آن پایدار نخواهد بود، همچنین اگر محصولی از نظر فنی مناسب باشد، اما بازار مطمئنی نداشته باشد، کشاورز با چالش اقتصادی مواجه خواهد شد؛ بنابراین انتخاب محصول باید تصمیمی آگاهانه و مبتنی بر شرایط واقعی مزرعه باشد.
عضو هیئت علمی مرکز در ادامه با اشاره به اهمیت مفاهیم الگوی کشت و زراعت پاییزه، گفت: الگوی کشت به معنای انتخاب محصول بر اساس منابع آب، شرایط اقلیمی، ظرفیت خاک، بازار و مزیتهای منطقه است و هدف آن صرفاً تغییر محصول نیست؛ بلکه افزایش بهرهوری آب و زمین، کاهش ریسک تولید و ایجاد درآمد پایدار برای کشاورز است.
وی افزود: الگوی کشت صرفاً به این معنا نیست که به کشاورز بگوییم گندم یا جو کشت کند، بلکه باید به پرسشهایی از قبیل چه محصولی، در چه زمینی، با چه رقمی، در چه تاریخی، با چه میزان نهاده، با چه مقدار آب و با چه بازار فروشی پاسخ داده شود.
آرمیون تأکید کرد: الگوی کشت باید بر اساس مجموعهای از عوامل از جمله اقلیم، آب، خاک، تناوب زراعی، هزینه تولید، عملکرد مورد انتظار و بازار تعیین شود. به عنوان نمونه، اگر محصولی از نظر فنی مناسب باشد، اما آب کافی برای تولید آن وجود نداشته باشد، انتخاب مناسبی نخواهد بود؛ همچنین در صورت سازگاری محصول با شرایط اقلیمی، اما نبود بازار مشخص، باید با احتیاط درباره سطح زیرکشت آن تصمیمگیری شود.
وی به اهمیت کشت پاییزه اشاره و یادآوری کرد: کشت پاییزه فرصت مناسبی برای استفاده بهتر از ظرفیتهای طبیعی منطقه، بهویژه بارشهای پاییز، زمستان و بهار و رطوبت ذخیرهشده در خاک است و میتواند بخشی از نیاز آبی گیاه را از طریق بارندگی تأمین کند.
آرمیون با تأکید بر اهمیت زمانبندی عملیات زراعی افزود: اگر زمین بهموقع آماده شود، بذر مناسب انتخاب و عملیات کاشت در زمان مناسب انجام گیرد، گیاه فرصت بیشتری برای استقرار و توسعه ریشه خواهد داشت.
وی یادآوری کرد: در کشاورزی، گاهی چند روز مدیریت صحیح میتواند به اندازه مقدار زیادی نهاده ارزش داشته باشد.
عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان ایلام مهمترین نکات مورد توجه در کشت محصولاتی نظیر محصولات گندم، جو، کلزا، گلرنگ، کاملینا و چغندرقند پاییزه را توجه بهمیزان و پراکنش بارندگی و امکان استفاده از رطوبت ذخیرهشده خاک، انتخاب رقم مناسب و بذر گواهیشده متناسب با منطقه، رعایت تاریخ کاشت و جلوگیری از تأخیر در کشت، مدیریت بقایای گیاهی و آمادهسازی مناسب زمین، رعایت تراکم و میزان بذر متناسب با محصول و رقم و شرایط مزرعه، تغذیه متعادل با تأکید بر نتایج آزمون خاک و مدیریت علفهای هرز و پایش آفات و بیماریها از ابتدای فصل ذکر کرد.
این محقق با تأکید بر ضرورت تصمیمگیری آگاهانه کشاورزان، پنج پرسش کلیدی را برای انتخاب محصول مطرح کرد: آیا محصول انتخابی با منابع آب و خاک مزرعه سازگار است؟، آیا بازار مطمئنی برای محصول وجود دارد؟، آیا رقم و بذر مناسب منطقه در اختیار کشاورز است؟، آیا هزینه تولید و درآمد مورد انتظار از نظر اقتصادی توجیهپذیر است؟ و این محصول چه تأثیری بر تناوب کشت و محصول سال آینده خواهد داشت؟
آرمیون تصریح کرد: موفقیت الگوی کشت در شهرستان بدره به همکاری و مشارکت همه بخشهای مرتبط با کشاورزی وابسته است.
وی اضافه کرد: محصولات گندم، جو، کلزا، گلرنگ، کاملینا و چغندرقند پاییزه هرکدام میتوانند متناسب با شرایط فنی و اقتصادی، جایگاه مناسبی در الگوی کشت داشته باشند، اما نسخه واحدی برای همه مزارع وجود ندارد و انتخاب محصول باید بر اساس شرایط هر مزرعه انجام شود.
انتهای پیام
