به گزارش ایسنا، سلامتی رهبران چین همواره از محرمانهترین اسرار حکومتی بهشمار رفته است؛ سنتی که ریشه در باور حزب کمونیست دارد مبنی بر اینکه هرگونه ضعفِ ظاهری در راس قدرت میتواند به رقابت جناحی دامن بزند یا تسلط حزب بر قدرت را بیثبات کند.
براساس گزارش وال استریت ژورنال، مهمترین درخواست تیم چینی این بود که اتاقی خصوصی در بخش غربی کاخ سفید در اختیار شی جینپینگ، رئیس جمهور چین قرار دهند تا میان برنامهها استراحت کند و فقط همسرش، پنگ لییوان اجازه داشته باشد با او باشد و هیچیک از اعضای دیگر هیات چینی اجازه استفاده از این «اتاق انتظار» را نداشتند؛ حتی کای چی، رئیس دفتر شی.
حدود یک ماه پیش از سفر شی، تیم مقدماتی او همچنین با برگزاری ناهار کاری میان رهبر چین و ترامپ در ۲۴ سپتامبر مخالفت کرد؛ روزی که تنها روز کامل نشست بود. وقتی ترامپ در ماه مه به پکن سفر کرده بود، دو رئیس جمهور در مجموعه حکومتی چین ناهار کاری صرف کرده بودند.
مقامهای پکن به همتایان آمریکاییشان گفتند که ترجیح میدهند در جریان سفر شی به واشنگتن، زمان بیشتری برای استراحت او در نظر گرفته شود. در نتیجه، در برنامه نشست فاصلهای حدودا پنجساعته ایجاد شد؛ وقفهای طولانی در سفری که بهسختی دو روز طول کشید.
هیات چینی برای شب ورود شی هیچ برنامهای در نظر نگرفت. در روز پایانی این سفر، رئیس جمهور چین فقط حدود ۱۰ دقیقه در آرشیو ملی ماند؛ مدتی بسیار کوتاهتر از آنچه مقامهای آمریکایی برنامهریزی کرده بودند.
البته شی درست پیش از آن، پروازی حدودا ۱۴ساعته از پکن را پشت سر گذاشته بود و اختلاف ساعت بهتنهایی میتوانست بخشی از تغییرات برنامه را توضیح دهد.
از شی با تمام تشریفات یک سفر رسمی دولتی استقبال شد شامل شلیک ۲۱ گلوله توپ، پرواز نمایشی جنگندههای آمریکایی و یک بمبافکن رادارگریز و اهدای مجسمهای بزرگ از یک عقاب سرسفید. اما به گفته افرادی که در جریان بودند، پشت این تشریفات، تیم خود او برنامهای میچید که با توجه به مدتزمانی که میتوانست سرپا بایستد، مسافتی که توان راهرفتنش را داشت و زمانهایی که لازم بود توقف کند، تنظیم شده بود.
پرسشها درباره وضعیت جسمانی شی تازگی ندارند. پس از سفر اروپایی او در سال ۲۰۱۹ نیز گمانهزنیهای مشابهی مطرح شد؛ آن زمان ویدئویی منتشر شد که ظاهرا نشان میداد او کمی میلنگد و برای حفظ تعادل به دستههای صندلی تکیه میکند
ادعاهایی درباره سلامتی رئیس جمهور چین اهمیتی بسیار فراتر از وضعیت شخصی او دارد. او بیش از هر رئیس جمهور چینی از زمان مائو تسهتونگ قدرت را در دست خود متمرکز کرده و جانشینی تعیین نکرده است. چین عملا هیچ سازوکاری برای انتخاب رهبری ندارد که سه سمت مهم شی را برعهده بگیرد: دبیرکلی حزب کمونیست، ریاستجمهوری و ریاست کمیسیون مرکزی نظامی حزب کمونیست چین. در جریان سفر شی به واشنگتن، حرکات محتاطانهاش در تصاویر تدویننشده بهوضوح دیده میشد.
وقتی شی از پلکان هواپیمایش در پایگاه مشترک اندروز پایین میآمد، با یک دست به سوی همسرش دست دراز کرد و با دست دیگر نرده را گرفت.
دو روز بعد، هنگام بالا رفتن از پلههای آرشیو ملی در کنار ترامپ و بانوی اول، این زوج در تمام مسیر دست یکدیگر را گرفتند. بااینحال، به نظر میرسید شی برای حفظ تعادل و بالا رفتن از همسرش کمک میگیرد، نه اینکه صرفاً دست او را گرفته باشد.
شی مدتهاست در مناسبتهای رسمی دست همسرش را میگیرد؛ رفتاری نامعمول برای یک رهبر چینی که رسانههای دولتی آن را نشانهای از دلبستگی این زوج به یکدیگر برجسته کردهاند.
پیش از سفر به واشنگتن، پرسشها درباره سلامتی شی رو به افزایش بود. والاستریت ژورنال گزارش داد که شی در اوایل سپتامبر، در اجلاس بریکس در هند، چون حالش خوب نبود، در ضیافت شام رسمی شرکت نکرد؛ ضیافتی که رئیسجمهور روسیه، ولادیمیر پوتین و دیگر رهبران جهان در آن حضور داشتند.
مینشین پی، استاد علوم سیاسی در کالج کلرمونت مککنا که سیاست نخبگان چین را مطالعه میکند، گفت: «میان رهبری که بهدلیل سکتهای شدید دیگر نمیتواند بهطور کامل کارهایش را انجام دهد و رهبری که از نظر جسمی دچار محدودیت است، اما از نظر ذهنی توانایی انجام کارهایش را دارد، تفاوت بسیار بزرگی وجود دارد.»
او گفت در حالت اول، حزب باید بهسرعت جانشینی پیدا کند. اما در حالت دوم، حزب باید منتظر بماند و بعید است سیاستها تغییر چندانی کنند؛ همانطور که در سالهای پایانی قدرت مائو، پیش از مرگش در ۸۲سالگی، چنین بود.
بااینحال، مساله جانشینی حتی فراتر از مرزهای چین نیز خطرهایی در پی دارد. استاد علوم سیاسی در کالج کلرمونت مککنا همچنین گفت رقابت بر سر قدرت میان کسانی که مشتاق جانشینی شی هستند، ممکن است برخی جناحها را به حمایت از سیاستهای تهاجمیتر سوق دهد تا در کشمکشهای درونحزبی دست بالا را پیدا کنند.
انتهای پیام
