نتایج پژوهش جدید نشان میدهد، بزرگسالانی که رژیم غذایی آنان شباهت بیشتری به الگوی غذایی «مایند» (MIND) داشتند، در بخشهای مهم مغز با کاهش حجم کمتری مواجه شدند.
مغز بهطور طبیعی با افزایش سن کوچکتر میشود. ماده خاکستری که از حافظه، حرکت، احساسات و تفکر پشتیبانی میکند، بهتدریج کاهش مییابد، در حالی که فضاهای پر از مایع درون مغز ممکن است بزرگتر شوند.
پژوهشگران میخواستند بدانند آیا رژیم غذایی میتواند با سرعت این تغییرات ارتباط داشته باشد یا خیر. آنان بر رژیم غذایی «مایند» تمرکز کردند؛ الگویی غذایی که بخشهایی از رژیم مدیترانهای را با رژیم غذایی «دش» (DASH) برای حفظ فشار خون سالم ترکیب میکند.
این رژیم مصرف مواد غذایی مانند سبزیهای برگدار، سایر سبزیجات، انواع توت، مغزها، حبوبات، غلات کامل، ماهی، گوشت ماکیان و روغن زیتون را تشویق میکند. همچنین مصرف موادی مانند شیرینیها، فستفودهای سرخشده، گوشت قرمز، کره و برخی مواد غذایی دیگر سرشار از چربیهای اشباعشده را محدود میکند.
این پژوهش ۱۶۴۷ نفر از گروه مطالعه بلندمدت «فرامینگهام» را دنبال کرد. میانگین سنی آنان در آغاز پژوهش حدود ۶۰ سال بود و هیچیک هنگام انجام نخستین اسکن «امآرآی» مغز، به زوال عقل مبتلا نبودند یا سابقه سکته مغزی نداشتند.
شرکتکنندگان بین سالهای ۱۹۹۹ تا ۲۰۱۹ چندین بار اسکن مغزی انجام دادند که به پژوهشگران امکان داد تغییرات فیزیکی مغز را در طول زمان دنبال کنند، نه اینکه مغز را تنها در یک مقطع زمانی بررسی کنند. پرسشنامههای غذایی قبلی آنان نیز برای محاسبه امتیاز رژیم غذایی «مایند» از صفر تا ۱۵ مورد استفاده قرار گرفت.
پس از حدود ۱۲ سال پیگیری، امتیازهای بالاتر با کاهش آهستهتر ماده خاکستری ارتباط داشت. سه امتیاز بالاتر با حدود ۲۰ درصد کاهش کمتر ماده خاکستری مرتبط بود که پژوهشگران آن را معادل حدود ۲.۵ سال تاخیر در پیری مغز توصیف کردند.
امتیازهای بالاتر همچنین با رشد آهستهتر بطنهای مغز مرتبط بود. از آنجا که این فضاها معمولا هنگام از دست رفتن بافت مجاور بزرگتر میشوند، افزایش آهستهتر اندازه آنها ممکن است نشانه دیگری از کاهش کمتر حجم مغز باشد.
برخی مواد غذایی بهصورت جداگانه نتایج شگفتآوری داشتند. مصرف انواع توت و گوشت ماکیان با تغییرات مطلوب مرتبط بود اما غلات کامل برخی ارتباطهای نامطلوب را نشان دادند، در حالی که پنیر بهطور غیرمنتظرهای با تغییرات مطلوب مرتبط بود.
مهمترین نقطه قوت این پژوهش، دوره پیگیری طولانیمدت آن همراه با اسکنهای مکرر «امآرآی» است که تصویری مفید از تغییرات مغز در طول زمان ارائه میدهد. با این حال، نتایج این پژوهش نمیتواند نشان دهد رژیم غذایی «مایند» باعث این تفاوتها شده است و یافتههای غیرمنتظره درباره برخی مواد غذایی نیز دلیل خوبی است که هیچ ماده غذایی منفردی را بهعنوان درمانی برای پیری مغز در نظر نگیریم.
سایت نوریج گزارش کرد، افرادی که رژیم غذایی آنان شباهت بیشتری به الگوی «مایند» داشت، از نظر میزان تحصیلات، مصرف سیگار، وزن و وضعیت سلامت نیز با دیگران تفاوتهایی داشتند و گزارشهای مربوط به رژیم غذایی ممکن است دقیق نباشند. بنابراین، نتایج این پژوهش از انجام تحقیقات بیشتر حمایت میکند اما ثابت نمیکند که تغییر رژیم غذایی به الگوی «مایند» از زوال عقل جلوگیری میکند یا مغز را جوانتر نگه میدارد.
گروه بینالمللی پژوهش شامل دانشمندانی از دانشکده پزشکی دانشگاه ژجیانگ، دانشکده بهداشت عمومی تی. اچ. چان دانشگاه هاروارد، مرکز علوم سلامت دانشگاه تگزاس در سنآنتونیو و دانشگاه بوستون بود و نتایج این پژوهش در نشریه Neurology, Neurosurgery & Psychiatry منتشر شده است.
انتهای پیام
