پل تاریخی «کر و دیت» (پسر و دختر) که به‌دلیل همجواری با روستای باریکه به پل باریکه نیز شهرت دارد، یکی از شاخص‌ترین آثار تاریخی شهرستان هلیلان در استان ایلام است. این اثر مربوط به دوره آل‌بویه است و در بخش هلیلان، روستای باریکه واقع شده است.
این پل در تاریخ ۱۲ شهریور ۱۳۸۰ با شماره ثبت ۳۸۵۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. موقعیت دقیق آن، یک کیلومتری شرق روستای باریکه در شهرستان هلیلان است.
فرزاد شریفی مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان ایلام در گفت‌وگو با ایسنا اظهار کرد: این پل از نظر معماری، بر اساس مطالعات انجام‌شده، طول هر یک از پایه‌های این پل حدود ۱۷ متر و پهنای هر پایه نزدیک به ۵/۶ متر است. این پل دارای چهار دهانه با طاق‌هایی به عرض حدود ۱۱ متر بوده است. متأسفانه در حال حاضر طاق دو دهانه آن به‌کلی ویران شده و سایر بخش‌ها نیز در آستانه تخریب قرار دارند. پایه‌های شرقی و غربی پل بر روی کوه بنده قرار گرفته و سایر پایه‌ها از سنگ‌های کف رودخانه بالا آمده‌اند.
وی خاطرنشان کرد: این پل به‌عنوان یک سازه ارتباطی مهم در دوره آل‌بویه، با معماری خلاقانه و رعایت تناسبات و نظم طراحی شده است. امروزه به یکی از جاذبه‌های تاریخی و گردشگری شهرستان هلیلان تبدیل شده و برای علاقه‌مندان به تاریخ، فرهنگ و طبیعت جذابیت دارد.
حبیب‌الله محمودیان باستان‌شناس پیش از تاریخ نیز در گفت‌وگو با ایسنا اظهار کرد: در مسیر رودخانه سیمره پل‌های شگفت‌انگیزی از دوران تاریخی برجای مانده است، این آثار ازرشمند، موقعیت اقتصادی، اجتماعی، نظامی و سیاسی مردمان را در روزگاران گذشته بیان می‌کنند. ایلام و لرستان با کوهساران متعدد و موازی، از دیرباز دروازه طبیعی جنوب غربی فلات ایران بوده و از اهمیت ویژه‌ای برخوردار بوده است.
وی خاطرنشان کرد: از کهن‌ترین روزگاران که بومیان زاگرس در پی شکار و گردآوری خوراک، مجبور به کوچ اجباری می‌شدند، نخستین راه‌ها و ابتدایی‌ترین پل‌ها را با استفاده از چوب و سنگ ساخته‌اند.
این استاد باستان این باستان‌شناسی پیش از تاریخ بیان کرد: با گذشت روزگار و آسیب‌های طبیعی و انسانی، از این پل‌ها آثاری باقی نمانده است. به‌مرور با شکل‌گیری دولت‌های مقتدر ماد، هخامنشی، اشکانی، ساسانی، و حکام محلی در دوره اسلامی، تجارت و ارتباط بین شمال و جنوب اهمیت بیشتری یافت به همین منظور احداث راه، یک ضرورت به شمار می‌آمد.
محمودیان یادآور شد: در روزگار ساسانی که این منطقه از شکوفایی بیشتری برخوردار شد، راه‌ها رونق مجدد یافت و پل‌های عظیمی بر بستر رودخانه‌ها ساخته شد.
این استاد باستان‌شناسی یادآور شد: پل «کر و دیت» در گذشته، ارتباط‌دهنده شاهراه باستانی شوش به اکباتان بوده است.
وی اضافه کرد: این پل زیبا با آجر به سبک پل کشکان لرستان و پل گاومیشان دره‌شهر در استان ایلام ساخته شده است. منطقه طرحان و هلیلان در مجاورت رودخانه سیمره از نواحی با اهمیت منطقه به شمار می‌روند.
انتهای پیام
