وحید طهماسبی در گفت‌وگو با ایسنا، با تشریح برنامه‌های بنیاد ملی نخبگان برای جذب و بکارگیری استعدادهای برتر در دستگاه‌های اجرایی، شرکت‌های خصوصی و دانشگاه‌ها اظهار کرد: اشتغال متناسب با توانمندی‌های تخصصی، تأمین مسکن و ایجاد فرصت برای مشارکت نخبگان در تصمیم‌سازی‌ها و حل مسائل جامعه، از مهم‌ترین مؤلفه‌های ماندگاری این افراد در استان است و تحقق این هدف مستلزم همکاری بنیاد نخبگان، دستگاه‌های اجرایی، دانشگاه‌ها و بخش خصوصی است.
وی با اشاره به اینکه آمار تجمیعی و پایش دقیقی از مجموع جذب نخبگان در دستگاه‌های اجرایی استان طی یک سال گذشته در اختیار ندارد، افزود: جذب نخبگان در دستگاه‌های اجرایی از طریق فراخوان‌های مشخص انجام می‌شود و آخرین فراخوان پیش از برنامه جدید، در بهمن‌ماه سال ۱۴۰۲ برگزار شده بود. در فراخوان پیش‌رو نیز قرار است یک‌هزار و ۷۵۰ موقعیت شغلی در دستگاه‌های اجرایی کشور برای جذب نخبگان اختصاص یابد. در این فرایند، نوع مشاغل و کدهای شغلی با همکاری سازمان اداری و استخدامی کشور و با توجه به شرایط نخبگی و تناسب تخصص افراد با نیازهای دستگاه‌های اجرایی تعیین می‌شود تا زمینه به‌کارگیری نیروهای توانمند در موقعیت‌های شغلی متناسب فراهم شود.
طهماسبی با اشاره به اقدامات انجام‌شده در استان مرکزی برای شناسایی ظرفیت‌های جذب نخبگان گفت: سال گذشته استانداری مرکزی ۲۷ کد شغلی را برای جذب نخبگان درخواست کرد و برای سایر دستگاه‌های اجرایی استان نیز مکاتباتی انجام شد تا نیازهای خود را در این زمینه اعلام کنند. فراخوان جدید برای جذب نخبگان در دستگاه‌های اجرایی برای اوایل آذرماه برنامه‌ریزی شده و انتظار می‌رود دستگاه‌های استان نیز با شناسایی نیازهای تخصصی خود، از این ظرفیت برای تقویت سرمایه انسانی استفاده کنند.
جذب نخبگان در بخش خصوصی؛ ظرفیتی برای توسعه اشتغال تخصصی
طهماسبی با تأکید بر اینکه مسیر جذب نخبگان به دستگاه‌های دولتی محدود نمی‌شود، گفت: بنیاد ملی نخبگان از طریق فراخوان‌های جذب در شرکت‌های خصوصی نیز به دنبال ایجاد فرصت‌های شغلی برای استعدادهای برتر است. این فراخوان‌ها سالانه در دو نوبت منتشر می‌شوند و شرکت‌های متقاضی می‌توانند نیازهای تخصصی خود را برای جذب نیروی نخبه اعلام کنند. در همین راستا، امسال برای نخستین بار مکاتبات گسترده‌ای با شرکت‌ها و کارخانه‌های استان مرکزی انجام شده است تا ظرفیت‌های شغلی خود را برای جذب نخبگان اعلام کنند و از سازوکارهای پیش‌بینی‌شده در این طرح بهره‌مند شوند.
رئیس بنیاد نخبگان استان مرکزی با اشاره به استقبال دو شرکت از این برنامه بیان کرد: شرکت ماشین‌سازی و شرکت آلومرول هرکدام درخواست جذب ۱۰ نیروی نخبه را ارائه کرده‌اند. بر این اساس، برای هر شرکت سه برابر ظرفیت درخواستی، یعنی ۳۰ نفر، از طریق سامانه کشوری معرفی می‌شوند تا فرایند بررسی و انتخاب نیروی مورد نیاز انجام شود.
وی با دعوت از صنایع بزرگ استان مرکزی برای مشارکت گسترده‌تر در این طرح گفت: انتظار می‌رود شرکت‌های مهم صنعتی، از جمله پالایشگاه‌ها، پتروشیمی‌ها، نیروگاه‌ها و دیگر بنگاه‌های بزرگ اقتصادی استان که از ظرفیت‌های مالی و اعتباری لازم برخوردارند، از این فرصت استفاده کنند و بخشی از نیازهای تخصصی خود را از میان نخبگان تأمین کنند.
طهماسبی با اشاره به ظرفیت‌های قانونی حمایت از شرکت‌های جذب‌کننده نیروی نخبه افزود: شرکت‌های واجد شرایط می‌توانند در چارچوب مقررات مربوط از ظرفیت اعتبار مالیاتی و قانون جهش تولید دانش‌بنیان استفاده کنند. اینکار علاوه بر تسهیل جذب نیروهای متخصص، می‌تواند به ارتقای توان فناورانه شرکت‌ها و تقویت ارتباط میان سرمایه انسانی نخبه و بخش تولید منجر شود.
جذب ۱۴ نخبه در هیئت علمی دانشگاه‌ها از طریق طرح شهید شهریاری
رئیس بنیاد نخبگان استان مرکزی در ادامه به جذب نخبگان در دانشگاه‌ها اشاره کرد و گفت: تاکنون ۱۴ نفر از نخبگان متولد استان مرکزی یا جذب‌شده در دانشگاه‌های استان، از طریق طرح شهید شهریاری بنیاد ملی نخبگان به عضویت هیئت علمی دانشگاه‌ها درآمده‌اند.
وی توضیح داد: این آمار هم افرادی را در بر می‌گیرد که متولد استان مرکزی هستند اما در دانشگاه‌های خارج از استان فعالیت می‌کنند و هم نخبگانی را شامل می‌شود که در دانشگاه‌های استان جذب شده‌اند؛ بنابراین، ملاک این آمار صرفاً محل فعالیت دانشگاهی افراد نیست، بلکه ارتباط آنان با استان از نظر محل تولد یا محل جذب نیز در نظر گرفته شده است.
طهماسبی با بیان اینکه جذب در هیئت علمی دانشگاه‌ها یکی از مسیرهای تخصصی فعالیت نخبگان به شمار می‌رود، افزود: بنیاد ملی نخبگان موضوع اشتغال استعدادهای برتر را از مسیرهای مختلف پیگیری می‌کند که جذب در دستگاه‌های اجرایی، حضور در شرکت‌های خصوصی، عضویت در هیئت علمی دانشگاه‌ها و حمایت‌های مرتبط با خدمت سربازی از جمله این مسیرهاست. هدف آن است که نخبگان متناسب با توانمندی‌ها، رشته تحصیلی و زمینه تخصصی خود امکان فعالیت حرفه‌ای داشته باشند و ظرفیت علمی آنان در بخش‌هایی به کار گرفته شود که بیشترین تناسب را با دانش و مهارتشان دارد.
مسکن؛ یکی از مؤلفه‌های مهم ماندگاری نخبگان در استان
طهماسبی در بخش دیگری از این گفت‌وگو، تأمین مسکن را یکی از موضوعات مهم در سیاست‌های حمایت از نخبگان دانست و اظهار کرد: در کنار اشتغال پایدار، فراهم‌کردن شرایط مناسب برای تأمین مسکن می‌تواند در تصمیم نخبگان برای ماندن و ادامه فعالیت در استان نقش مؤثری داشته باشد.
وی با اشاره به وضعیت متقاضیان طرح مسکن نخبگان در استان مرکزی گفت: بر اساس آمار بررسی‌شده در بنیاد، حدود یک‌هزار و ۲۰۰ نخبه متولد استان مرکزی در جامعه آماری مورد بررسی قرار دارند که از میان آنان، حدود ۲۴۱ نفر شرایط اولیه لازم برای بهره‌مندی از طرح مسکن نخبگان را احراز کرده‌اند. از میان متقاضیان تأییدشده، ۱۸۹ نفر در اراک، ۲۸ نفر در ساوه و ۱۰ نفر در خمین قرار دارند و سایر متقاضیان نیز در شهرهای دیگر استان پراکنده هستند.
وی با اشاره به پیگیری‌های انجام‌شده برای پیشبرد این طرح بیان کرد: موضوع تأمین مسکن این افراد با همکاری مسئولان استان و دستگاه‌های متولی حوزه مسکن و شهرسازی و همچنین در سطح ملی پیگیری شده و مقدمات لازم برای ثبت‌نام متقاضیان تأییدشده در سامانه مربوط در حال انجام است و پیش‌بینی می‌شود این فرایند طی هفته‌های آینده اجرایی شود.
وی با بیان اینکه حمایت‌های مسکن باید در کنار سایر برنامه‌های توانمندسازی و اشتغال نخبگان دنبال شود، خاطرنشان کرد: ماندگاری نخبگان زمانی تقویت می‌شود که افراد علاوه بر برخورداری از فرصت شغلی متناسب با تخصص خود، از حداقلی از ثبات و امنیت اقتصادی و اجتماعی برای برنامه‌ریزی آینده زندگی‌شان برخوردار باشند.
مشارکت نخبگان در حل مسائل استان؛ حلقه مهم ماندگاری سرمایه‌های انسانی
رئیس بنیاد نخبگان استان مرکزی در ادامه، یکی از مؤلفه‌هایی را که کمتر در بحث ماندگاری نخبگان مورد توجه قرار می‌گیرد، احساس اثربخشی و مشارکت واقعی آنان در حل مسائل دانست و گفت: نخبگان باید احساس کنند که توان علمی و تخصصی آنان در اداره امور استان مورد استفاده قرار می‌گیرد و می‌توانند در حل مسائل صنعت، مدیریت و حکمرانی نقش داشته باشند. فراهم‌کردن زمینه حضور نخبگان در کارگروه‌های تخصصی، تشکیل و تقویت هیئت‌های اندیشه‌ورز و استفاده از نظرات آنان در تصمیم‌سازی‌ها، می‌تواند ارتباط میان جامعه نخبگانی و بدنه اجرایی استان را تقویت کند.
طهماسبی با اشاره به وضعیت این رویکرد در کشور اظهار کرد: پیوند نظام‌مند میان ظرفیت نخبگان و بدنه حکمرانی و اجرایی، از موضوعاتی است که در سال‌های اخیر بیش از گذشته مورد توجه قرار گرفته است. استان مرکزی نیز با توجه به پیشینه علمی و برخورداری از نخبگان و مفاخر متعدد، ظرفیت مناسبی برای توسعه این ارتباط دارد؛ با این حال، برای بهره‌برداری کامل از این ظرفیت همچنان باید اقدامات بیشتری انجام شود.
وی ادامه داد: در گذشته، بخش مهمی از تمرکز سیاست‌های مرتبط با نخبگان بر رشد علمی، تولید مقاله و توسعه فناوری قرار داشت و در مراحل بعد، گسترش شرکت‌های دانش‌بنیان و فعالیت‌های فناورانه مورد توجه قرار گرفت. این مراحل در مسیر رشد زیست‌بوم علم و فناوری کشور ضروری بوده‌اند، اما امروز لازم است ظرفیت‌های ایجادشده بیش از گذشته به حل مسائل واقعی جامعه و اقتصاد پیوند بخورند.
رئیس بنیاد نخبگان استان مرکزی تصریح کرد: اکنون این ضرورت وجود دارد که نخبگان علاوه بر فعالیت‌های علمی و پژوهشی، در توسعه صنعت، تجاری‌سازی فناوری، افزایش توان رقابتی بنگاه‌های اقتصادی و حل مسائل اولویت‌دار کشور نقش مستقیم‌تری ایفا کنند. این تغییر رویکرد هم پاسخ‌گوی نیازهای امروز جامعه است و هم می‌تواند به افزایش احساس تعلق و اثربخشی در میان نخبگان منجر شود.
وی با تأکید بر اینکه این رویکرد باید از سطح برنامه‌ریزی فراتر برود و در عمل تحقق یابد، گفت: صرف دعوت از نخبگان برای حضور در جلسات کافی نیست؛ بلکه باید مسائل واقعی استان به‌درستی شناسایی شوند، زمینه مشارکت تخصصی نخبگان فراهم شود و نتایج همکاری آنان در تصمیم‌گیری‌ها و فرایندهای اجرایی مورد استفاده قرار گیرد.
طرح شتاب استانی؛ حمایت از ایده‌های نخبگان برای حل مسائل منطقه‌ای
طهماسبی در تشریح برنامه‌های بنیاد برای تقویت مشارکت نخبگان در حل مسائل استان گفت: طرح شتاب استانی یکی از ظرفیت‌های حمایتی بنیاد ملی نخبگان است که با هدف استفاده از توان نخبگان برای رفع مسائل اولویت‌دار استان‌ها دنبال می‌شود. در این طرح، مسائل استان با همکاری مجموعه‌های مسئول شناسایی می‌شود و نخبگان می‌توانند برای ارائه راهکارهای تخصصی و اجرای طرح‌های مرتبط وارد عمل شوند. بنیاد نیز در چارچوب ضوابط تعیین‌شده، از طرح‌های منتخب حمایت می‌کند.
رئیس بنیاد نخبگان استان مرکزی با اشاره به سقف حمایتی این برنامه بیان کرد: حمایت پیش‌بینی‌شده برای هر طرح می‌تواند تا سه میلیارد تومان باشد و تعداد طرح‌های قابل حمایت نیز تابع محدودیت‌های تعیین‌شده برای هر استان است. فعال‌سازی این ظرفیت با همکاری استانداری و دستگاه‌های مرتبط می‌تواند زمینه استفاده هدفمندتر از دانش و تخصص نخبگان را در حل مسائل استان فراهم کند.
وی خاطرنشان کرد: برای بهره‌گیری مؤثر از این طرح، ضروری است مسائل اولویت‌دار استان به‌صورت دقیق و قابل اجرا تعریف شوند و ارتباط میان صاحبان مسئله، دستگاه‌های اجرایی و نخبگان شکل بگیرد. در چنین شرایطی، طرح‌های نخبگانی می‌توانند از سطح پیشنهادهای علمی فراتر بروند و به راهکارهای عملیاتی برای رفع مشکلات تبدیل شوند.
همیار صنعت؛ پیوند ظرفیت علمی نخبگان با نیازهای تولید
طهماسبی همچنین به طرح همیار صنعت اشاره کرد و گفت: این برنامه با هدف بهره‌گیری از توان علمی و تخصصی نخبگان برای حل مسائل و نیازهای واحدهای صنعتی دنبال می‌شود و می‌تواند زمینه همکاری نزدیک‌تر میان نخبگان و بنگاه‌های اقتصادی را فراهم کند. در این چارچوب، مسائل تخصصی صنایع مطرح می‌شود و طرح‌های پیشنهادی برای بررسی و داوری به مراجع مربوط ارائه می‌شوند. در صورت تأیید و احراز شرایط، امکان بهره‌مندی از ظرفیت‌های حمایتی و قانونی پیش‌بینی‌شده وجود دارد.
رئیس بنیاد نخبگان استان مرکزی با اشاره به ارتباط این طرح با قانون جهش تولید دانش‌بنیان اظهار کرد: برخی ظرفیت‌های قانونی، از جمله اعتبار مالیاتی موضوع بند «ب» ماده ۱۱ قانون جهش تولید دانش‌بنیان، می‌تواند در چارچوب ضوابط مربوط برای پشتیبانی از فعالیت‌های فناورانه و حل مسائل صنعتی مورد استفاده قرار گیرد.
وی ادامه داد: چنین سازوکارهایی می‌توانند برای صنایع و نخبگان منافعی مشترک ایجاد کنند؛ از یک‌سو، شرکت‌ها از دانش تخصصی نیروهای نخبه برای رفع مشکلات تولیدی و فناورانه بهره می‌برند و از سوی دیگر، نخبگان فرصت پیدا می‌کنند در محیط حرفه‌ای مرتبط با تخصص خود فعالیت کنند و نتایج دانش و پژوهش خود را در عمل به کار بگیرند. در کنار این برنامه‌ها، ظرفیت جذب نخبگان در بخش خصوصی و استفاده از مشوق‌های قانونی نیز باید بیشتر معرفی شود تا شرکت‌ها با شناخت دقیق‌تری از امکانات موجود، برای همکاری با جامعه نخبگانی اقدام کنند.
ضرورت معرفی ظرفیت‌های قانونی و تقویت همکاری دستگاه‌ها
وی با بیان اینکه بسیاری از برنامه‌های حمایتی مرتبط با مشارکت نخبگان در صنعت و حکمرانی، طی سال‌های اخیر شکل گرفته‌اند، گفت: طرح شتاب استانی، همیار صنعت، فراخوان جذب نخبگان در بخش خصوصی و ظرفیت‌های قانون جهش تولید دانش‌بنیان، ابزارهایی هستند که می‌توانند ارتباط میان نخبگان، صنایع و دستگاه‌های اجرایی را تقویت کنند؛ اما برای بهره‌برداری بیشتر از این امکانات، باید شناخت و آگاهی نسبت به آن‌ها افزایش یابد.
رئیس بنیاد نخبگان استان مرکزی افزود: اگر صنایع از سازوکارهای جذب و حمایت از نخبگان اطلاع کافی داشته باشند و دستگاه‌های اجرایی نیز مسائل و نیازهای خود را به‌صورت روشن مطرح کنند، امکان شکل‌گیری همکاری‌های هدفمندتر فراهم می‌شود. در این میان، بنیاد نخبگان می‌تواند با شناسایی و توانمندسازی استعدادهای برتر و معرفی ظرفیت‌های حمایتی، نقش تسهیلگر را ایفا کند.
وی ادامه داد: ارتباط مؤثر میان نخبگان و دستگاه‌های اجرایی نیازمند استمرار و پیگیری است. تشکیل هیئت‌های اندیشه‌ورز، تعریف پروژه‌های مشترک، شناسایی مسائل صنعتی و استفاده از ظرفیت طرح‌های حمایتی باید به‌گونه‌ای دنبال شود که نخبگان بتوانند نقش خود را در فرایندهای واقعی توسعه استان مشاهده کنند.
ماندگاری نخبگان نیازمند مجموعه‌ای از حمایت‌های اقتصادی و حرفه‌ای است
رئیس بنیاد نخبگان استان مرکزی در جمع‌بندی این گفت‌وگو تأکید کرد: برای نگهداشت نخبگان نمی‌توان تنها به یک عامل مانند اشتغال یا مسکن اتکا کرد؛ بلکه مجموعه‌ای از فرصت‌های شغلی پایدار و متناسب با تخصص، حمایت‌های مرتبط با مسکن، امکان پیشرفت حرفه‌ای و فراهم‌کردن زمینه مشارکت در حل مسائل جامعه باید به‌صورت هم‌زمان مورد توجه قرار گیرد.
وی افزود: هر اندازه نخبگان بتوانند دانش و توانمندی خود را در محیط زندگی و فعالیت حرفه‌ای‌شان به کار بگیرند و نتیجه اثرگذاری خود را در پیشرفت استان ببینند، زمینه بیشتری برای ماندگاری آنان فراهم خواهد شد.
طهماسبی خاطرنشان کرد: بنیاد نخبگان استان مرکزی تلاش می‌کند با توانمندسازی استعدادهای برتر، توسعه ارتباط با دستگاه‌های اجرایی و صنایع و معرفی برنامه‌های حمایتی، ظرفیت‌های موجود را فعال‌تر کند. تحقق این هدف به همکاری همه بخش‌ها نیاز دارد تا نخبگان نه‌تنها امکان اشتغال و زندگی در استان را داشته باشند، بلکه در مسیر توسعه علمی، صنعتی و مدیریتی آن نیز نقش‌آفرین باشند.
انتهای پیام
