تور رسانه‌ای بازدید از مرکز ناباروری دانشگاه علوم پزشکی بیرجند، امروز دوشنبه ۱۸ آبان‌ماه، با هدف معرفی فعالیت‌ها، ظرفیت‌ها و دستاوردهای این مرکز در بیمارستان ولیعصر(عج) بیرجند برگزار شد.
در جریان این تور رسانه‌ای، خبرنگاران از بخش‌های مختلف مرکز ناباروری، از جمله آزمایشگاه جنین‌شناسی (امبریولوژی) و آزمایشگاه آندرولوژی بازدید کردند و از نزدیک در جریان روند ارائه خدمات تخصصی در این بخش‌ها قرار گرفتند.
علی دلخروشان، رئیس بیمارستان ولیعصر(عج) بیرجند، در این بازدید اظهار کرد: بیمارستان ولیعصر(عج) بزرگ‌ترین و تنها مرکز تخصصی زنان و بیماری‌های مرتبط با زنان در خراسان‌جنوبی است و خدمات تخصصی و درمانی که امکان ارائه آن‌ها در مراکز درمانی شهرستان‌ها وجود ندارد، به این بیمارستان ارجاع می‌شود.
وی با اشاره به ظرفیت تخت‌های بیمارستان افزود: این مرکز درمانی حدود ۲۹۰ تخت فعال دارد که در برخی شرایط خاص و هنگام بروز اپیدمی‌ها، ظرفیت آن به ۳۵۰ تا ۴۰۰ تخت فعال نیز می‌رسد و در خدمت بیماران استان است.
رئیس بیمارستان ولیعصر(عج) بیرجند با اشاره به راه‌اندازی بخش ناباروری این بیمارستان بیان کرد: با توجه به اینکه درمان ناباروری از اولویت‌های نظام سلامت استان بود و این موضوع از سوی رئیس دانشگاه علوم پزشکی بیرجند مورد تأکید قرار داشت، بخش ناباروری با حمایت و نظارت مستقیم رئیس دانشگاه، ظرف مدت حدود یک ماه برای ارائه خدمات به مردم آماده شد.
دلخروشان ادامه داد: برای راه‌اندازی این بخش، تجهیزات مورد نیاز از سایر واحدها منتقل و امکانات موجود بهینه‌سازی شد و فضای استاندارد مورد نیاز برای ارائه خدمات نیز اختصاص یافت. این اقدامات با پیگیری و حمایت رئیس دانشگاه در مدت کوتاهی به نتیجه رسید.
وی با قدردانی از همکاران حوزه‌های مدیریتی و اجرایی بیمارستان گفت: اکنون نیروهای تخصصی و فوق‌تخصصی در این بخش حضور دارند و خدمات مورد نیاز را به مراجعان ارائه می‌کنند.
رئیس بیمارستان ولیعصر(عج) بیرجند درباره روند مراجعه متقاضیان درمان ناباروری توضیح داد: ارائه خدمات از کلینیک سرپایی بیمارستان ولیعصر(عج) که در مجاورت بیمارستان قرار دارد، آغاز می‌شود؛ مراجعان پس از ویزیت و انجام آزمایش‌های مورد نیاز که از سوی متخصصان درخواست می‌شود، برای دریافت خدمات تخصصی‌تر به بخش ناباروری منتقل می‌شوند.
دلخروشان با اشاره به حمایت ستاد دانشگاه علوم پزشکی از این بیمارستان گفت: رئیس دانشگاه از جزئیات و مسائل بیمارستان آگاهی دارد و توجه و پشتیبانی لازم از سوی ستاد دانشگاه به این مرکز صورت می‌گیرد؛ موضوعی که در تخصیص اعتبارات و تأمین تجهیزات مورد نیاز، از جمله تجهیزات پزشکی سرمایه‌ای و غیرسرمایه‌ای و همچنین زیرساخت‌ها و تأسیسات بیمارستان، خود را نشان داده است.
وی با بیان اینکه این مرکز از تجهیزات مورد نیاز برای ارائه خدمات سطح سه برخوردار است، افزود: در حال حاضر کمبود جدی در تجهیزات مورد نیاز مرکز نداریم و امکانات موجود پاسخگوی نیازهاست، هرچند برای بهبود شرایط و به‌روزرسانی تجهیزات، در مقاطع مختلف نیازهایی ایجاد می‌شود که تأمین آن‌ها می‌تواند کیفیت خدمات را ارتقا دهد.
درمان ناباروری؛ بازگشت امید و آرامش به خانواده‌ها
سودابه اسحاقی، متخصص بیماری‌های عفونی، نیز در این بازدید با اشاره به ابعاد اجتماعی و روانی درمان ناباروری اظهار کرد: گاهی در جمع‌های پزشکی تصور می‌شود که موضوع ناباروری صرفاً یک مسئله درمانی است، در حالی که ابعاد اجتماعی و روانی آن نیز اهمیت بسیار زیادی دارد.
وی افزود: فعالیت مرکز ناباروری تنها به ارائه خدمات پزشکی و درمانی محدود نمی‌شود، بلکه با این اقدامات، امید به یک خانواده بازمی‌گردد و آرامش بیشتری در زندگی زوجین ایجاد می‌شود؛ از این رو، این موضوع از جنبه اجتماعی نیز اهمیت ویژه‌ای دارد.
اسحاقی با قدردانی از همراهی رسانه‌ها در معرفی خدمات این مرکز بیان کرد: اطلاع‌رسانی درباره ظرفیت‌ها و خدمات موجود می‌تواند مسیر دسترسی خانواده‌ها به این خدمات را آسان‌تر کند و در رفع مشکلات زوج‌هایی که با ناباروری مواجه هستند، مؤثر باشد.
وی با اشاره به برنامه دانشگاه علوم پزشکی بیرجند برای فعال‌سازی مرکز دیگری در استان گفت: امکانات و تجهیزات مورد نیاز برای راه‌اندازی این مرکز با حمایت رئیس دانشگاه فراهم شده و در حال حاضر تأمین نیروی آموزش‌دیده مورد نیاز در دستور کار قرار دارد.
این متخصص بیماری‌های عفونی ادامه داد: برای آموزش نیروی مورد نیاز، مجوزهای لازم دریافت شده است تا به جای اعزام نیرو به شهرهایی مانند تهران و اصفهان، آموزش در داخل استان انجام شود. یکی از پزشکان نیز مسئولیت آموزش را پذیرفته است و امیدواریم این مرکز در آینده نزدیک فعال شود.
اسحاقی درباره هزینه‌های درمان ناباروری گفت: بخش عمده اقدامات و خدمات درمانی این مرکز تحت پوشش بیمه قرار دارد و حدود ۹۰ درصد هزینه‌ها از سوی بیمه پرداخت می‌شود؛ بنابراین، خانواده‌ها برای دریافت بسیاری از خدمات با هزینه کمتری مواجه هستند.
وی با اشاره به احتمال بارداری چندقلویی در برخی روش‌های کمک‌باروری اظهار کرد: در روش‌هایی مانند لقاح آزمایشگاهی (IVF) احتمال بارداری دوقلویی یا چندقلویی وجود دارد و این موضوع نیز به مراقبت و کنترل‌های تخصصی نیاز دارد.
ارائه خدمات ناباروری از تشخیص تا تولد نوزاد سالم
وجیهه هزاری، متخصص زنان و زایمان در بیرجند، نیز با تشریح ظرفیت‌های درمانی مرکز ناباروری اظهار کرد: در این مرکز، خدمات مورد نیاز زوجین از مراحل اولیه اقدام به بارداری و بررسی‌های تشخیصی و درمانی تا مراقبت‌های دوران بارداری، زایمان و پیگیری‌های پس از آن ارائه می‌شود.
وی افزود: یکی از مزیت‌های مهم این مرکز، امکان پذیرش و درمان بیماران پیچیده است؛ بیمارانی که سن بالاتری دارند یا با مشکلاتی مانند چسبندگی و سایر شرایط دشوار درمانی مواجه هستند و ممکن است امکان دریافت خدمات مورد نیازشان در برخی مراکز دیگر فراهم نباشد.
این متخصص زنان و زایمان ادامه داد: به دلیل برخورداری بیمارستان از ظرفیت‌های تخصصی و فوق‌تخصصی سایر رشته‌ها و تجهیزات مورد نیاز، امکان استفاده از خدمات بخش‌های مختلف برای درمان این بیماران وجود دارد و تقریباً تمام اقداماتی که در مراکز بزرگ درمانی کشور انجام می‌شود، در این مرکز نیز قابل انجام است.
هزاری با تأکید بر اینکه هدف اصلی تیم درمان، تولد نوزاد زنده و سالم و حفظ سلامت مادر است، بیان کرد: از مراحل تشخیص و درمان پیش از بارداری تا زایمان و مراقبت‌های بعدی، اقدامات با همکاری کارشناسان و گروه‌های مختلف انجام می‌شود.
وی با اشاره به نقش همکاری گروه‌های درمانی در موفقیت این فرایند گفت: درمان ناباروری کار یک یا دو نفر نیست، بلکه مجموعه‌ای از متخصصان زنان، تیم جنین‌شناسی، کارشناسان آزمایشگاه، اتاق عمل، پرستاران و سایر کارکنان و مسئولان بیمارستان در آن مشارکت دارند و همراهی این مجموعه، امکان ارائه خدمات کامل‌تر به بیماران را فراهم کرده است.
این متخصص زنان و زایمان با اشاره به ضرورت حمایت روانی و مالی از زوج‌های نابارور اظهار کرد: بیماران علاوه بر مشکلات درمانی، فشارهای روانی ناشی از شرایط خود و گاهی نگرانی‌ها و انتظارات خانواده‌ها را نیز تحمل می‌کنند؛ بنابراین، حمایت روانی و کاهش بار مالی درمان می‌تواند به بهبود شرایط آنان کمک کند.
هزاری افزود: بیمه‌ها بخش قابل توجهی از هزینه‌های درمان را پوشش می‌دهند، اما همچنان می‌توان از ظرفیت بیشتر بیمه‌ها و حمایت‌های دولتی برای کاهش هزینه‌های خانواده‌ها استفاده کرد؛ چراکه برخی بیماران ممکن است برای رسیدن به نتیجه مطلوب به بیش از یک نوبت درمان، از جمله IVF، نیاز داشته باشند.
وی با اشاره به خدمات مشاوره‌ای مرکز گفت: در کنار بررسی‌ها و اقدامات تشخیصی و درمانی، خدمات مشاوره روان‌شناسی، تغذیه، ژنتیک و اورولوژی نیز برای زوجین پیش‌بینی شده است و بیماران می‌توانند متناسب با شرایط خود از این خدمات استفاده کنند. همچنین برای مراجعان پرونده تشکیل می‌شود و روند درمان و پیگیری‌های آنان دنبال می‌شود.
پژوهش درباره روش PRP برای زنان با ذخیره تخمدانی پایین
این متخصص زنان و زایمان با اشاره به فعالیت‌های پژوهشی مرکز ناباروری اظهار کرد: یکی از طرح‌های تحقیقاتی در حال انجام، بررسی روش PRP تخمدان برای زنان مبتلا به ناباروری با ذخیره تخمدانی بسیار پایین است که حدود ۱۱۵ نفر در آن مشارکت داشته‌اند.
وی توضیح داد: در سطح جهانی، زنان بالای ۳۵ سال که ذخیره تخمدانی آن‌ها کمتر از نیم است، در گروه افرادی قرار می‌گیرند که ممکن است برای بارداری به تخمک اهدایی نیاز داشته باشند؛ با این حال، تلاش ما این است که تا حد امکان از ظرفیت تخمک خود بیمار برای درمان استفاده کنیم و آخرین فرصت‌های درمانی را در اختیار او قرار دهیم.
هزاری با بیان اینکه نتایج این طرح هنوز منتشر نشده و پژوهش در مراحل پایانی قرار دارد، افزود: بر اساس نتایج اولیه به‌دست‌آمده از ۱۱۵ مورد انجام‌شده، ۲۵ مورد به تولد خودبه‌خودی نوزاد زنده منجر شده است. این نتایج در حال بررسی است و برای اعلام نتیجه قطعی باید مراحل پژوهش تکمیل شود.
وی با اشاره به پیگیری دریافت مجوزهای مربوط به تخمک اهدایی گفت: در زمینه ارائه خدمات مرتبط با تخمک اهدایی نیز مجوز وزارت بهداشت دریافت شده و تلاش می‌شود این خدمات به‌صورت رسمی و در چارچوب ضوابط قانونی در مرکز ارائه شود.
ثبت ۴۷۰ تولد زنده از آغاز فعالیت مرکز
هزاری با اشاره به آمار عملکرد مرکز ناباروری بیرجند بیان کرد: فعالیت این مرکز از نیمه دوم سال ۱۴۰۰ آغاز شده و از آن زمان تاکنون ۴۷۰ تولد زنده در نتیجه خدمات ارائه‌شده در این مرکز ثبت شده است.
وی ادامه داد: در سال ۱۴۰۵، یک‌هزار و ۶۴۰ نفر به این مرکز مراجعه کرده‌اند که از این تعداد، ۷۷۱ نفر مورد ارزیابی قرار گرفته‌اند. همچنین در نیمه نخست سال جاری، ۵۷ زایمان در این مرکز انجام شده است.
این متخصص زنان و زایمان درباره هزینه درمان ناباروری اظهار کرد: هزینه درمان برای همه بیماران یکسان نیست و به عواملی مانند تعداد تخمک‌های مورد نیاز، تعداد تزریق‌ها، داروهای مصرفی و نوع اقدامات درمانی بستگی دارد؛ به همین دلیل اعلام یک رقم ثابت برای هزینه درمان، دقیق نخواهد بود.
وی افزود: حدود ۹۰ درصد اقدامات درمانی مرکز تحت پوشش بیمه قرار دارد و بیمه‌ها ۹۰ درصد هزینه این اقدامات را پرداخت می‌کنند، اما در برخی موارد خاص، از جمله بیمارانی که به تعداد بیشتری تخمک یا دارو نیاز دارند، هزینه‌ها متفاوت است. همچنین شرکت‌های بیمه برای برخی خدمات محدودیت‌هایی دارند و میزان پرداختی نهایی به شرایط هر بیمار بستگی دارد.
هزاری درباره وضعیت مراجعان از شهرستان‌های دورتر گفت: در حال حاضر بسته حمایتی مشخص و ابلاغ‌شده‌ای از سوی وزارت بهداشت برای تأمین اقامت یا رفت‌وآمد این بیماران وجود ندارد، اما سازمان‌ها و نهادهای حمایتی فعال در استان می‌توانند با همکاری این مرکز، در حمایت از خانواده‌هایی که با مشکلات مالی و رفت‌وآمد مواجه هستند، نقش مؤثری داشته باشند.
وی با اشاره به دامنه سنی مراجعان مرکز ناباروری اظهار کرد: مراجعان در سنین مختلف به این مرکز مراجعه می‌کنند، اما معمولاً تعداد افراد بالای ۳۵ سال بیشتر است. با این حال، محدودیت سنی مشخصی برای پذیرش بیماران در نظر گرفته نمی‌شود و حتی بیمار ۵۰ ساله نیز در این مرکز باردار شده است.
این متخصص زنان و زایمان تأکید کرد: بارداری در سنین بالاتر به مراقبت‌ها و بررسی‌های دقیق‌تری نیاز دارد و شرایط هر بیمار باید به‌صورت جداگانه ارزیابی شود تا سلامت مادر و جنین در طول بارداری حفظ شود.
ضرورت مشارکت مردان در روند درمان ناباروری
زهره خزائی، متخصص زنان و زایمان بیرجند، نیز با تأکید بر ضرورت همراهی هر دو زوج در مسیر درمان ناباروری اظهار کرد: درمان ناباروری مستلزم همیاری و همکاری زوجین است و بهتر است زن و شوهر در نخستین مراجعه به کلینیک، در کنار یکدیگر حضور داشته باشند.
وی با اشاره به یکی از چالش‌های موجود در این مسیر افزود: متأسفانه برخی مردان حتی برای انجام آزمایش ساده اسپرم نیز همکاری نمی‌کنند و این مسئله می‌تواند روند بررسی و درمان زوجین را با مشکل مواجه کند.
خزائی با بیان اینکه آموزش زوجین باید به‌صورت مشترک انجام شود، ادامه داد: در این زمینه کارگاه‌های آموزشی برگزار می‌کنیم و از ظرفیت طرح‌های پایان‌نامه‌ای همکاران در مقطع دکترای پرستاری نیز برای آموزش زوجین استفاده می‌شود؛ چراکه آموزش‌های مرتبط با بارداری و ناباروری نباید تنها متوجه زنان باشد و مردان نیز باید در این فرایند مشارکت داشته باشند.
این متخصص زنان و زایمان با اشاره به اهمیت کنترل بارداری‌های چندقلویی بیان کرد: گاهی برخی مادران تمایل دارند بارداری دوقلو، سه‌قلو یا حتی چهارقلو داشته باشند، در حالی که بارداری‌های چندقلویی می‌تواند عوارضی را در دوران بارداری برای مادر و جنین به دنبال داشته باشد.
وی افزود: تلاش تیم درمان این است که با کنترل شرایط و انجام اقدامات تخصصی، احتمال بروز عوارض به حداقل برسد و در نهایت مادر و نوزاد سالم باشند.
خزائی با تأکید بر اهمیت همکاری میان بخش‌های مختلف بیمارستان گفت: در برخی شرایط، برای رسیدگی به مشکلات احتمالی مادر به خدمات تخصصی رشته‌هایی مانند قلب، اورولوژی و جراحی عمومی نیاز است و برخورداری بیمارستان از این ظرفیت‌ها کمک می‌کند تا اقدامات لازم برای حفظ سلامت مادر و دستیابی به نتیجه مطلوب انجام شود.
انتهای پیام
